Sposoby na grypę i przeziębienie

Grypę wywołuje wirus grypy, który występuje w trzech odmianach: A, B i C. Obecność tego pierwszego w danej populacji może skutkować wystąpieniem epidemii. Grypa typu A powoduje również wystąpienie najbardziej gwałtownych objawów. Wirusy B i C wywołują grypę o mniejszej epidemiologii i mniej nasilonym przebiegu. Po zachorowaniu na grypę typu C, odporność organizmu wzrasta na tę klasę wirusów grypy, dlatego rzadko dochodzi do ponownej infekcji.

Najbardziej charakterystyczne objawy grypy, to:

• gwałtowny początek choroby
• ostry charakter objawów
• okres nasilonych objawów z górnych dróg oddechowych wynosi 3-4 dni
• nagły wzrost temperatury ciała (ok. 390C)
• dreszcze) towarzyszące gorączce
• bóle mięśniowo-stawowe („łamanie w kościach")
• w początkowym okresie choroby – ból głowy, światłowstręt, ból gałek ocznych
• suchy, męczący kaszel (przechodzący po kilku dniach w kaszel „wilgotny")
• uczucie „ogólnego rozbicia", wyczerpania
• brak apetytu, nudności
• ból w klatce piersiowej

Wirus osiedla się w nabłonku dolnych dróg oddechowych (gł. tchawicy i oskrzeli), a następnie niszczy jego strukturę. Rekonstrukcja komórek nabłonka może trwać nawet do miesiąca po wyzdrowieniu.

Przeziębienie powstaje wskutek infekcji wirusowej górnych dróg oddechowych. Powstaje wówczas tzw. wirusowe zapalenie błony śluzowej (nosa, gardła, krtani). Przeziębienie najczęściej jest wywoływane przez tzw. rinowirusy, adenowirusy lub wirus paragrypy, a nawet przez wirus grypy (ok. 10% przypadków). Przeziębienie cechuje się powolnym rozwojem choroby z prawidłową lub jedynie nieznacznie podwyższoną temperaturą ciała (stan podgorączkowy). Rozwój przeziębienia można podzielić na trzy etapy:

• obrzęk i przekrwienie błony śluzowej nosa, katar „cieknący" oraz suchy kaszel (faza I.)
• gęsta wydzielina z nosa, kaszel „mokry", trudności w odksztuszaniu (faza II.)
• rozszerzenie procesu zapalnego na gardło, zatoki, oskrzela, płuca (faza III.)

Faza trzecia to etap powikłań, w których główną rolę odgrywają bakterie.

Aby ustrzec się przed przeziębieniem, przede wszystkim należy zadbać o własną odporność. Na rynku aptecznym dostępnych jest obecnie wiele leków bez recepty i suplementów diety usprawniających nasz system odpornościowy. Do najbardziej powszechnych należą:

• Witaminy i minerały

Suplementacja tymi substancjami zapobiega ich niedoborom w organizmie, co znacznie zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia choroby przeziębieniowej. Na szczególną uwagę zasługują związki mające charakter antyutleniaczy (tzw. antyoksydanty, do których należą koenzym Q10, witaminy: A, C, E oraz selen i cynk.

• Substancje uszczelniające naczynia krwionośne

Na obrzęk i przekrwienie błon śluzowych nosa (występujących przy przeziębieniu) duży wpływ ma zwiększona przepuszczalność naczyń krwionośnych. Jeżeli wcześniej zadbamy o prawidłowy ich stan, będą one bardziej oporne na czynniki zewnętrzne, a tym samym nie dopuszczą tak łatwo do rozwoju objawów przeziębienia. Znajdująca się w wielu lekach rutyna (rutozyd, zwany również potocznie witaminą P), skutecznie uszczelnia ściany naczyń krwionośnych, chroniąc je przed niekorzystnym wpływem z zewnątrz organizmu.

• Leki ziołoweWiele leków roślinnych posiada właściwości podnoszące odporność na infekcje bakteryjne i wirusowe (są to tzw. immunomodulatory). Mechanizm ich działania polega m.in. na zwiększeniu produkcji w organizmie tzw. komórek żernych (tzw. granulocytów i makrofagów), które mają za zadanie niszczyć drobnoustroje. Właściwości szczególnie podnoszące odporność organizmu posiada m.in. wyciąg z jeżówki purpurowej, wyciąg z aloesu drzewiastego, wyciąg z czosnku, spirulina

• Leki pochodzenia bakteryjnego i zwierzęcego

Do tej grupy należą preparaty zawierające tzw. rybosomy bakteryjne i proteoglikany błonowe, które pobudzają odpowiedź immunologiczną, dzięki czemu skracają przebieg infekcji. Również kwasy Omega-3 stanowią skuteczną barierę przed drobnoustrojami. Pobudzają one układ odpornościowy do produkcji przeciwciał i komórek niszczących bakterie. Gromadzą się one także w błonie komórek bakteryjnych, uszkadzając je.

• Szczepionki przeciw grypie

Szczepienia stanowią grupę tzw. czynnych działań profilaktycznych. Ich celem jest nie tylko uniknięcie zachorowania na grypę, ale przede wszystkim zapobieganie groźnym powikłaniom, takim jak zapalenie płuc, zapalenie mięśnia sercowego. Pełna odporność (tzw. odporność ogólnoustrojowa) pojawia się ok. 15 dni po podaniu szczepionki. Szczepionki te zawierają niektóre składniki wirusów grypy (zwane antygenami), które – po wprowadzeniu do krwiobiegu – pobudzają organizm człowieka do obrony przed nimi.

Walcząc z objawami przeziębienia i grypy skupiamy się na jak najszybszym złagodzeniu przebiegu choroby i niedopuszczeniu do rozwoju powikłań. Do podstawowych działań leczniczych należy stosowanie leków:

• przeciwzapalnych, przeciwgorączkowych i przeciwbólowych (kwas acetylosalicylowy, ibuprofen, pyralgina, paracetamol – pozbawiony działania przeciwzapalnego)
• zmniejszających obrzęk błony śluzowej nosa (ksylometazolina, oksymetazolina, pseudoefedryna)
• przeciwkaszlowych przy suchym kaszlu (butamirat, dekstrometorfan, kodeina)
• rozrzedzających wydzielinę oskrzelową (acetylocysteina) i wykrztuśnych (ambroksol, bromheksyna, gwajakolosulfonian) przy kaszlu „mokrym"
• działających antyseptycznie oraz przeciwdziałających stanom zapalnym i bólowi gardła (cetylpirydyna, benzydamina, salicylan choliny, chlorek benzoksonium).