Wirus Usutu czai się w Polsce. Takie daje objawy

Obfite opady i temperatury powyżej 20 stopni stwarzają doskonałe środowisko do masowego rozmnażania się komarów i zwiększonej aktywności kleszczy. Jak zauważył w rozmowie z PAP prof. Łukasz Myczko z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, zarówno dorosłe komary, jak i jaja różnych gatunków potrafią przetrwać trudne warunki, by "ożyć" po intensywnych deszczach. Rozlewiska, ogródki działkowe, kałuże w wiadrach, a nawet zalegająca woda zabawkach na placach zabaw - to dziś ogniska komarzej aktywności, także w miastach.

Dodatkowo, cieplejsza aura sprzyja rozwojowi kleszczy, które coraz częściej pojawiają się w parkach, na osiedlowych trawnikach i w przydomowych ogródkach. Ich liczebność napędza również wzrost populacji gryzoni - naturalnych żywicieli pasożytów.

Niepokojące jest pojawienie się w Polsce komarów zdolnych do przenoszenia groźnych chorób zakaźnych. Obecność wirusa Usutu wykryto niedawno u zimującego komara w okolicach Poznania.

- Z kolegami z Instytutu Chorób Tropikalnych w Hamburgu wykryliśmy wirusa Usutu w zimującym komarze złapanym niedaleko mojego domu. Co ciekawe, wirusy mogą przetrwać w komarach. Ostatnio opublikowany brytyjski artykuł opisuje wyizolowanie wirusa Usutu z komarów wyhodowanych w laboratorium, które nigdy nie miały styczności z krwią. Patogen został im przekazany przez pokolenie "rodzicielskie" - powiedział w rozmowie z PAP prof. Myczko.

Wirus Usutu, zidentyfikowany po raz pierwszy w 1959 roku w Afryce, został zawleczony do Europy m.in. poprzez migrujące ptaki. U ludzi wywołuje objawy grypopodobne, gorączkę i wysypkę, ale u osób z obniżoną odpornością może prowadzić do groźnych powikłań neurologicznych.

Podobnie niepokojąca jest obecność w Polsce innych gatunków komarów inwazyjnych, jak doskwier japoński (Aedes japonicus), który potencjalnie może przenosić wirusy Zika, dengi czy chikungunyi. To właśnie przed tą ostatnią chorobą ostrzegało w tym miesiącu WHO, uznając ją za patogen, który może wywołać kolejną pandemię. W Europie również odnotowano przypadki zachorowań, m.in. we Francji i we Włoszech.

Zobacz też: WHO ostrzega przed nową pandemią. 5,6 miliarda osób w strefie ryzyka

Choć pojawienie się wirusów takich jak Usutu nie stanowi obecnie masowego zagrożenia dla populacji, warto pamiętać o profilaktyce. Kluczowe są proste działania: używanie repelentów, przeglądanie ciała po spacerach, usuwanie zbędnych pojemników z wodą z otoczenia. Zdaniem prof. Myczko, masowe opryski przeciw komarom nie są skuteczne - niszczą nie tylko komary, ale również pożyteczne drapieżniki, które naturalnie kontrolują ich populację.

Odpowiedzialne działania, jak ochrona zbiorników przed dostępem owadów czy wspieranie naturalnych wrogów komarów (np. ważek, nietoperzy), mogą okazać się bardziej efektywne niż chemiczne interwencje.

Aleksandra Zaborowska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. PAP