Cysta - przyczyny powstawania, rodzaje, diagnostyka i leczenie

Cysta (torbiel) to zamknięta jama wypełniona płynem, gazem lub półstałym materiałem. Zewnętrzna część cysty zwana jest kapsułą. Cysta może pojawić się w każdym miejscu organizmu. Cysty mogą różnić się wielkością – niektóre cysty są tak małe, że wykrywalne są jedynie pod mikroskopem, inne tak duże, że uciskają na sąsiadujące narządy czy tkanki. Torbiele, w zależności od ich wielkości i lokalizacji, mogą powodować występowanie pewnych objawów lub też rozwijać się bezobjawowo.

Zobacz film: "Jak objawia się torbiel jajnika?"

Cysta - przyczyny powstawania

Cysta może pojawić się w wyniku wielu procesów zachodzących w organizmie. Najważniejsze czynniki powstawania cyst to:

Torbiel rzadko jednak powiązana jest z chorobą nowotworową czy ciężkim zakażeniem. Cysty przeważnie nie powodują poważnych czy długoterminowych powikłań.

Cysta - rodzaje

Istnieje wiele różnych rodzajów cyst. Najczęściej występujące to:

  • torbiel piersi, będąca wynikiem łagodnych rozrostowych chorób piersi;
  • torbiel jajnika, która powstaje najczęściej z powodu zahamowania pęknięcia pęcherzyka Graafa. Ma to miejsce wtedy, gdy pęcherzyk nie zawiera żadnej komórki jajowej lub gdy obumarła. Nie następuje jajeczkowanie, natomiast pęcherzyk nadal rośnie, a w jego środku gromadzi się płyn. Po pewnym czasie przekształca się on w torbiel. Przyczyną tego stanu mogą być zaburzenia hormonalne;
  • torbiel tarczycy;
  • torbiel występująca pod kolanem;
  • torbiele stawów i ścięgien;
  • torbiel tkanki podskórnej, często występująca na twarzy, głowie, szyi czy tułowiu;
  • torbiel Bartholina (powiększenie małych gruczołów znajdujących się w pobliżu wejścia do pochwy);
  • policystyczne nerki – jest to choroba dziedziczna, objawiająca się występowaniem dużej ilości torbieli w nerkach;
  • inne.
Choroby, których diagnoza może trwać nawet kilkadziesiąt lat

DIAGNOZA: 7 lat Choroba ta dotyka od 7 do 15 proc. miesiączkujących kobiet. Często błędnie diagnozowana jako zespół jelita drażliwego (IBS), szczególnie...

Cysta - diagnostyka i leczenie

W zależności od miejsca występowania cysty, można ją samemu wykryć. Tak np. torbiele skóry i tkanek podskórnych zwykle są zauważalne gołym okiem przez chorego. Cysty gruczołu piersiowego (piersi) mogą być wyczuwalne pod palcami. Kobieta może je wykryć przy profilaktycznym badaniu piersi czy też mogą być zdiagnozowane podczas wizyty u lekarza. Trudne do wykrycia bywają torbiele narządów wewnętrznych, takich jak nerki lub wątroby, ponieważ takie cysty mogą nie dawać żadnych objawów. Cysty te często zostają odkryte po raz pierwszy w wyniku badania obrazowego (RTG, USG, tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego).

Leczenie torbieli zależy od jej umiejscowienia i wielkości. Cysty o dużej wielkości i dające objawy mogą być usunięte chirurgicznie. Czasami płyn z wnętrza torbieli może być osuszony lub odciągnięty przez nakłucie lub cewnikowanie jamy torbieli. Do nakłucia cyst znajdujących się w ciężko dostępnych miejscach, pomocniczo można wykorzystać obraz radiologiczny.

Drenaż i usuwanie cysty są bezwzględnie zakazane w warunkach domowych. W niektórych przypadkach konieczne jest zastosowanie zabiegu chirurgicznego – przede wszystkim, gdy jest podejrzenie występowania zmian nowotworowych. Wykonuje się wtedy biopsję cysty lub też pobiera płyn z wnętrza kapsuły torbieli i bada pod mikroskopem na obecność komórek nowotworowych.

Marta Bednarska, 5 miesięcy temu

Bibliografia

  • Hanson, Linda J., and Nathalie C. Zeitouni. "Epidermal Inclusion Cysts." eMedicine.com. May 6, 2010
  • Kumar, Vinay, Abul K. Abbas, Nelson Fausto, and Jon Aster. Robbins & Cotran Pathologic Basis of Disease. 8th ed. Philadelphia: Saunders, 2009.
  • Słomko Z. Ginekologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3153-9

Źródła zewnętrzne

Ginekologia

Komentarze (3)
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Cysta - przyczyny powstawania, rodzaje, diagnostyka i leczenie
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Cysta - przyczyny powstawania, rodzaje, diagnostyka i leczenie
Cysta - przyczyny powstawania, rodzaje, diagnostyka i leczenie

Torbiel jajnika - zdjęcia

Torbiel jajnika - zdjęcia

Torbiele mogą przyjąć charakter złośliwy - wtedy mówi się o raku jajnika.

Chłoniak - przyczyny, rodzaje, diagnostyka, leczenie

Wnuczka z babcią

Wnuczka z babcią

Rozmawiajmy z naszymi bliskimi i nakłaniajmy do badań profilaktycznych.

Astma oskrzelowa (astma bronchitowa) - przyczyny, rodzaje, diagnostyka, leczenie

Pokrzywka w astmie oskrzelowej

Pokrzywka w astmie oskrzelowej

Bąbel pokrzywkowy, czyli obrzęk o zabarwieniu różowym lub żółtawobiałym.

Astma - charakterystyka, rodzaje, przyczyny, diagnostyka, leczenie

Smog

Smog

Spaliny są przyczyną przedwczesnej śmierci 2 milionów dzieci na całym świecie.

Rak płuc - przyczyny, objawy, diagnostyka, rodzaje, leczenie

Rak płuc - zdjęcia

Rak płuc - zdjęcia

Na przekroju widać nowotwór płuca (biały fragment). Ciemniejsze miejsca świadczą o stosowaniu wyrobów tytoniowych.

Chłoniak - przyczyny, rodzaje, diagnostyka, leczenie

Chłoniak u 6-letniego chłopca

Chłoniak u 6-letniego chłopca

Chłoniaki mają charakter złośliwy. Najczęściej leczy się je za pomocą chemioterapii lub też stosuje się leczenie operacyjne.

Badania w astmie

Badanie spirometryczne

Badanie spirometryczne

Badanie spirometryczne pomocne jest w zdiagnozowaniu m.in. astmy, gruźlicy, rozedmy płuc.

Grzybica skóry - przyczyny, objawy, zapobieganie, diagnostyka, leczenie

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

To najczęściej wystęująca odmiana choroby. Może pojawić się na całej powierzchni ciała.