Czym grozi nierozsądne korzystanie z klimatyzacji? Eksperci mówią o syndromie chorego budynku

Klimatyzacja to coraz popularniejsze rozwiązanie w polskich domach. Przynosi ulgę w upalne dni. Jeśli jednak będzie użytkowana nieprawidłowo, może przyczynić się do rozwinięcia chorób układu oddechowego, infekcji grzybiczych czy bakteryjnych.

Klimatyzacja może się przyczynić do wielu choróbKlimatyzacja może się przyczynić do wielu chorób
Źródło zdjęć: © Adobe Stock
Magdalena Pietras

"Syndrom chorego budynku"

Wśród najczęstszych konsekwencji zdrowotnych przebywania w klimatyzowanych pomieszczeniach jest tzw. syndrom chorego budynku. Jest to zespół dolegliwości zdrowotnych, które pojawiają się lub nasilają podczas przebywania w określonym budynku, a ustępują po jego opuszczeniu.

Objawia się on m.in. bólami głowy, katarem, kaszlem, wysypką, zmęczeniem czy trudnościami z koncentracją.

W 2023 roku w Indiach przeprowadzono badanie, w którym zestawiono dwie grupy po 200 zdrowych dorosłych. Pierwsza pracowała w klimatyzowanych biurach co najmniej 6-8 godzin dziennie, druga wykonywała obowiązki w pomieszczeniach bez AC.

Okazało się, że osoby z grupy klimatyzowanej częściej zgłaszały dolegliwości typowe dla syndromu chorego budynku, a u wielu z nich występowały alergie. Testy medyczne wykazały także gorszą wydolność płuc oraz większą liczbę absencji w pracy w porównaniu z pracownikami biur bez klimatyzacji.

Na chorobę narażone są przede wszystkim osoby, które przybywają w pomieszczeniach, gdzie działa niesprawna lub rzadko serwisowana klimatyzacja. Taki wadliwy sprzęt zamiast filtrować powietrze, rozprowadza alergeny, chemikalia i drobnoustroje.

Bakterie, wirusy i grzyby

Niewłaściwa konserwacja klimatyzacji sprzyja rozwojowi chorobotwórczych mikroorganizmów. Na przykład bakteria Legionella pneumophila, bytująca w wilgotnych instalacjach, może wywołać ciężką infekcję płuc znaną jako choroba legionistów. Objawy przypominają zapalenie płuc i mogą pojawić się nawet dwa tygodnie po ekspozycji.

W publikacji "Review of research on air-conditioning systems and indoor air quality control for human health" wspomniano nawet o śmiertelnych przypadkach choroby legionistów, gdzie do rozwoju schorzenia doszło w klimatyzowanych budynkach.

Wilgoć i kurz sprzyjają także rozwojowi pleśni, takich jak Aspergillus czy Cladosporium, które stanowią poważne zagrożenie dla osób z osłabioną odpornością. Zakażenia te dotyczą głównie układu oddechowego, ale mogą również atakować inne narządy.

We wspomnianym artykule opublikowanym w "Indian Journal of Occupational and Environmental Medicine", autorzy mówią też o zarażeniu wirusem SARS wśród osób korzystających z systemu chłodzenia.

Suche powietrze

Nie bez znaczenia dla zdrowia jest fakt, że klimatyzacja obniża wilgotność powietrza, co może wysuszać błony śluzowe nosa i gardła. To z kolei osłabia naturalną barierę ochronną organizmu i ułatwia wnikanie opisanych bakterii oraz grzybów.

Jak bezpiecznie korzystać z klimatyzacji?

Klimatyzacja nie zawsze musi być zagrożeniem dla zdrowia. Kluczowe jest bezpieczne korzystanie z tego udogodnienia. Pozwoli to uniknąć wielu zagrożeń zdrowotnych.

Korzystając z klimatyzacji, należy:

  • regularnie wymieniać filtry,

  • czyścić urządzenie,

  • dbać o przeglądy techniczne,

  • utrzymywać odpowiednią wilgotność w pomieszczeniach.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

  1. Science Alert
  2. Indian Journal of Occupational and Environmental Medicine

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Uszkodzone kapsułki. GIF pilnie wycofuje lek przeciwnowotworowy
Uszkodzone kapsułki. GIF pilnie wycofuje lek przeciwnowotworowy
Dostają zawału, zanim usłyszą diagnozę. "Mogą nie dożyć leczenia"
Dostają zawału, zanim usłyszą diagnozę. "Mogą nie dożyć leczenia"
Jak najszybciej zbadaj cholesterol. Zawał serca u osób w coraz młodszym wieku
Jak najszybciej zbadaj cholesterol. Zawał serca u osób w coraz młodszym wieku
"Martwa ręka" po przebudzeniu. Wyjaśniamy, co to oznacza
"Martwa ręka" po przebudzeniu. Wyjaśniamy, co to oznacza
Oddział bez pielęgniarki i lekarza od 1 lipca? MZ przygotowało projekt rozporządzenia
Oddział bez pielęgniarki i lekarza od 1 lipca? MZ przygotowało projekt rozporządzenia
To dzieje się po odstawieniu leków na odchudzanie. Naukowcy sprawdzili
To dzieje się po odstawieniu leków na odchudzanie. Naukowcy sprawdzili
KiK wycofuje produkt. Sieć ma też prośbę do klientów
KiK wycofuje produkt. Sieć ma też prośbę do klientów
Zmiana dotycząca leków na cholesterol. Nowe wytyczne kardiologów
Zmiana dotycząca leków na cholesterol. Nowe wytyczne kardiologów
Fizjoterapeuci protestują. "Ta ustawa była dla nas przełomem"
Fizjoterapeuci protestują. "Ta ustawa była dla nas przełomem"
Wykrywają go w krwi na Śląsku. "Nie można udawać, że problemu nie ma"
Wykrywają go w krwi na Śląsku. "Nie można udawać, że problemu nie ma"
"Nie polecam". Dietetyk wskazuje najgorszą herbatę
"Nie polecam". Dietetyk wskazuje najgorszą herbatę
Podwyżki dla medyków na starych zasadach. NFZ musi "wyprosić" pieniądze w Ministerstwie Finansów
Podwyżki dla medyków na starych zasadach. NFZ musi "wyprosić" pieniądze w Ministerstwie Finansów