Budowa oka - twardówka, rogówka, naczyniówka, siatkówka, soczewka, tęczówka, nerw wzrokowy, ciało szkliste, spojówka

Twardówka jest najbardziej zewnętrzną, ochronną tkanką oka. Zbudowana jest z nieprzezroczystej błony włóknistej łącznotkankowej. W przedniej części oka przechodzi w przejrzystą rogówkę.

Rogówka kształtem przypomina wypukłe szkiełko od zegarka. Ma ok. 0,5 mm grubości i zbudowana jest z przezroczystej błony włóknistej. Podstawową funkcją rogówki jest ochrona wewnętrznych struktur oka. Ponadto rogówka jest elementem układu optycznego oka i wraz z soczewką ogniskuje promienie świetlne na siatkówce.

Zewnętrzne warstwy rogówki (nabłonek) mają zdolność regeneracji, ale wewnętrzna jej warstwa (śródbłonek) – nie. Dlatego uszkodzona np. wskutek zadrapania warstwa nabłonka wygoi się szybko, ale uszkodzenie wewnętrznej warstwy – śródbłonka – powoduje poważne komplikacje.

Między twardówką i siatkówką leży naczyniówka, zbudowana z gęstej sieci tętniczek, żyłek i naczyń włosowatych. Odżywia i dotlenia zewnętrzne warstwy siatkówki i odgrywa rolę w utrzymaniu jej temperatury tkanki oka.

Siatkówka oka (retina) jest bardzo skomplikowaną, wielowarstwową strukturą, odpowiedzialną za przemianę światła w impulsy nerwowe, które może odczytać i zinterpretować nasz mózg. Jest podzielona na dziesięć różnych warstw, składających się ze światłoczułych komórek, tzw. fotoreceptorów (czopków i pręcików) oraz z neuronów przewodzących bodźce wzrokowe.

Na siatkówce znajduje się plamka zwana również plamką żółtą, będąca miejscem o największym skupieniu czopków i z tego powodu cechuje się największą wrażliwością na barwy i światło. Nieco niżej znajduje się plamka ślepa - miejsce pozbawione komórek światłoczułych i dlatego niewrażliwe na światło. Jest miejscem zbiegu nerwów łączących komórki światłoczułe z nerwem wzrokowym.

Soczewka oka jest zawieszona między tęczówką a ciałem szklistym na cienkich włóknach (obwódce rzęskowej). Składa się z torebki, kory i jądra i ma dwie wypukłe powierzchnie - przednią i tylną. Jeśli wyobrazimy sobie soczewkę jako owoc, to torebka jest jego skórką, kora jego miąższem, a jądro pestką. Soczewka to bardzo ważny element układu optycznego (skupiającego światło) oka.

Tęczówka jest umięśnioną częścią błony naczyniowej. W jej środkowej części znajduje się otwór nazywany źrenicą. Dzięki zawartemu w niej pigmentowi jest kolorowa. Mięśnie tęczówki pozwalają na zwiększanie lub zmniejszanie dopływu światła przez regulację wielkości źrenicy.

• Co można wyczytać z oczu?
• Bolące oko
• Dieta dla oczu

Nerw wzrokowy przypomina kabel, złożony z miliona pojedynczych włókien - przewodów elektrycznych ułożonych wiązkami. W każdym włóknie nerwowym płynie prąd elektryczny od pobudzonej światłem komórki nerwowej siatkówki na dnie oka, do odpowiedniej komórki kory mózgowej. Tu dopiero, w tzw. korze wzrokowej, która znajduje się w tylnej części głowy, obraz rejestrowany okiem może być uświadomiony, a zatem zobaczony.

Ciało szkliste to żelowa, przejrzysta substancja wypełniająca 2/3 gałki ocznej. W 98% składa się z wody, pozostała część to kwas hialuronowy i siateczka kolagenowa. Odgrywa rolę odżywczą oraz jest podporą dla położonych obwodowo tkanek oka.

Spojówka to tkanka wyściełająca przednią część gałki ocznej i wewnętrzną część powiek.