upały a zdrowie

Latem tego roku Europa zmagała się z kolejną falą ekstremalnych upałów, które – jak wynika z analizy naukowców z Imperial College London – doprowadziły do tysięcy zgonów. Badacze ustalili, że nawet dwie trzecie zgonów związanych z wysokimi temperaturami można powiązać bezpośrednio z globalnym ociepleniem wywołanym działalnością człowieka.

Wysoka wilgotność w gorące dni może istotnie zwiększać liczbę hospitalizacji z powodu problemów sercowo-naczyniowych – wskazują wyniki badania opublikowanego w czasopiśmie "Science of the Total Environment".

Wysokie temperatury mogą być nie tylko uciążliwe, ale też niebezpieczne dla zdrowia. Coraz częstsze fale upałów zwiększają ryzyko odwodnienia, udaru cieplnego i pogorszenia samopoczucia, szczególnie u dzieci, seniorów, osób przewlekle chorych i kobiet w ciąży. Dlatego warto znać sprawdzone sposoby, które pomogą zachować komfort i uniknąć zagrożeń.

Klimatyzacja to coraz popularniejsze rozwiązanie w polskich domach. Przynosi ulgę w upalne dni. Jeśli jednak będzie użytkowana nieprawidłowo, może przyczynić się do rozwinięcia chorób układu oddechowego, infekcji grzybiczych czy bakteryjnych.

Fala upałów, która objęła znaczną część kraju, niesie ze sobą realne ryzyko dla zdrowia, a nawet życia. Jak ostrzega dr Michał Sutkowski, prezes Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce, najpoważniejszym skutkiem ekstremalnych temperatur jest udar cieplny – stan bezpośredniego zagrożenia życia, który wymaga natychmiastowej reakcji.

Według listu otwartego Paneuropejskiej Komisji ds. Klimatu i Zdrowia przy WHO fale upałów w ostatnich dwóch dekadach stały się realnym zagrożeniem dla zdrowia publicznego, a nie jedynie klimatycznym wyzwaniem. Sygnatariusze wzywają rządy do natychmiastowego wdrożenia kompleksowych planów ochrony najwrażliwszych grup.

Wraz z postępującymi zmianami klimatycznymi rośnie liczba dni z ekstremalnie wysokimi temperaturami. Badania pokazują, że skutki upałów nie ograniczają się jedynie do problemów z układem krążenia czy oddechowym. Coraz wyraźniej widać ich wpływ na zdrowie psychiczne, który może objawiać się pogorszeniem nastroju, większą drażliwością, zaburzeniami snu, a nawet wzrostem ryzyka samobójstw.

Podczas letnich upałów samo picie wody może nie wystarczyć, by utrzymać prawidłowe nawodnienie organizmu. Wysokie temperatury zwiększają zapotrzebowanie na płyny nawet o kilkadziesiąt procent, dlatego – jak podkreśliła dietetyczka kliniczna Magdalena Kartasińska-Kwaśnik – warto sięgać także po produkty bogate w wodę, dania płynne i napoje dostarczające elektrolitów.

Wakacje to czas odpoczynku, zmiany rytmu dnia i nowych smaków, ale też moment, w którym łatwo o nieprzemyślane wybory przy stole. Inny klimat, nieregularne posiłki, kuszące bufety, lokalne przekąski i brak domowych nawyków potrafią spowodować, że po kilku dniach czujemy się ciężko, mamy niestrawność i wzdęcia. Jak temu zapobiec? Jest prosty sposób.

Polskie lato przyspiesza, a wraz z nim upały sięgające nawet 37 stopni Celsjusza. Jak więc ubierać się w taką pogodę? Eksperci ostrzegają przed odzieżą, która może sprzyjać infekcjom intymnym, ale i nasileniu chorób dermatologicznych.

Nawet przy odwodnieniu możesz nie czuć pragnienia, a latem to zdarza się częściej, niż myślisz. Zamiast wołać o wodę wprost, organizm wysyła inne, zaskakujące sygnały. Warto je znać, zanim pojawi się zmęczenie, ból głowy czy spadek koncentracji. Jak reagować, gdy picie to ostatnia rzecz, na jaką masz ochotę?

Lipiec przynosi Polsce gwałtowne ocieplenie. Zgodnie z prognozami Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej, w wielu regionach kraju temperatury przekraczają 30°C, a upalne dni przeplatają się z burzami i skokami ciśnienia. Jak szacują eksperci Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW), takie zmiany atmosferyczne mogą wpływać na zdrowie nawet 50-70 proc. populacji.

Gdy słupki rtęci szybują w górę, większość z nas szuka ochłody nad wodą lub w cieniu. Jednak upalne dni to także poważne zagrożenie dla zdrowia, szczególnie dla osób przyjmujących określone leki. Jak ostrzega prof. Bernhard Kuch, kardiolog i dyrektor medyczny kliniki Donau-Ries w Niemczech, upały mogą zwiększać ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych, a nawet śmierci, zwłaszcza u pacjentów kardiologicznych.

Gdy słupki rtęci przekraczają 30 stopni Celsjusza, nasz organizm zaczyna funkcjonować inaczej. Przyspiesza serce, rośnie tętno, a ciśnienie spada. Cierpi także mózg. - Można powiedzieć, że słońce smaży nasz mózg. Możemy to porównać do wystawienia rozbitego jajka na silną ekspozycję promieni słonecznych - tłumaczy neurolog prof. Konrad Rejdak.

Choć to woda jest podstawowym napojem pierwszego wyboru podczas upałów, badania naukowców z Uniwersytetu St. Andrews w Szkocji wskazują, że mleko, sok pomarańczowy czy herbata mogą nawadniać organizm jeszcze skuteczniej.

Fale upałów przed nami. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej wydał ostrzeżenia, a rząd pracuje nad nowymi przepisami, by odpowiednio przygotować się na ekstremalne temperatury.

W czasie upałów sięgamy po wszystko, co zimne i orzeźwiające. Jednak nie każdy napój pomoże nam przetrwać falę gorąca. Niektóre mogą wręcz pogłębić odwodnienie, zwiększyć ryzyko przegrzania, a nawet wywołać problemy z krążeniem czy żołądkiem.

Ekstremalne temperatury to nie tylko dyskomfort. Upały prowadzą do odwodnienia, przeciążenia układu krążenia i termoregulacji, co w efekcie zaostrza wiele istniejących chorób przewlekłych. Niektóre objawy bywają błędnie przypisywane jedynie temperaturze, tymczasem mogą sygnalizować poważne problemy zdrowotne.

We Włoszech temperatura sięga 40 stopni Celsjusza, a placówki pogotowia ratunkowego w wielu regionach kraju działają na granicy wydolności. W tym samym czasie także Polska zmaga się z upałami, które choć mniej dotkliwe, również stwarzają realne zagrożenie zdrowotne, zwłaszcza dla osób starszych, dzieci i przewlekle chorych.

Rekordowo wysokie temperatury to wyzwanie dla układu krążenia. Do tego opalanie, letnie podróże czy praca w pozycji siedzącej potęgują zatykanie się żył. - Ryzyko progresji zakrzepicy rośnie gwałtownie - ostrzega prof. Łukasz Paluch.

IMGW nieustannie przypomina, że przez Polskę wciąż przetaczają się fale upałów. Są na tyle uciążliwe, że samo trzymanie się z dala od słońca może nie wystarczyć. W wielu polskich domach i mieszkaniach temperatura jest nieznośna.

Nad Polskę nadciągają upały, a na dodatek pogoda w weekend może być bardzo zmienna. Takie zawirowania to wyzwanie dla organizmu, a u osób szczególnie wrażliwych - nawet zagrożenie dla życia. - Może zdarzyć się sytuacja, że u pacjentów z czynnikami ryzyka wystąpi zawał lub udar - ostrzega kardiolog dr n. med. Beata Poprawa.

Tegoroczne lato stoi pod znakiem niebezpiecznych zjawisk pogodowych - burz na zmianę z falami upałów. To właśnie one po raz kolejny przetaczają się przez kraj. Eksperci mówią, czego trzeba się wystrzegać, by uniknąć udaru. - Duże ilości kawy, alkohol i słodkie napoje mają działanie odwadniające - ostrzega dr n. o zdr. Agnieszka Chruścikowska.

Wróciły upały i zagrożenia dla zdrowia. Najgorsze są imprezy plenerowe. - Dzieje się na nich wszystko, poczynając od drobnych urazów i reakcji uczuleniowych, poprzez zatrucia alkoholowe lub spowodowane przez inne substancje psychoaktywne, na nagłym zatrzymaniu krążenia kończąc - mówi ratownik medyczny, Jakub Poświata.

By upał stał się poważnym zagrożeniem dla zdrowia, wcale nie trzeba przebywać bezpośrednio na słońcu. Lekarze ostrzegają, że wystarczy nagrzane pomieszczenie, by doszło do odwodnienia, a w konsekwencji nawet do zapaści. Dlatego warto zadbać o to, by w mieszkaniu panował przyjemny chłód.