Operacja przegrody nosowej – wskazania, zalecenia i przeciwwskazania

Operacja przegrody nosowej, inaczej septoplastyka lub plastyka przegrody nosa, to jeden z najczęściej wykonywanych zabiegów laryngologicznych. Procedura polega na korekcie kształtu przegrody nosa.

Celem operacji przegrody nosowej jest zmiana jej kształtu, ale i poprawa drożności nosa, komfortu oddychania oraz funkcjonowania, ale i uniknięcie poważniejszych problemów.

Zabieg septoplastyki można wykonać zarówno w placówkach współpracujących z NFZ, jak i prywatnie. Cena zabiegu zależy od placówki, niemniej zawiera się zwykle w przedziale od 7 000 do 10 000 złotych.

Nie każdy człowiek ma symetryczną przegrodę nosową. Można wręcz powiedzieć, że u większości osób występują naturalne skrzywienia. Mogą za to odpowiadać zarówno czynniki wrodzone (np. wada rozwojowa), jak i nabyte (np. uszkodzenie powstałe podczas porodu, uraz).

Nie wszyscy muszą poddawać się zabiegowi septoplastyki. Jest to zalecane w przypadku problemów i dolegliwości związanych z asymetrycznością przegrody. Samo skrzywienie przegrody nie jest wskazaniem do zabiegu. Stanowi je skrzywienie istotnie upośledzające drożność nosa, z którą wiążą się takie niedyspozycje jak:

• trudności z oddychaniem przez nos,
• częste bóle głowy,
• oddychanie przez usta, zwłaszcza w czasie snu, bezdechy senne, chrapanie, senność dzienna, zmęczenie, niedotlenienie,
• trudność z oddychaniem podczas większego wysiłku fizycznego; skrzywiona przegroda jest szczególnie uciążliwa podczas uprawiania sportu, ponieważ nie można swobodnie oddychać nosem,
• gorsze wyczuwanie zapachów,
• infekcje zatok i nosa, takie jak przewlekłe zapalenie zatok przynosowych czy zapalenie błony śluzowej nosa.

Istnieją przeciwwskazania do prostowania przegrody nosowej. To:

• ostre zapalenie błony śluzowej nosa, ostre zapalenie zatok,
• infekcja o podłożu bakteryjnym, wirusowym lub grzybiczym,
• zaburzenia krzepliwości krwi.

Decyzja o kwalifikacji do operacji zawsze należy do lekarza specjalisty.

Septoplastykę w przypadku ludzi młodych wykonuje się, gdy przegroda nosowa jest ostatecznie uformowana (wskazuje się na 15., ale i 17. rok życia, choć operację przeprowadza się także wcześniej. Obecnie uważa się bowiem, że prawidłowo przeprowadzoną plastykę przegrody nosa można wykonać niezależnie od wieku pacjenta).

Przed zabiegiem plastyki przegrody nosa konieczna jest konsultacja z laryngologiem i z anestezjologiem oraz wykonanie podstawowych badań krwi. Bardzo ważne jest, by odpowiednio wcześnie odstawić leki, które obniżają krzepliwość krwi, a w dniu zabiegu być na czczo.

Operacja przegrody nosowej jest przeprowadzana w znieczuleniu ogólnym. Wykonuje się ją przez nozdrza. Septoplastyka w znieczuleniu ogólnym trwa 40-60 minut.

W dużym uproszczeniu procedura przebiega w kilku krokach. Najpierw nacinana jest błona śluzowa przegrody nosowej. Następnie błonę śluzową oddziela się od chrząstki. Tę się koryguje. Na koniec zakładane są szwy stabilizujące nowy kształt struktury oraz opatrunki, które zdejmuje się na drugi dzień po zabiegu. Zabieg nie wymaga długiej hospitalizacji – pacjenci na następny dzień zostają wypisani do domu.

Powikłania po zabiegu

Czy operacja przegrody nosowej jest bezpieczna? Tak, choć możliwe jest krwawienie z nosa trwające do 3 dni. Specjaliści podkreślają, że septoplastyka jest zabiegiem stosunkowo małoinwazyjnym. Ryzyko wystąpienia powikłań szacują zaś na poziomie 3-5 proc.

Rzadko, ale jednak, obserwuje się także takie skutki uboczne jak perforacja przegrody nosa, krwiak przegrody nosa, zrosty w jamie nosa, ponowne skrzywienie przegrody nosa podczas gojenia.

W przypadku operacji przegrody nie ma widocznych ran i szwów, ponieważ wszystkie cięcia wykonywane są wewnątrz nosa.

Po operacji przegrody nosowej konieczne jest zażywanie antybiotyków oraz leków przeciwbólowych i przeciwkrwotocznych. Kluczowe jest pielęgnowanie jamy nosa przez 3-4 tygodnie).

Przez około 2-3 tygodnie po operacji przegrody nosowej nie można:

• wykonywać intensywnego wysiłku fizycznego,
• latać samolotem,
• nurkować,
• korzystać z sauny.

Ważne, by po zabiegu stosować zimne okłady na nos, spać z głową lekko uniesioną, starać się nie podnosić rąk do góry, a kichając otwierać usta, by nie zwiększać ciśnienia w nosie.

Konieczne są również kontrole u laryngologa, które pozwalają na uniknięcie zrostów w jamie nosowej. Choć pełna rekonwalescencja po operacji przegrody nosowej trwa około 5-6 tygodni, do normalnego trybu życia można powrócić po 3 tygodniach.