Białaczka szpikowa

Możliwości leczenia w przewlekłej białaczce szpikowej (PBS) obecnie obejmują nowoczesne leki, tzw. TKI – inhibitory kinazy tyrozynowej. Ale jeszcze pod koniec XX wieku leczenie PBS obejmowało szereg leków, schematów chemioterapii, a także inne formy leczenia.

Farmakologiczne leczenie przewlekłej białaczki szpikowej

Znaczącą rolę w leczeniu OBS odgrywa faza  zaawansowania choroby.  Istotne jest, czy  wykryto ją w fazie przewlekłej, akceleracji, czy też w fazie kryzy blastycznej.

Wiedza i świadomość pacjentów w dobie Internetu

Przed erą wprowadzenia do leczenia przewlekłej białaczki szpikowej wymienionych leków TKI,  głównymi lekami stosowanymi w białaczce były: busulfan, hydroksymocznik i arabinozyd cytozyny - teraz są one stosowane bardzo rzadko.

W grupie leków TKI – inhibitorów kinazy tyrozynowej  obecnie najczęściej stosowane sa:

  • Imatynib (Gleevec) pierwszy lek nowej generacji,
  • Nilotynib (Tasigna) – TKI drugiej generacji
  • Dasatynib (Sprycel) – TKI drugiej generacji

Aktualnie lekiem pierwszego wyboru u pacjentów z PBS jest Imatynib, który jest stosowany w ramach programu terapeutycznego NFZ.

Leki TKI są inhibitorami kinaz tyrozynowych i hamują działanie kinazy BCR/ABL, która jest produktem genu fuzyjnego BCR/ABL i głównym czynnikiem powodującym chorobę – przewlekłą białaczkę szpikową, a także część (25%) przypadków ostrej białaczki limfoblastycznej (OBL). Gen ten powstaje w wyniku translokacji chromosomów 9 i 22, kiedy powstaje tak zwany chromosom Philadelphia. Leki TKI stowoane są także przy innych rozpoznaniach, w tym OBL (angl. ALL), kiedy występuje także aktywacja kinazy tyrozynowej BCR/ABL.

Przy oporności Imatynibu stosuje się leki drugiej generacji, uzyskując najczęściej przełamanie oporności choroby.  Leki nowszej generacji mają siłę działania wielokrotnie większą. Aspektem niewątpliwie pozytywnym przy leczeniu TKI jest ich postać tabletkowa i stosunkowo nieznaczne działania niepożądane. Umożliwia to chorym normalne funkcjonowanie i kontynuowanie aktywności zawodowych i osobistych.

U większości pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową leczenie TKI jest skuteczne.

Niestety, u niektórych pacjentów z powodu dodatkowej mutacji genu BCR/ABL dochodzi do oporności na leki TKI. Poza tym, czasem nawet po dobrej reakcji na leczenie, po kilku latach może nastąpić nawrót choroby.  Jednym z możliwych opcji terapeutycznych, czasem jedynym sposobem uratowania chorego, jest przeszczepienie allogenicznych komórek krwiotwórczych uzyskanych ze szpiku lub krwi obwodowej.

Inne możliwości leczenia przewlekłej białaczki szpikowej

Jak już wspomniano, przed erą leków TKI, terapią stosowaną w przypadku przewlekłej białaczki szpikowej w fazie przewlekłej była również  terapia za pomocą białka produkowanego przez leukocyty o nazwie interferon. Ma on działanie antynowotworowe, antywirusowe, przeciwbakteryjne, a także mobilizujące układ odpornościowy chorego do samodzielnej walki z chorobą (stąd też inna nazwa tego typu leczenia białaczki - terapia immunologiczna). Ten rodzaj terapii może być stosowany z równoczesną chemioterapią lub bez niej. Obecnie jedynie w opornych przypadkach PBS interferon może zostać wybranym jako opcja terapeutyczna, zwłaszcza przy braku możliwości przeprowadzenia transplantacji szpiku.

W fazie akceleracji przewlekłej białaczki szpikowej, oprócz wymienionych już terapii, stosowane są inne cytostatyki, w celu przewrócenia choroby do fazy przewlekłej. Pomocne są też procedury wspomagające, jak transfuzje preparatów krwiopochodnych.

Jesli PBS został rozpoznany lub przeszedł do fazy kryzy blastycznej, leczenie prawie sie nie różni od leczenia ostrej białaczki szpikowej – jest agresywne i obciążone większym stopniem możliwości wystąpienia działań ubocznych. Po opanowaniu choroby i uzyskaniu remisji, najczęściej kwalifikuje się chorego do transplantacji alogenicznych komórek krwiotwórczych.

Artykuł powstał we współpracy z Fundacją DKMS

 

Misją Fundacji jest znalezienie Dawcy dla każdego Pacjenta na świecie potrzebującego przeszczepienia szpiku lub komórek macierzystych. Fundacja DKMS działa w Polsce od 2008 roku jako niezależna organizacja non-profit. Posiada również status Organizacji Pożytku Publicznego. W ciągu 8 lat w Polsce udało się zarejestrować ponad 921 tysięcy potencjalnych Dawców.

Lekarz Agnieszka Barchnicka, 8 miesięcy temu

Bibliografia

  • Dmoszyńska A, (red.)Hematologia: Wielka Interna, wydawnictwo Medical Tribune, 2011. ISBN (Hematologia) 978-83-62597-18-5
  • Hołowiecki J. (red.), Hematologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3938-2

Białaczka

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Białaczka szpikowa
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Białaczka szpikowa
Białaczka szpikowa

Białaczka monocytowa

(czyli komórek nowotworowych), które zaburzają pracę organizmu. Ostra białaczka monocytowa (oznaczana symbolem M5) to rodzaj białaczki szpikowej (AML (...) . Białaczka monocytowa...

Białaczka szpikowa

Rozpoznanie białaczki szpikowej

Jak rozpoznać białaczkę szpikową? Jak określić nasilenie nowotworowych zmian krwi? Jaka metoda leczenia białaczki jest najlepsza? Z pewnością (...) . Najbardziej niebezpieczną chorobą krwi jest białaczka...

Białaczka szpikowa

Awokado receptą dla chorych na białaczkę?

Awokado receptą dla chorych na białaczkę?

szpikowej. Śmiertelne zagrożenie ze szpiku kostnego Ostra białaczka szpikowa to nowotwór, który rozwija się w szpiku kostnym, gdzie macierzyste (...) komórki krwi z niedojrzałych przekształcają...

Białaczka - objawy, rodzaje, leczenie

Rodzaje i leczenie białaczki (WIDEO)

Rodzaje i leczenie białaczki (WIDEO) Odtwórz wideo

, np. śledzionie i węzłach chłonnych. Można wymienić kilka rodzajów białaczki, m.in.: białaczkę szpikową przewlekłą, białaczkę szpikową ostrą, białaczkę...

Białaczka - objawy, rodzaje, leczenie

Białaczka - prezentacja edukacyjna

Białaczka - prezentacja edukacyjna

białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa. Przyczyny białaczki Przyczyny powstawania białaczki nadal pozostają niejasne, jednak określono (...)...

Przeszczepienie szpiku kostnego

Dlaczego obawiamy się decyzji o oddaniu szpiku? (WIDEO)

Dlaczego obawiamy się decyzji o oddaniu szpiku? (WIDEO) Odtwórz wideo

Dorota Wójtowicz-Wielgopolan, rzecznik prasowy Fundacji DKMS Polska, wyjaśnia wątpliwości odnośnie oddawania szpiku. Częste obawy dotyczą przede wszystkim sposobu pobierania szpiku i bólu podczas zabiegu. To decyzja, która może pomóc komuś odzyskać zdrowie,...

Ostra białaczka szpikowa - przyczyny, objawy, leczenie, rokowanie

Komórki macierzyste (WIDEO)

Komórki macierzyste (WIDEO) Odtwórz wideo

Komórki macierzyste nazywane są również komórkami pnia, mają zdolność do nieograniczonej liczby podziałów i namnażania się. Cechuje je nieśmiertelność oraz odnawialność. Komórki macierzyste mogą rozróżniać się od innych i przekształcać się w każdy rodzaj...