Jedni pili kawę, drudzy jej unikali. Taki był wpływ na starzenie
Mała czarna może spowalniać biologiczne starzenie u osób z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi – wynika z analizy opublikowanej w BMJ Mental Health. Badacze sprawdzili, jak liczba wypijanych filiżanek wiąże się z długością telomerów, czyli struktur uznawanych za jeden z markerów starzenia komórkowego.
Kawa a telomery
Telomery, będące tematem badania, to "czapeczki" znajdujące się na końcach chromosomów, które mają chronić DNA przed uszkodzeniami oraz przed utratą informacji genetycznej podczas podziałów komórkowych. Z wiekiem naturalnie się skracają, dlatego ich długość bywa traktowana jako wskazówka, jak szybko "zużywają się" komórki. Naukowcy podkreślają, że u osób z poważnymi zaburzeniami psychicznymi – takich jak psychoza, schizofrenia czy choroba afektywna dwubiegunowa – mogą one skracać się szybciej.
Co ważne, telomery reagują na czynniki środowiskowe, a więc także na styl życia i dietę. Dlatego naukowcy wzięli pod lupę napój przez niektórych wypijany codziennie, kilka razy w ciągu dnia.
Szczegóły norweskiego badania
Analiza objęła 436 dorosłych uczestników Norwegian Thematically Organised Psychosis (TOP), rekrutowanych w latach 2007–2018. W tej grupie 259 osób miało schizofrenię, a 177 – zaburzenia afektywne, w tym chorobę afektywną dwubiegunową oraz ciężką depresję z objawami psychotycznymi.
Uczestników zapytano, ile kawy piją codziennie. Na tej podstawie podzielono ich na cztery grupy: osoby niepijące kawy, pijące 1–2 filiżanki, 3–4 filiżanki oraz 5 i więcej filiżanek dziennie. Zebrano też informacje o paleniu papierosów.
Wyniki badania
Na podstawie obserwacji, naukowcy doszli do wniosku, że porównaniu z osobami niepijącymi kawy, wypijanie do 3–4 filiżanek dziennie wiązało się z posiadaniem dłuższych telomerów. Natomiast u osób deklarujących 5 lub więcej filiżanek dziennie takiego efektu nie odnotowano.
Badacze oszacowali też, że osoby pijące 3–4 filiżanki dziennie miały telomery odpowiadające biologicznemu wiekowi o około 5 lat młodszemu w porównaniu z niepijącymi kawy – po uwzględnieniu wieku, płci, pochodzenia etnicznego, palenia tytoniu, rodzaju zaburzenia psychicznego i leczenia farmakologicznego.
Co dalej?
Autorzy podkreślają, że to badanie obserwacyjne, więc nie dowodzi, że kawa bezpośrednio wydłuża telomery. Wskazują też na braki danych, m.in. o rodzaju kawy, porze jej picia i faktycznej dawce kofeiny oraz innych źródłach kofeiny. Jednocześnie zauważają, że wynik może mieć biologiczne uzasadnienie – kawa zawiera związki o działaniu przeciwzapalnym i antyoksydacyjnym. "Telomery są bardzo wrażliwe zarówno na stres oksydacyjny, jak i stan zapalny" – przypominają badacze.
Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski
Źródło: BMJ Mental Health
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
