Badanie izotopowe tarczycy (scyntygrafia tarczycy)

Badanie izotopowe tarczycy pozwala uzyskać jej obraz, z którego lekarz może odczytać choroby tarczycy, tj. odszczepy pozagruczołowe, przerzuty nowotworowe. Badanie to polega na podaniu (doustnie lub dożylnie) izotopu promieniotwórczego, który wypełnia miejsca w miąższu tarczycy i w jej guzkach.

1. Wskazania do badania izotopowego tarczycy

Aparatura do scyntygrafii
Aparatura do scyntygrafii

Urządzenie służące do przeprowadzania scyntygrafii.

zobacz galerię

Scyntygrafia tarczycy ocenia morfologię i stopień zróżnicowania tkanki w jej guzkach. Jednak, jeżeli w trakcie rozpoznania postawiona zostanie diagnoza: "guzek tarczycy", nie oznacza to wcale nowotworu.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Dlaczego warto robić screening?"

Najczęstszymi guzkami tarczycy są torbiele lub łagodne gruczolaki. Po operacji całkowitego usunięcia tarczycy, scyntygrafia służy do oceny doszczętności zabiegu, a po zabiegach - częściowej resekcji gruczołu. Badanie ocenia gromadzenie znacznika w występującym niekiedy wolu nawrotowym.

Badanie tarczycy wykonuje się u osób cierpiących na następujące choroby tarczycy:

  • wole guzkowe;
  • wole zamostkowe;
  • wole odrostowe;
  • wady rozwojowe gruczołu (np. wrodzony brak jednego z płatów) lub odszczepy tarczycy (np. wole językowe).

Badanie izotopowe tarczycy zaleca się też osobom po operacji tarczycy. Wykonywane jest także przy podejrzeniu ektopii tarczycy, podejrzeniu autonomii tarczycy oraz podejrzeniu wznowy lub przerzutów nowotworowych raka tarczycy.

2. Przebieg badania izotopowego tarczycy

Scyntygrafię tarczycy wykonujemy za pomocą jednego z dwóch znaczników: jodu 131-I lub technetu 99m-Tc, w zależności od wskazań klinicznych. Roztwór radioznacznika można podać dożylnie lub doustnie. W zależności od jego rodzaju, badanie izotopowe tarczycy przeprowadzane jest w różny sposób. Przy zastosowaniu jodu badanie jest dwudniowe. W pierwszym dniu pacjent zażywa kapsułkę z izotopem. Badanie następuje po 24 godzinach. Jeżeli zastosujemy technet łączny, czas badania będzie trwał ok. 20 minut. Sam odczyt scyntygraficzny trwa ok. 5 minut. Przed badaniem warto poinformować lekarza o przyjmowanych lekach, ciąży, a także nawykach pokarmowych (morskie ryby mogą utrudnić odczyt radioznacznika).

Badanie powinno wykonywać się na czczo. Wskazane jest także odstawienie, na 4 tygodnie przed badaniem, niektórych leków, m.in.: tyroksyny, kortykoidów, amiodaronu, butazolidyny, bromków, pochodnych rtęci i azotanów. Należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem prowadzącym i kierującym na badanie, w celu podjęcia decyzji o odstawieniu leków. Tę decyzję może podjąć wyłącznie osoba kompetentna. W przypadku badania technetem pacjent powinien zaprzestać zażywania leków blokujących wychwyt jodu.

Nie ma specjalnych zaleceń dotyczących badań poprzedzających lub sposobu przygotowania do badań izotopowych. Można jednak dostarczyć lekarzowi prowadzącemu wcześniej wykonane ****USG tarczycy, będzie przydatne w późniejszej interpretacji wykonanego badania scyntygraficznego nerki. Scyntygrafia nie wywołuje żadnych skutków ubocznych. Po skończonym badaniu należy wypić ok. 1 l płynów. Może to być woda, herbata lub soki. Dzięki temu tarczyca zostanie oczyszczona z izotopów.

3. Wyniki scyntygrafii tarczycy

Izotopy promieniotwórcze jodu-131 lub technetu-99 m gromadzą się w miąższu tarczycy i w jej guzkach, tym lepiej, im bardziej różnicowana jest tkanka guzka. Niezróżnicowane nowotwory nie gromadzą radioznacznika w ogóle. Zaś łagodne gruczolaki tarczycy gromadzą znacznik tym lepiej, im bardziej zróżnicowana jest tkanka guzka na tarczycy.

Gruczolaki słabo zróżnicowane gromadzą radioznacznik słabiej w porównaniu zresztą miąższu tarczycy, zaś gruczolaki dobrze zróżnicowane wychwytują znacznik w stopniu identycznym z resztą gruczołu lub minimalnie większym. Gruczolaki autonomiczne, niezależne od hormonu tyreotropowego (TSH), wychwytują całość podanego radioznacznika. W obrazie scyntygraficznym jako "guzki zimne" (nie gromadzące izotopu), ujawniają się nie tylko nowotwory złośliwe, ale i torbiele.

W przypadku istnienia guzków, badanie izotopowe pokazuje, czy są to guzki na tarczycy:

  • ciepłe i gorące – autonomicznie wychwytujące jod bardziej niż otaczająca tkanka, produkujące hormony tarczycy pod kontrolą organizmu,
  • zimne – nie wychwytują jodu,
  • obojętne – wychwytują jod tak, jak otaczająca tkanka.

Badanie tarczycy może być powtarzane wielokrotnie. Wykonywane jest u chorych w każdym wieku. Nie może być wykonywane u kobiet w ciąży i w okresie laktacji. Należy unikać wykonywania badania u kobiet w II połowie cyklu miesięcznego, u których zaistniała możliwość zapłodnienia.

spis treści
rozwiń
Następny artykuł: Opis zabiegu

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.