Co łączy ludzi, którzy dożywają 110 lat? Nowe dane z Brazylii

Dlaczego niektórzy dożywają setnych urodzin w dobrym stanie, a inni przekraczają nawet 110 lat? Na to pytanie próbują odpowiedzieć badacze z Uniwersytetu w São Paulo, którzy przyjrzeli się genomom i zdrowiu brazylijskich stulatków oraz tzw. superstulatków.

Sekret długiego życia? Naukowcy porównują genomy stulatków i osób 110+Sekret długiego życia? Naukowcy porównują genomy stulatków i osób 110+
Źródło zdjęć: © Adobe Stock
Angelika Grabowska

Badanie w Brazylii: jedna z większych kohort długowieczności

Zespół naukowców zsekwencjonował DNA około 160 osób w wieku 100+ oraz blisko 20 Brazylijczyków, którzy przekroczyli 110. rok życia, tzw. superstulatków. Równolegle zebrano próbki krwi i śliny oraz dane kliniczne. Celem było poszukiwanie wariantów genetycznych, które mogą wiązać się z niższym ryzykiem chorób często skracających życie, takich jak nowotwory, choroba Alzheimera czy inne schorzenia związane ze starzeniem.

Autorzy podkreślają, że brazylijska populacja ma wyjątkowo złożone tło genetyczne. Wynika to z wielowiekowego mieszania się przodków rdzennych, europejskich, afrykańskich i azjatyckich. Taka różnorodność jest cenna badawczo, ponieważ ten sam wariant genetyczny może mieć odmienne znaczenie w różnych grupach – w jednej wiązać się z większym ryzykiem chorób, a w innej nie wykazywać takiego związku lub mieć efekt ochronny. Z tego powodu dane z Brazylii mogą uzupełniać wyniki uzyskiwane w bardziej jednorodnych populacjach.

Co wyróżnia badanych stulatków

Zebrane profile zdrowotne wskazują, że część superstulatków do późnego wieku pozostaje względnie samodzielna, a ciężkie choroby przewlekłe (np. poważne schorzenia serca i płuc, nowotwory czy otępienie) pojawiają się u nich rzadziej albo bardzo późno. Badania laboratoryjne obejmowały także układ odpornościowy. Zwrócono uwagę, że u niektórych badanych wybrane populacje komórek immunologicznych utrzymują się i wykazują zdolność adaptacji, zamiast wyraźnie słabnąć wraz z wiekiem. W okresie pandemii COVID-19 opisywano u części osób z tej grupy wysokie poziomy przeciwciał oraz białek związanych z naturalną odpowiedzią obronną.

Mikrobom ma wpływ na naszą psychikę. Dr Parol: To ma duży związek

Rodziny długowieczne i rola środowiska

W opisywanym projekcie badacze zwracają uwagę na zjawisko "rodzinnych skupisk" długowieczności. Chodzi o sytuacje, w których bardzo zaawansowany wiek nie jest pojedynczym przypadkiem w rodzinie, ale powtarza się u kilku bliskich krewnych – np. rodzeństwa, rodziców lub licznych kuzynów. Taki obraz sugeruje, że na długość życia może wpływać komponent dziedziczny, czyli zestaw wariantów genetycznych przekazywanych w rodzinie, które sprzyjają wolniejszemu starzeniu lub zmniejszają ryzyko chorób typowych dla wieku podeszłego.

Badacze zaznaczają, że to etap poszukiwań, a wyniki mają przede wszystkim lepiej opisać mechanizmy sprzyjające długowieczności i stać się punktem wyjścia do dalszych analiz nad starzeniem.

Źródło: "Insights from Brazilian supercentenarians" w: "Genomic Psychiatry"

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Potrafi rozpoznać parkinsona po zapachu. Naukowcy prowadzą badania
Potrafi rozpoznać parkinsona po zapachu. Naukowcy prowadzą badania
Darmowe testy, ale nie dla kobiet 65+. Ekspertka tłumaczy dlaczego
Darmowe testy, ale nie dla kobiet 65+. Ekspertka tłumaczy dlaczego
Zapchane tętnice widać gołym okiem. Zmiany wyprzedzają zawał i udar
Zapchane tętnice widać gołym okiem. Zmiany wyprzedzają zawał i udar
Ataki astmy do przewidzenia nawet 5 lat wcześniej? Naukowcy pracują nad nową metodą
Ataki astmy do przewidzenia nawet 5 lat wcześniej? Naukowcy pracują nad nową metodą
Objaw widać na paznokciach. "Choroba tocząca się wewnątrz organizmu"
Objaw widać na paznokciach. "Choroba tocząca się wewnątrz organizmu"
Lekarz ostrzega przed "piecuchowaniem". "To jest absolutny dramat"
Lekarz ostrzega przed "piecuchowaniem". "To jest absolutny dramat"
Niebieskie strefy w Polsce. W tych miejscach żyje się najdłużej
Niebieskie strefy w Polsce. W tych miejscach żyje się najdłużej
Zawieszenie Programu Zapobiegania Zachowaniom Samobójczym. Eksperci zostali bez umów
Zawieszenie Programu Zapobiegania Zachowaniom Samobójczym. Eksperci zostali bez umów
Budzisz się w środku nocy? Ekspertka ostrzega: To sygnał alarmowy
Budzisz się w środku nocy? Ekspertka ostrzega: To sygnał alarmowy
GIF wycofuje lek. Koniecznie sprawdź, czy masz go w domu
GIF wycofuje lek. Koniecznie sprawdź, czy masz go w domu
USA oficjalnie opuszczają WHO. Konsekwencja decyzji sprzed roku
USA oficjalnie opuszczają WHO. Konsekwencja decyzji sprzed roku
Gorsza niż tytoń. Żywność, która jest "killerem społeczności"
Gorsza niż tytoń. Żywność, która jest "killerem społeczności"