Pierwszym objawem może być czkawka. Endokrynolog ostrzega

Nagły, mimowolny skurcz przepony i mięśni międzyżebrowych przy jednoczesnym zamknięciu krtani na poziomie głośni to z medycznego punktu widzenia właśnie czkawka. Z punktu widzenia pacjenta – irytujący i męczący odruch, nad którym trudno zapanować. Okazuje się, że nawracająca czkawka może wskazywać na pewną chorobę tarczycy.

Czkawka nie zawsze jest odruchem fizjologicznymCzkawka nie zawsze jest odruchem fizjologicznym
Źródło zdjęć: © Getty Images
Karolina Rozmus

Czkawka objawem nadczynności tarczycy

W mediach społecznościowych lekarz Szymon Suwała, endokrynolog i promotor wiedzy medycznej, opublikował post. Tłumaczy w nim, że jedną z rzadszych, lecz potencjalnych przyczyn czkawki może być nadczynność tarczycy. Do hipertyreozy dochodzi, gdy gruczoł tarczowy wydziela nadmierną ilość trzech hormonów. Są to tyroksyna (T4), kalcytonina i trijodotyronina (T3).

Endokrynolog przywołuje historię 50-letniego mężczyzny, u którego skutkiem ubocznym terapii glikokortykosteroidami była nadczynność tarczycy, a jej pierwszą manifestacją – właśnie czkawka. Z kolei u 55-latka z Indii doszło do zaniedbania leczenia choroby Gravesa-Basedowa i nawrotu nadczynności. W tym wypadku również pierwszym objawem była czkawka.

Jak to możliwe? Lek. Suwała tłumaczy, że "nadmiar hormonów tarczycy może w niekontrolowany sposób pobudzać ośrodek czkawki w OUN [ośrodkowy układ nerwowy, przyp. red.] - nie powinno nas to zaskakiwać, wiedząc, jak silny wpływ wywiera tarczyca na mózg".

CZKAWKA - co ją wywołuje i jak się jej pozbyć?

Endokrynolog wyjaśnia, że czkawka może wskazywać na nadczynność tarczycy
Endokrynolog wyjaśnia, że czkawka może wskazywać na nadczynność tarczycy © Getty Images

Kiedy z czkawką iść do lekarza?

Choć kojarzy nam się głównie z niemowlętami i najczęściej budzi rozbawienie, to w rzeczywistości przyczyn nawracającej czkawki może być więcej.

Po co istnieje czkawka? Według obecnej wiedzy jest to prymitywny odruch, który miał zabezpieczać przed zachłyśnięciem obecnego w przełyku pożywienia. Pojawiająca się sporadycznie i w określonych sytuacjach, np. gdy próbujemy przełknąć zbyt duży kęs pokarmu lub gdy jemy łapczywie, jest zatem fizjologiczna.

Jednak są takie sytuacje, w których czkawka trwa nie kilka lub kilkanaście minut, lecz dłużej niż dwie doby. Wówczas zyskuje miano czkawki przewlekłej, która najczęściej jest objawem chorobowym. Mogą to być schorzenia dotykające ośrodkowego układu nerwowego jak guzy mózgu, udar, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, malformacje naczyniowe, a nawet stwardnienie rozsiane.

Może też wskazywać na problemy takie jak:

  • choroby górnego odcinka układu pokarmowego – m.in. zapalenie czy choroba wrzodowa żołądka, kamica żółciowa, zapalenie czy nowotwór trzustki, rak żołądka, choroby wątroby, refluks żołądkowo-przełykowy,
  • schorzenia jelit – choroby zapalne lub niedrożność jelit,
  • choroby płuc – zapalenie płuc i opłucnej lub nowotwór,
  • zapalenie gardła lub krtani,
  • cukrzyca,
  • hipokapnia (stan obniżonego ciśnienia parcjalnego dwutlenku węgla we krwi),
  • niski poziom sodu lub wapnia we krwi.

Przewlekła czkawka może być też powiązana ze stosowanymi lekami. Winne mogą być m.in. barbiturany, benzodiazepiny czy leki stosowane w chemioterapii.

Karolina Rozmus, dziennikarka Wirtualnej Polski

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Nowe wytyczne na 2026 rok Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego: CGM zalecane także przy jednej dawce insuliny
Nowe wytyczne na 2026 rok Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego: CGM zalecane także przy jednej dawce insuliny
Będą protesty przedstawicieli szpitali powiatowych. "Nie widzimy jakiejkolwiek strategii"
Będą protesty przedstawicieli szpitali powiatowych. "Nie widzimy jakiejkolwiek strategii"
Naukowcy mówią o nowym układzie grup krwi. Odkrycie może uratować życie
Naukowcy mówią o nowym układzie grup krwi. Odkrycie może uratować życie
Rak jelit dawał wyraźne objawy, ale lekarze je ignorowali. "Mamy dwa wymiary kryzysu"
Rak jelit dawał wyraźne objawy, ale lekarze je ignorowali. "Mamy dwa wymiary kryzysu"
GIS o chorobach przenoszonych drogą płciową. Nowa akcja przeciwko mitom
GIS o chorobach przenoszonych drogą płciową. Nowa akcja przeciwko mitom
Wspiera serce i pomaga się wyciszyć. Jak jeszcze wspiera zdrowie?
Wspiera serce i pomaga się wyciszyć. Jak jeszcze wspiera zdrowie?
Nie tylko ból głowy po piciu alkoholu. Naukowcy zwrócili uwagę na "hangxiety"
Nie tylko ból głowy po piciu alkoholu. Naukowcy zwrócili uwagę na "hangxiety"
Czy picie wody obniża cholesterol? Tak nawodnienie wpływa na profil lipidowy
Czy picie wody obniża cholesterol? Tak nawodnienie wpływa na profil lipidowy
Lepiej wstać wcześnie czy dłużej pospać? Eksperci mają radę dla seniorów
Lepiej wstać wcześnie czy dłużej pospać? Eksperci mają radę dla seniorów
Śmierć 41-latki po cesarskim cięciu. RPP ujawnia przyczyny tragedii
Śmierć 41-latki po cesarskim cięciu. RPP ujawnia przyczyny tragedii
Bliscy Rewińskiego o jego chorobie. "Nie lubił być traktowany jak chory"
Bliscy Rewińskiego o jego chorobie. "Nie lubił być traktowany jak chory"
Posłanka KO ma wznowę raka. "Zbadajcie się dla tych, których kochacie"
Posłanka KO ma wznowę raka. "Zbadajcie się dla tych, których kochacie"