Neuroliza - jakie są rodzaje neurolizy i wskazania do zabiegu

Zabieg przeznaczony jest dla osób cierpiących na ból, który nie może być zlikwidowany za pomocą środków farmakologicznych, fizykoterapii bądź innych metod jego zwalczania. Najczęściej wykonuje się go w leczeniu bólu w chorobach nowotworowych oraz w opiece paliatywnej, także do łagodzenia bólu nowotworowego. Czasem neuroliza stosowana jest w leczeniu bólu związanego z niedokrwieniem kończyn.

Rodzaje neurolizy uzależnione są od lokalizacji i miejsca wykonania zabiegu. Rozróżniamy:

• neurolizę splotu trzewnego (rak żołądka, rak trzustki, rak wątroby);
• neurolizę splotu podbrzusznego górnego lub zwoju nieparzystego (ból miednicy, krocza);
• neurolizę pnia współczulnego w odcinku piersiowym (guz Pancoasta);
• neurolizę w obrębie splotu ramiennego (niesie ryzyko porażenia kończyny górnej);
• neurolizę korzeni tylnych i nerwów obwodowych.

Ból towarzyszy niemal każdej chorobie, wywołuje liczne reakcje, które osłabiają mechanizmy obronne organizmu, dlatego tak istotne jest uśmierzanie i łagodzenie go. W terapii bólu ważne jest w doborze leczenie umiejscowienia bólu, czas trwania i natężenie bólu - najczęściej sprawdzane za pomocą różnych skal. Kolejną składową bólu są także objawy towarzyszące, które często wymagają dodatkowego postępowania leczniczego.

Ważnym elementem postępowania przeciwbólowego jest także określenie jego przyczyny - w miarę możliwości usunięcie przyczyny doprowadza także do zniesienia odczuwania bólu. W przypadku chorób nowotworowych nie ma możliwości usunięcia przyczyny bólu, ważnym elementem leczenia jest jednak jego łagodzenie, co poprawia jakość i komfort życia pacjenta.

Jak należy dobrać leczenie bólu indywidualnie do pacjenta?

Ból jest złożonym zjawiskiem. W terapii bólu należy leczyć zarówno jego objawy somatyczne, jak i psychiczne, ponieważ współdziałanie w leczeniu daje lepsze efekty lecznicze. Metody opierają się na jego pochodzeniu oraz rodzaju.

Wyróżniamy:

• ból receptorowy powstający w wyniku pobudzania receptorów bólowych,
• ból neuropatyczny powstający w wyniku uszkodzeniu dróg przewodzących impulsy nerwowe,
• ból wegetatywny, wywodzący się z układu współczulnego.

Dobór odpowiedniego leczenia uzależniony jest od nasilenia bólu i jego charakteru, stosowanie powinno być oparte o wytyczne WHO, drabinę analgetyczną oraz według indywidualnego zapotrzebowania.

Źródła

1. Skuteczność śródoperacyjnej neurodestrukcji splotu trzewnego z zastosowaniem neurolizy chemicznej u chorych z nowotworami zlokalizowanymi w nadbrzuszu
2. Jeziorski A., Szawłowski A., Towpik E., Chirurgia onkologiczna - tom 1-4, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3719-7
3. Perek D. (red.) HARRISON - Onkologia, Czelej, Lublin 2009, ISBN 978-83-7563-008-4
4. Deptała A. Onkologia w praktyce, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3225-3