Stawy bolą i trzeszczą przy chodzeniu? Ten kwas może przynieść ulgę

Kwas hialuronowy od kilku lat jest jednym z głośniej promowanych składników w świecie suplementów i kosmetyków. Reklamy obiecują gładszą skórę, mniejsze zmarszczki i sprawniejsze stawy, a kapsułki i proszki z jego dodatkiem stały się bestsellerami w aptekach i drogeriach. Warto jednak zadać pytanie, ile z tych obietnic znajduje potwierdzenie w badaniach naukowych, a ile kończy się na marketingowej zawleczce.

Kwas hialuronowy to naturalny związek chemiczny występujący w ludzkim organizmie, głównie w skórze, mazi stawowej i ciele szklistym oka. Należy do grupy polisacharydów, czyli długich łańcuchów cukrowych, które mają niezwykłą moc wiązania ogromnych ilości wody, znacznie większych niż same ważą. Z tego też powodu jest w stanie wesprzeć prawidłowy poziom wilgoci w tkankach.

W skórze podtrzymuje jej sprężystość i gładkość, w stawach odpowiada za elastyczność ruchu, a w oku zapewnia odpowiednie napięcie i ochronę przed wysychaniem. Organizm wytwarza kwas hialuronowy samodzielnie, jednak jego ilość z wiekiem oraz z wątpliwym stylem życia stopniowo się zmniejsza.

Połknięty kwas hialuronowy nie trafia bezpośrednio do skóry ani stawów, jak często sugerują reklamy. W przewodzie pokarmowym zostaje rozłożony na mniejsze fragmenty, które następnie są wchłaniane i wykorzystywane przez organizm. Badania pokazują, że niektóre z tych cząsteczek mogą stymulować komórki do zwiększenia naturalnej produkcji kwasu hialuronowego oraz kolagenu.

Efekt suplementacji zależy jednak od rodzaju i wielkości cząsteczek, ponieważ najlepiej przyswajane są formy z mniejszą masą cząsteczkową. Regularne stosowanie preparatów przez co najmniej kilka tygodni może poprawić nawilżenie skóry i elastyczność stawów, ale tempo i siła działania są indywidualne.

Badania kliniczne pokazują, że regularne przyjmowanie kwasu hialuronowego może poprawiać nawilżenie i elastyczność skóry. W kilku eksperymentach osoby suplementujące od 120 do 240 mg dziennie zauważały po 4–8 tygodniach gładszą i bardziej sprężystą skórę, a po około 3 miesiącach delikatne spłycenie zmarszczek.

U części badanych z chorobą zwyrodnieniową stawów suplementacja wiązała się też z mniejszym bólem i lepszym zakresem ruchu. Naukowcy podkreślają jednak, że mechanizm działania nie jest w pełni poznany, a efekty zależą od dawki, jakości preparatu i indywidualnych cech organizmu.

Kwas hialuronowy ma ważne zadanie do wykonania przy budowie i funkcjonowaniu stawów. W naturalnej postaci występuje w mazi stawowej, czyli substancji, która nawilża powierzchnie chrząstek i zmniejsza tarcie podczas ruchu. Z wiekiem jego ilość maleje, więc może to przekładać się na uczucie sztywności i bólu.

Badania pokazują, że suplementacja kwasem hialuronowym może wspierać elastyczność i komfort stawów, najbardziej u osób aktywnych fizycznie oraz starszych. U części pacjentów z chorobą zwyrodnieniową obserwowano mniejszy ból po kilku tygodniach stosowania. Nie oznacza to jednak, że kapsułki zastąpią iniekcje dostawowe lub rehabilitację. Doustna forma może być pomocnym uzupełnieniem, ale nie działa natychmiast i nie odbudowuje uszkodzonej chrząstki.

Kwas hialuronowy uznawany jest za bezpieczny, jeśli stosuje się go zgodnie z zaleceniami. W formie doustnej rzadko powoduje działania niepożądane, choć u niektórych osób może wywołać lekkie dolegliwości żołądkowe lub reakcję alergiczną. W przypadku iniekcji możliwe są przejściowe zaczerwienienia i obrzęki w miejscu podania.

Brakuje danych o skutkach długotrwałej suplementacji, dlatego osoby z chorobami nowotworowymi lub autoimmunologicznymi powinny zachować ostrożność. Zbyt duże dawki nie przynoszą dodatkowych korzyści, dlatego najlepiej wybierać preparaty ze sprawdzonym składem i stosować je z rozsądkiem.

Organizm jest w stanie sam wytwarzać kwas hialuronowy, ale tempo tego procesu maleje z wiekiem i przy wątpliwym stylu życia, w którego skład wchodzi:

• stres,
• palenie papierosów,
• nieodpowiednia dieta,
• alkohol,
• nadmierna ekspozycja na słońce.

Można go jednak wspierać odpowiednią dietą. W naturalnej postaci występuje w produktach pochodzenia zwierzęcego, takich jak buliony gotowane na kościach, kurze łapki, galarety mięsne i podroby. Warto też sięgać po warzywa obfite w magnez i cynk, między innymi szpinak, jarmuż, bataty i brokuły. Witamina C znajdująca się w papryce, natce pietruszki i owocach cytrusowych dodatkowo pobudza syntezę kolagenu, który działa w parze z kwasem hialuronowym.

Wspomagająco działają również produkty sojowe zawierające izoflawony, ponieważ mogą stymulować jego naturalną produkcję. Takie połączenie składników daje szansę na zachowanie nawilżenia skóry i dobrą pracę stawów bez konieczności sięgania po suplementy.

Wybierając suplement z kwasem hialuronowym, warto kierować się przede wszystkim składem. Najlepiej wybierać preparaty zawierające kwas z niską masą cząsteczkową, ponieważ taki jest lepiej przyswajany. Dobrze, jeśli w składzie pojawia się także witamina C, kolagen lub cynk, ponieważ są to składniki, które wspierają naturalną produkcję kwasu hialuronowego w organizmie.

Unikaj produktów z długą listą dodatków i sztucznych wypełniaczy, których nie znasz i nie rozumiesz. Warto pamiętać, że droższy suplement nie zawsze z automatu jest lepszy, a rzeczywiste efekty pojawiają się dopiero po kilku tygodniach regularnego stosowania. Najlepsze rezultaty przynosi połączenie suplementacji z odpowiednim nawodnieniem, dietą i codzienną pielęgnacją skóry oraz stawów.

Kwas hialuronowy to substancja, która rzeczywiście może wspierać nawilżenie skóry i elastyczność stawów, ale nie działa jak cudowny eliksir młodości. Jego skuteczność zależy od jakości preparatu, regularności stosowania i ogólnej kondycji organizmu. Najlepsze efekty daje wtedy, gdy jest uzupełnieniem zdrowej diety, odpowiedniego nawodnienia i pielęgnacji, a nie ich zastępstwem.

Źródła: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37182970/ https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0144861723003454?via%3Dihub https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8308347/ https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3512263/ https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3512263/ https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7564147/

Źródła

1. NaukaJedzenia.pl