Obliczanie wagi do wzrostu i wieku

Obliczanie wagi do wzrostu i wieku nie jest trudne. Umożliwiają to różne wzory i kalkulatory. Aby móc z nich skorzystać, wystarczy znać swoje podstawowe dane, takie jak wzrost i waga.

Najpopularniejsze sposoby obliczanie wagi do wzrostu to:

• BMI,
• wzór Broca,
• wzór Bernhara,
• wzór Pottona,
• wzór Lorentza.

BMI, czyli Body Mass Index, to najprostszy i najbardziej popularny sposób obliczania wagi do wzrostu. Został opracowany w 1869 roku przez belgijskiego statystyka Lamberta Qeteletowa. Wynik poniższego pozwala określić, czy waga jest odpowiednia do wzrostu.

BMI=masa ciała [kg] / wzrost [m]2

Wzór BMI zakłada podzielenie wartości liczbowej masy ciała wyrażonej w kilogramach przez kwadrat wzrostu w centymetrach. Ponieważ kobiety mają znacznie wyższy wskaźnik dotyczący tkanki tłuszczowej niż mężczyźni, należy uwzględnić swoją płeć.

Skala przedstawia zakres niedowagi, wagi prawidłowej, nadwagi oraz otyłości. Przedziały BMI wyglądają następująco:

• niedowaga: BMI < 18,5
• waga prawidłowa: BMI 18,5-24,9
• nadwaga I stopnia: BMI 25-26,9
• nadwaga II stopnia: BMI 27-29,9
• otyłość I stopnia: BMI 30-34,9
• otyłość II stopnia: BMI 35-39,9
• otyłość III stopnia (śmiertelna): BMI 40-49,9
• otyłość IV stopnia (skrajna) BMI > 50

Wskaźnik BMI 18,5-24,9 oznacza właściwą masę ciała.

Indeks masy ciała pozwala określić podatność organizmu do odkładanie tkanki tłuszczowej oraz ryzyko występowania chorób przewlekłych i cywilizacyjnych, takich jak miażdżyca, cukrzyca czy choroba niedokrwienna serca.

BMI nie jest odpowiedni dla dzieci (zastosowanie znajdują siatki centylowej) oraz kobiet w ciąży. Kalkulator dla kobiet w ciąży nie oblicza BMI w czasie rzeczywistym.

Podaje prognozowany przyrost wagi dla poszczególnych tygodni ciąży, co pozwala na ustalenie, czy przyrost wagi jest prawidłowy. Aby skorzystać z tego narzędzia, należy podać swój wzrost i wagę sprzed ciąży, a także oznaczyć tydzień ciąży.

Do obliczania wagi do wzrostu i wieku można również wykorzystać wzór Broca, opracowany przez francuskiego lekarza Pierre’a Broca w XIX wieku. Obecnie stosuje się zmodyfikowaną wersją wzoru z uwzględnieniem płci.

Wór zakłada, że:

• należna masa ciała dla kobiet w kg = wzrost [cm] – 100) x 0,85,
• należna masa ciała dla mężczyzn wynosi w kg = wzrost [cm] – 100) x 0,90.

Wzór Broca obliczający wagę do wzrostu jest miarodajny dla osób o wzroście nie mniejszym niż 160 cm i nie wyższych niż 190 cm.

Do obliczania wagi do wzrostu stosuje się również wzór Bernharda. Uwzględnia on poza wzrostem i wagą również obwód klatki piersiowej. We wzorze Bernharda nie rozróżnia się jednak płci. U kobiet obwód klatki piersiowej powinien być mierzony pod biustem.

Waga ciała w kg = wzrost [cm] x obwód klatki piersiowej [cm] / 240.

Kolejną możliwością jest wzór Pottona, który można stosować u osób o wzroście powyżej 150 cm:

• wzór Pottona dla kobiet:wskaźnik masy ciała [kg] = wzrost [cm] – 100 – (wzrost [cm] – 100) / 10
• wzór Pottona dla mężczyzn:wskaźnik masy ciała [kg] = wzrost [cm] – 100 – (wzrost [cm] – 100) / 20

Kolejnym sposobem obliczania wagi do wzrostu jest wzór Lorentza. Można go stosować u osób o wzroście powyżej 150 cm.

• wzór Lorentza dla kobiet:wskaźnik masy ciała [kg] = wzrost [cm] – 100 – 0,5 x (wzrost [cm] – 150)
• wzór Lorentza dla mężczyzn:wskaźnik masy ciała [kg] = wzrost [cm] – 100 - 0,25 x (wzrost [cm] – 150)

O czym pamiętać, wykorzystując różne wzory i kalkulatory na obliczanie wagi do wzrostu i wieku? Przede wszystkim należy przyjąć, że mają one wartość orientacyjną. Są miarodajne jedynie w odniesieniu do osób o przeciętnej budowie ciała. Żaden z nich nie uwzględnia składu ciała, czyli stosunku masy mięśniowej do masy tkanki tłuszczowej.

Tym samym osoby aktywne fizycznie o dużej masie mięśniowej, według formuł obliczeniowych, klasyfikowane są jako osoby z nadwagą. Oznacza to, żr osoba mająca duży przyrost masy mięśniowej może uzyskać wynik świadczący o nadwadze, co nie jest prawdą.

Po drugie warto pamiętać o wieku oraz o tym, że procesie starzenia:

• masa mięśni i kości z czasem maleje,
• zmniejsza się gęstość kości,
• wzrasta ilość tkanki tłuszczowej.

To może wpływać na nieprawidłowe oszacowanie wyników. Ponieważ kalkulatory i wzory nie uwzględniają zachodzącego w organizmie procesu starzenia, wyniki BMI u osób starszych są często nieprawidłowo interpretowane jako lepsze niż w rzeczywistości.