Miliony pacjentów przyjmują statyny. Naukowcy sprawdzili skutki uboczne

Naukowcy z Oxford Population Health przeprowadzili największą dotychczas analizę dotyczącą bezpieczeństwa statyn. Uwzględnili wyniki 23 dużych, randomizowanych badań klinicznych obejmujących łącznie ponad 154 tys. uczestników.

W analizie porównano częstość występowania działań niepożądanych u osób przyjmujących statyny z pacjentami otrzymującymi placebo lub mniej intensywne leczenie. Średni okres obserwacji wynosił blisko pięć lat.

Badacze stwierdzili, że dla niemal wszystkich działań niepożądanych wymienianych w ulotkach leków nie odnotowano istotnego wzrostu ryzyka u osób stosujących statyny. Nie potwierdzono związku statyn z:

• pogorszeniem pamięci i funkcji poznawczych,
• demencją,
• depresją,
• zaburzeniami snu,
• zaburzeniami erekcji i funkcji seksualnych,
• przyrostem masy ciała,
• nudnościami,
• zmęczeniem,
• bólami głowy.

Przykładowo, problemy z pamięcią zgłaszało rocznie 0,2 proc. osób przyjmujących statyny i dokładnie taki sam odsetek osób otrzymujących placebo.

Analiza wykazała niewielki wzrost ryzyka nieprawidłowych wyników prób wątrobowych - o około 0,1 proc. Nie przełożyło się to jednak na większą liczbę przypadków zapalenia wątroby ani niewydolności tego narządu.

Autorzy przypominają również wyniki swoich wcześniejszych badań, z których wynikało, że statyny mogą powodować bóle mięśni jedynie u niewielkiej części pacjentów - około 1 proc. w pierwszym roku leczenia. Wiadomo także, że leki te mogą nieznacznie podnosić poziom glukozy we krwi, przez co u osób szczególnie predysponowanych cukrzyca może ujawnić się nieco wcześniej.

Jak podkreśla główna autorka badania, prof. Christina Reith z Oxford Population Health, statyny od ponad 30 lat ratują życie milionom ludzi na całym świecie. - Nasze badanie pokazuje, że u większości pacjentów ryzyko działań niepożądanych jest zdecydowanie mniejsze niż korzyści wynikające ze stosowania statyn - podkreśliła badaczka.

Autorzy publikacji zwracają uwagę, że wiele działań niepożądanych umieszczonych w ulotkach znalazło się tam na podstawie badań obserwacyjnych, które są bardziej podatne na błędy niż randomizowane badania kliniczne. Badacze podkreślają jednocześnie, że osoby przyjmujące statyny nie powinny samodzielnie odstawiać leków ani zmieniać ich dawkowania bez konsultacji z lekarzem prowadzącym.

Źródło: The Lancet, Oxford Population Health