Fałszywe obietnice młodości. Naukowcy ostrzegają przed chwytem marketingowym

Epigenetyka, czyli nauka badająca, jak styl życia, dieta czy stres wpływają na aktywność genów bez zmiany samego DNA, staje się jednym z najczęściej wykorzystywanych haseł w marketingu suplementów i kosmetyków.

– Firmy wykorzystują ten termin jako szyld dla ofert, które bardzo rzadko mają poparcie w badaniach naukowych. Suplementy, kosmetyki czy pseudotesty zalały zwłaszcza rynek amerykański. Za kilkaset dolarów klient wysyła próbkę śliny lub krwi, otrzymuje wynik rzekomego "epigenetycznego wieku" i plan diety mającej go odmłodzić. Problem w tym, że nie ma dowodów na skuteczność tych metod – zauważa cytowany przez PAP prof. Tomasz K. Wojdacz, epigenetyk z Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie.

Ekspert wyjaśnia, że tzw. zegary epigenetyczne, które mierzą procesy starzenia na podstawie modyfikacji DNA, istnieją i są przedmiotem badań, ale ich dokładność na poziomie indywidualnym jest wciąż niewystarczająca.

– Działają w badaniach populacyjnych, ale firmy sprzedają je jako sposób na poznanie "prawdziwego wieku biologicznego" i oferują produkty mające ten wiek cofać. To nadużycie – dodaje.

Według specjalisty problem rozrasta się, bo epigenetyka brzmi naukowo, a wiedza na jej temat w społeczeństwie jest znikoma. Firmy upraszczają przekaz: łączą znane fakty o zdrowym stylu życia z pseudonaukowymi pojęciami o "naprawianiu mechanizmów epigenetycznych", tworząc marketing, który łatwo przyciąga uwagę klientów.

Zobacz także: Epigenetyka - czym jest? Jaki mamy wpływ na nasze geny?

Na rosnący problem zareagowały trzy organizacje naukowe – International Society for Molecular and Clinical Epigenetics (z siedzibą w Polsce), Epigenetics Society (USA) oraz The Australasian Epigenetics Alliance. Wspólnie uruchomiły kampanię edukacyjną, której celem jest zwalczanie pseudonaukowego marketingu i popularyzowanie rzetelnych informacji o epigenetyce.

W oświadczeniu organizacje zwróciły uwagę, że choć epigenetyka rewolucjonizuje współczesną medycynę – m.in. poprzez badania nad wczesnym wykrywaniem nowotworów czy analizą predyspozycji genetycznych – to ograniczony dostęp do rzetelnych źródeł informacji sprzyja rozprzestrzenianiu się fałszywych przekonań i niebezpiecznych trendów.

- Jeżeli o epigenetyce będzie mówić się więcej w mediach, ale w sposób naukowy, ludzie przestaną ufać nieetycznym graczom. Trzeba uświadamiać, że cofanie zmian epigenetycznych może w przyszłości być możliwe, ale dziś sprzedawanie takich obietnic to czyste naciąganie – podsumowuje prof. Wojdacz.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. PAP