Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Rak prostaty

Rak prostaty jest jednym z najczęściej występujących nowotworów u mężczyzn. Pierwsze objawy nowotworu prostaty mogą być jeszcze łagodne i niezbyt dokuczliwe. Mężczyźni niechętnie się do nich przyznają. Wolą je lekceważyć, a wizytę u specjalisty odkładają na ostatnią chwilę, gdy często jest już za późno na leczenie. Trzeba pamiętać, że rak prostaty rozwija się powoli. Guzek gruczołu krokowego może być wyczuwalny dopiero po dziesięciu latach od pojawienia się niepokojących objawów.

1. Co to jest prostata?

Przyczyny wysokiej umieralności na raka prostaty w Polsce

Rak gruczołu krokowego jest poważnym zagrożeniem życia dla każdego mężczyzny. Badania dowodzą, że zajmuje trzecie miejsce pod względem zachorowalności...

Prostatą albo sterczem nazywa się gruczoł krokowy. Należy on do męskiego układu płciowego. Mięśnie otaczające prostatę kurczą się podczas wytrysku. W wydzielinie tego gruczołu zawieszone są plemniki. Prostata znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie pęcherza moczowego. Otacza bliższy odcinek cewki moczowej, dlatego większość objawów towarzyszących schorzeniom tego narządu, w tym raka prostaty, związanych jest z problemami z oddawaniem moczu.

Wyróżnia się trzy rodzaje chorób prostaty:

Rak prostaty to obok raka płuc jeden z najczęściej występujących nowotworów złośliwych u mężczyzn. W Polsce w 2005 roku raka prostaty rozpoznano u ponad 7000 mężczyzn, z czego prawie 3600 chorych zmarło. Rak prostaty dotyka nie tylko mężczyzn powyżej 50. roku życia, choć u nich ryzyko wystąpienia nowotworu jest zdecydowanie wyższe. Jego pierwsze objawy mogą wystąpić znacznie wcześniej, kiedy mężczyzna nie zdaje sobie sprawy, że w jego organizmie rozpoczął się rozwój nowotworu. Najczęstsze objawy raka prostaty to: potrzeba częstego oddawania moczu, krew w moczu, trudności z wypróżnieniem, ból i pieczenie w trakcie wypróżnienia, ból pleców w okolicy miednicy i na poziomie kręgów piersiowych, spadek masy ciała, zaburzenia erekcji, krew w spermie.

W przypadku zauważenia któregokolwiek z objawów raka prostaty, należy natychmiast udać się do urologa. Leczenie tego nowotworu przynosi efekty tylko przy wczesnym rozpoznaniu choroby.

Na szczęście w ostatnim czasie nastąpił wzrost rozpoznań raka prostaty. Wynika to z:

  • poprawy metod rozpoznawania tego nowotworu, a zwłaszcza udoskonalenia biopsji stercza;
  • wzrostu świadomości zdrowotnej społeczeństwa i liczby mężczyzn zgłaszających się do specjalisty w przypadku problemów z drogami moczowymi lub w celu przeprowadzenia badania kontrolnego;
  • upowszechnienia oznaczania stężenia swoistego antygenu sterczowego (PSA) we krwi.

2. Czynniki ryzyka i diagnostyka raka prostaty

Do najważniejszych czynników ryzyka zachorowania na raka prostaty należą wiek oraz dziedziczność. Im mężczyzna starszy, tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia nowotworu stercza. Jeśli chodzi o dziedziczność tego nowotworu, to najbardziej narażeni na raka prostaty są ci mężczyźni, w których rodzinach wystąpił on u krewnych pierwszego stopnia (np. brata bądź ojca). Częściej chorują na niego panowie rasy czarnej. Wśród czynników ryzyka przerostu prostaty wymienia się także promieniowanie rentgenowskie, palenie tytoniu, picie alkoholu, zażywanie narkotyków. Nowotwór może być spowodowany przez niektóre barwniki i konserwanty zawarte w pokarmie. Problemowi z prostatą sprzyja dieta bogata w tłuszcze roślinne, a uboga w warzywa i owoce.

Rak prostaty rozwija się powoli. Od momentu pojawienia się pierwszych zmian nowotworowych w pojedynczych komórkach do ukształtowania się guzka o objętości 1 ml może minąć nawet 10 lat. Początkowo rak prostaty może obejmować tylko sam gruczoł. Jednak w miarę rozwoju nowotwór może tworzyć nacieki na tkankach otaczających prostatę i tworzyć przerzuty w węzłach chłonnych, a nawet w kościach.

W rozpoznawaniu raka prostaty pomaga:

  • oznaczanie stężenia swoistego antygenu sterczowego (PSA) w surowicy – PSA jest produkowany niemal wyłącznie przez komórki prostaty, jednak jego podwyższone stężenie nie zawsze musi oznaczać raka prostaty. Do wzrostu stężenia PSA może dojść nie tylko w następstwie nowotworu, ale również w wyniku zapalenia stercza, łagodnego przerostu prostaty, urazu mechanicznego gruczołu, związanego np. z wykonaniem ultrasonografii przezodbytniczej.
  • biopsja – raka prostaty rozpoznaje się na podstawie badania pod mikroskopem wycinków tkanki pobranej z gruczołu krokowego. Biopsja gruczołu krokowego pozwala nie tylko wykryć raka, ale też ocenić stopień jego rozległości i złośliwości.
  • badanie per rectum – badanie palcem przez odbytnicę pozwala wykryć nieprawidłowości prostaty. Jednak potwierdzenie istnienia raka uzyskuje się dopiero po wykonaniu biopsji.
  • ultrasonografia przezodbytnicza.

3. Leczenie raka prostaty

Jeśli rak prostaty obejmuje tylko gruczoł krokowy i nie ma nacieków na inne narządy i tkanki, wówczas można poddać chorego leczeniu radykalnemu, tzn. całkowicie likwidującemu nowotwór. Metody leczenia radykalnego raka prostaty to:

  • leczenie chirurgiczne – całkowite wycięcie prostaty z pęcherzykami nasiennymi i węzłami chłonnymi miednicy;
  • radykalne napromieniowanie stercza;
  • radioterapia, polegająca na wprowadzeniu do stercza radioizotopu niwelującego nowotwór.

Gdy stopień zaawansowania nowotworu jest duży, skutkuje naciekami i przerzutami, nie można go wyleczyć radykalnie. Wykorzystuje się wówczas leczenie hormonalne. Przerzutom raka prostaty do kości zapobiega przede wszystkim wczesna diagnoza i wczesne podjęcie leczenia. Terapia hormonalna, która jest zastosowana u mężczyzn z udokumentowanym nowotworem po leczeniu wczesnego stadium tej choroby, może opóźnić lub zapobiec rozwojowi przerzutów. Obecnie ciągle poszukuje się metod, które będą zapobiegały przerzutom raka prostaty. Podaje się leki, które mają zmniejszyć oddziaływanie męskich hormonów – androgenów – na prostatę, które to hormony stymulują rozwój nowotworu. Inne sposoby leczenia to chirurgiczne usunięcie jąder lub podanie leków hamujących wytwarzanie testosteronu przez jądra.

Aby zapobiegać chorobie, mężczyźni powinni zadbać o zdrowy styl życia, czyli o zdrową i lekkostrawną dietę oraz wysoką aktywność fizyczną. Poza tym zalecane są badania kontrolne, które mogą wykryć nowotwór w początkowej fazie, kiedy to można z nim skutecznie walczyć. Dlatego kiedy pojawią się niepokojące objawy, pacjent powinien jak najszybciej udać się do lekarza.

Bibliografia

  • Fryczkowski M. Podstawy urologii. Podręcznik dla studentów medycyny i lekarzy pierwszego kontaktu, Śląska Akademia Medyczna, Katowice 2000, ISBN 83-87114-55-3
  • Jeziorski A., Szawłowski A., Towpik E., Chirurgia onkologiczna - tom 1-4, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3719-7
  • Kleinman I., Lipshultz L., Podstawy urologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2188-X
Redakcja abcZdrowie,
Komentarze (12)
~michał_16
~michał_16

mam na imię Michał i mam 16 lat. Mój tata chorował na raka prostaty. Na szczęście udało mu się z tego wyjść, ale zastanawiam się czy ja też mam się czego bać. Jakie jest ryzyko, że i ja zachoruję? Kiedy powinienem zrobić jakieś badania?

Odpowiedz
~magdas
~magdas

U mojego dziadka wykryli raka prostaty, strasznie się martwię. Zawsze powtarzałam mu, żeby zmienił styl życia, zdrowo się odżywiał, ale on oczywiście i tak wiedział swoje:( Czy myślicie, że jeżeli teraz zmieni swoje nawyki żywieniowe i będzie więcej ćwiczył jest szansa, że mu się poprawi i nie dojdzie do przerzutów?

Odpowiedz
~bartek
~bartek

@~michał_16: Być może ryzyko nie jest duże, ale powinieneś pójść do urologa, który cię zbada. Ja też byłem, bo mój ojciec chorował na raka prostaty, ale od 10 lat już jest ok. Lekarz mnie zbadał i powiedział, że co jakiś czas warto przyjść na kontrolę. Badanie jest bezbolesne, a będziesz mógł spokojnie spać. Nie ma na co czekać

Odpowiedz
~kristof
~kristof

W mojej rodzinie było kilka przypadków raka prostaty, dlatego postanowiłem, że nie będę bezczynnie czekać na chorobę, tylko zacznę jej zapobiegać. Rak prostaty to nie przelewki, dlatego lepiej wcześniej zadbac o siebie i swoje zdrowie. U mnie podstawa to zdrowa dieta – jem dużo warzyw, chudego mięsa, orzechy i nabiał. Poza tym kilka razy w tygodniu uprawiam sport – kocham jazdę na nartach, pływanie i piłkę nożną, więc to dla mnie sama przyjemność :) no i najważniejsze – regularne badania! Im wcześniej wykryje się raka prostaty, tym większe szanse na wyleczenie

Odpowiedz
~eliza73
~eliza73

u mojego partnera stwierdzono raka prostaty :( bardzo się o niego boję :( wiem, że rak prostaty to poważne schorzenie, ale mam nadzieję, że leczenie okaże się skuteczne..

Odpowiedz
~Bożenna
~Bożenna

U mojego znajomego kilka miesięcy temu stwierdzili raka prostaty. Zrobili mu operację, a potem zaczęli naświetlania. Na początku wydawało się, że wszystko jest w porządku, tylko samopoczucie kolegi zaczęło strasznie się obniżać. Nie chciało mu się wstawać z łóżka, mówił, że nie chce już żyć (chociaż ma dopiero 47 lat). Ostatnio jednak zaczął dostawać silnych ataków bólu w dole brzucha. Ból jest tak nieznośny, że nie może nawet prowadzić samochodu, bo mdleje. Czy to możliwe, że to urojony ból spowodowany depresją czy może w trakcie operacji lekarze zrobili coś nie tak? Jego urolog mówi, że niby wszystko jest ok i nie wie skąd ten ból. Już nie wiemy jak mu pomóc :(

Odpowiedz
~AnielaL.
~AnielaL.

Szkoda, że w Polsce świadomość panów nadal jest na tak niskim poziomie. Nie rozumiem, jak można się tak zaniedbywać, sama nie wiem w imię czego. Męskości? Przecież regularne badania to żaden wstyd! Ludzie, ogarnijcie się! Rzeczywiście, bardzo męsko jest się potem zwalić się biednej żonie i dzieciom na głowę z tak poważną chorobą. Wystarczy przecież raz na kilka minut wytrzymać w lekarskim gabinecie, żeby upewnić się, że wszystko ok … Może zamiast tyle mówić o raku piersi, zorganizować jakąś kampanię promującą wizyty u urologa?

Odpowiedz
~barbara
~barbara

@~AnielaL.: Myślę, że takie kampanie byłyby bardzo dobrym pomysłem. Wyczytałam gdzieś, że w przypadku kobiet kampanie dotyczące raka piersi podobno się sprawdziły i podobno coraz więcej kobiet poddaje się badaniom. Może właśnie taka kampania skierowana do mężczyzn tez by się sprawdziła. Mój mąż bardzo długo lekceważył swoje objawy, powiedział mi o nich dopiero jak jego stan naprawdę się pogarszał i wtedy od razu zaciągnęłyśmy go z córką do lekarza. Rak prostaty to okropna choroba. Wydaje się, że dorośli, odpowiedzialni mężczyźni powinni to wiedzieć a tymczasem zachowują się gorzej niż dzieci:(

Odpowiedz
~Katarzyna00
~Katarzyna00

@~AnielaL.: jestem tego samego zdania. W mediach w kółko krzyczy się tylko o menopauzach, rakach piersi i starzeniu się kobiet. A co z facetami? A to właśnie mężczyźni o wiele bardziej niż kobiety potrzebują uświadomienia, bo jeśli juz zaczynają coś ze sobą robić, to zwykle wtedy, jak jest zdecydowanie za późno.

Odpowiedz
~agataF
~agataF

@~Katarzyna00: Faceci się wstydzą, zeby pójśc do urologa. Dla nas ginekolog to normalny lekarz, dla facetów nie. A potem jak się zdecydują pójść, to wyrok: rak prostaty. i najczęściej jest za późno. niestety

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Rak prostaty - najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Rak prostaty
Rak prostaty

Po operacji raka prostaty

Rak prostaty zwykle atakuje mężczyzn po pięćdziesiątce. Mężczyźni, którzy zauważą pierwsze objawy choroby i zgłoszą się do lekarza wystarczająco szybko, mają dużą szansę na wyleczenie przy zastosowaniu nieinwazyjnych terapii. Jeśli jednak zaniedbają swoje zdrowie, czeka ich najprawdopodobniej operacja, a także powikłania, które pojawiają się po niej. Dlatego warto dbać o siebie ... . Jednak jest to podejście błędne. Rak prostaty to choroba, która nawraca się u około 30% pacjentów. Dlatego ważne jest, by po operacji...

Rak prostaty

Jak pokonać raka prostaty?

(...) się przed chorobą. Rak prostaty rzadziej występuje u mężczyzn, którzy regularnie uprawiają sporty. Metody leczenia raka ... . Rak prostaty zaliczany jest do nowotworów pierwotnych. Oznacza to, że nie rozwiną się pod wpływem komórek rakowych ... drożność pęcherza. Operacja jest stosowana w przypadku, gdy rak prostaty jest duży. Wyróżnia się różne metody...

Rak prostaty

Rak prostaty - najważniejsze informacje

Rak prostaty to jeden z najczęściej występujących nowotworów u mężczyzn. Niestety często bywa lekceważony, a tylko wczesne ... na ten nowotwór. Ryzyko wzrasta w zależności od liczby krewnych chorujących na raka prostaty. Rak prostaty rozwija się powoli, przez około 10 lat kształtuje się guz, a przez 4 lata podwaja się liczba komórek nowotworowych. Na początku rak prostaty obejmuje gruczoł ... mechaniczny. Rak prostaty zostaje rozpoznany na podstawie biopsji. Trzeba ją wykonać gdy: u pacjenta jest podwyższone stężenie...

Rak prostaty

Nowy lek na raka prostaty z przerzutami

Naukowcy z Uniwersytetu w Purdue ogłosili, że udało im się znaleźć skuteczny sposób zwalczania komórek rakowych u chorych z zaawansowanym rakiem prostaty i przerzutami. Autorzy badania skoncentrowali się na działaniu genu Plk1, kluczowego regulatora cyklu komórkowego. Podział komórek a rak prostaty Plk1 jest onkogenem, co oznacza, że może mutować i wywoływać raka. Naukowcy odkryli, że w komórkach rakowych u chorych z bardziej zaawansowanym rakiem prostaty brakuje genu Pten - znanego antyonkogenu. Utrata Pten...

Rak prostaty

Nowe zastosowanie leku wzmacniającego kości

U wielu pacjentów chorych na raka prostaty dochodzi do przerzutów do kości, co wiąże się z trudnym do uśmierzenia bólem. Najnowsze badania wykazały jednak, że pojedyncza dawka leku z grupy bisfosfonianów jest równie skuteczna w łagodzeniu dolegliwości...

Rak prostaty

Lek zapobiegający przerzutom raka prostaty do kości

Nowy lek na raka prostaty okazał się skuteczny w walce z tym nowotworem, szczególnie w przypadku przerzutów raka do kości. Potwierdzające to wyniki badań zaprezentowano podczas spotkania Amerykańskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej. Badania nad lekiem...

Rak prostaty

Nowy lek przedłużający życie pacjentów z rakiem prostaty

Nowy lek, niedawno zatwierdzony przez FDA (Food and Drug Administration) sprawdza się u chorych z najbardziej zaawansowanym stadium raka prostaty, którym daje dodatkowe 4 miesiące życia. Badania nad nowym lekiem na raka prostaty W III fazie badań...

Rak prostaty

Nowy rodzaj leku na raka prostaty

Nowy lek na raka może pomóc połowie mężczyzn cierpiących na raka prostaty, u których występuje anomalia genetyczna. Nowotwór prostaty Według szacunków American Cancer Society w tym roku raka prostaty zdiagnozuje się u 217 730 Amerykanów, z których 32 050...