Odma opłucnowa - przyczyny, objawy, diagnoza, leczenie

Zdjęcie rentgenowskie chorego na odmę opłucnową
Zdjęcie rentgenowskie chorego na odmę opłucnową

Zapadnięte płuco chorego na odmę opłucnową.

zobacz galerię

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Czym jest ból?"

Odma opłucnowa spowodowana jest obecnością powietrza pomiędzy dwoma warstwami opłucnej, w wyniku częściowego lub całkowitego załamania się płuc. Powodem mogą być uszkodzenie miąższu płucnego bądź perforacja ściany klatki piersiowej. Jest to stan nagły i powinien być natychmiast poddany oględzinom lekarza. Do objawów odmy opłucnowej należą trudności w oddychaniu i bóle w klatce piersiowej.

spis treści

1. Odma opłucnowa - przyczyny

Odma opłucnowa występująca bez żadnych widocznych przyczyn, u osób bez choroby płuc, nazywana jest spontaniczną odmą opłucnową. Ta odmiana odmy opłucnowej występuje zazwyczaj, gdy zostaje sperforowany mały obszar płuc (pęknięcie). Choroba ta najczęściej pojawia się u palących mężczyzn w wieku poniżej 40 lat, w szczególności u tych panów, którzy mieli w rodzinie takie przypadki. Spontaniczna odma opłucnowa występuje również u osób z chorobami płuc. Ten typ choroby jest spowodowany najczęściej pęknięciem, rozedmą płuc, ale występuje także u osób z innymi chorobami płuc, takimi jak mukowiscydoza, astma, ziarniniak Langerhansa, sarkoidoza, ropień płuc, gruźlica, zapalenie płuc.

Odma oplucnowa może również wystąpić po urazie lub zabiegu, na przykład bronchoskopii lub torakoskopii. U dzieci jej wystąpienie jest zwykle związane z odrą, obecnością ciała obcego, które zostało wciągnięte podczas oddychania, bąblowicą lub wadami wrodzonymi. Spontaniczna odma opłucnowa bywa spowodowana rzadkim zaburzeniem genetycznym – syndromem Birt-Hogg-Dubé'a. Czasami może dojść do otwartej odmy opłucnowej w wyniku przebicia klatki piersiowej i pozostawienia rany mającej styczność z jamą opłucnową. Jest to stan bezpośrednio zagrażający życiu ze względu na pozbawienie czynności jednego płuca – następuje wówczas ograniczenie pojemności oddechowej płuc. Występuje wtedy tzw. oddech paradoksalny. Odma zastawkowa (wentylowa, prężna) spowodowana jest pęknięciem małego fragmentu tkanki płucnej. Z każdym wdechem do przestrzeni zamkniętej dostaje się coraz większa ilość powietrza, zwiększając ciśnienie w jamie płucnej i upośledzając rozprężanie się narządu.

2. Odma opłucnowa - objawy

Symptomy odmy opłucnowej różnią się w zależności od tego, ile powietrza i w jakim tempie dostaje się do jamy opłucnej. Obejmują one:

  • ból w klatce piersiowej,
  • duszności, porażenia prądem,
  • zatrzymanie akcji serca,
  • suchy kaszel,
  • promieniujący ból (może być odczuwalny w ramieniu, szyi lub brzuchu).

3. Odma opłucnowa - diagnoza i leczenie

Korzystając ze stetoskopu, lekarz może stwierdzić, że część klatki piersiowej wydaje dziwny, dudniący dźwięk. Niekiedy jednak odma opłucnowa jest na tyle mała, że badanie nie wykazuje żadnych nieprawidłowości. W związku z tym zwykle zleca się wykonanie prześwietlenia. RTG klatki piersiowej pokazuje kieszenie powietrza i zapadnięte płuco. Badanie może również wykazać, czy tchawica nie jest zepchnięta na bok.
 
Często zamiast prześwietlenia wykonuje się tomografię komputerową. W przypadku ostrej odmy opłucnowej konieczna jest operacja, łagodniejsze formy podlegają leczeniu farmakologicznemu
. Czasami nie są podejmowane żadne kroki, a odma samoistnie ustępuje. Taka sytuacja dotyczy jedynie jej łagodnej postaci.

Leczenie odmy opłucnowej jest zwykle związane z odprowadzaniem powietrza z płuc, a także z wprowadzeniem cewnika do klatki piersiowej. Zwykle ciśnienie w jamie opłucnej jest niższe niż wewnątrz płuc lub na zewnątrz klatki piersiowej. Jeśli perforacja się rozwija, powoduje połączenie pomiędzy jamą opłucnej i wnętrzem płuc lub poza klatką piersiową. Powietrze wchodzi do jamy opłucnej, ciśnienia się wyrównują lub połączenie zostaje zamknięte. Kiedy nie ma powietrza w jamie opłucnej, płuca częściowo się zapadają, prowadząc do ciężkich duszności. W przypadku odmy opłucnowej otwartej stosuje się tzw. opatrunek Ashermana. Jest to jałowy opatrunek warstwowy w postaci kompresu, który uszczelnia się kawałkiem folii i zakleja się tylko z 3 stron. Uniemożliwione jest dostawanie się powietrza do jamy opłucnej, natomiast nie jest zablokowane uchodzenie krwi i powietrza z jej wnętrza.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Ważne tematy