Przebadali osoby po zawałach i udarach. Ustalili wspólnego winowajcę

Zespół z Tulane University w Nowym Orleanie (Luizjana, USA) przypomina, że ekstremalne temperatury stanowią poważne obciążenie dla układu krążenia. W takich warunkach serce pracuje szybciej, aby pompować krew do naczyń skóry i wspomóc chłodzenie organizmu. Tego rodzaju dodatkowy wysiłek może zwiększać ryzyko zawału serca lub udaru mózgu, szczególnie u osób z chorobami serca.

Najświeższe analizy pokazują, że wysoka wilgotność powietrza może nasilać to zagrożenie nawet sześciokrotnie. Naukowcy przeanalizowali dane 340 tys. pacjentów przyjętych w latach 2014-2019 na oddziały ratunkowe w Dhace (Bangladesz) z powodu ostrych incydentów sercowo-naczyniowych (zawałów, udarów).

Uwzględniono archiwalne pomiary temperatury i wilgotności w dniach przyjęć. Stwierdzono, że same upały, powyżej 29°C, zwiększały ryzyko takiego zdarzenia o 4,4 proc. w warunkach niskiej wilgotności. Jednak przy wilgotności względnej powyżej 82 proc. ryzyko rosło już do 26,7 proc. Efekt ten występował we wszystkich grupach wiekowych i u obu płci. Sam poziom wilgotności, bez podwyższonej temperatury, nie wiązał się natomiast ze wzrostem liczby przypadków.

Zobacz także: Przybywa chorych na wątrobę. Eksperci wskazali winnego

Autorzy pracy tłumaczą, że połączenie wysokiej temperatury i dużej wilgotności utrudnia parowanie potu, a to kluczowy mechanizm chłodzenia. To zmusza serce do jeszcze cięższej pracy.

- Wiemy, że ekstremalne upały mogą mieć negatywny wpływ na zdrowie, ale nigdy nie spodziewałem się tak drastycznego wzrostu ryzyka, gdy uwzględnimy również wysoką wilgotność – podkreślił główny autor badania, dr Mostafijur Rahman. Jego zdaniem wyniki te pokazują, że w dyskusjach o zmianach klimatycznych trzeba brać pod uwagę zarówno temperaturę, jak i wilgotność.

W Bangladeszu wnioski te mają szczególną wagę, ponieważ kraj znajduje się wśród najbardziej zagrożonych skutkami globalnego ocieplenia, a klimatyzacja w domach Dhaki jest rzadkością. Rahman wyraził nadzieję, że rezultaty badań zmobilizują decydentów do poszukiwania rozwiązań dla Bangladeszu i innych państw, w których mieszkańcy narażeni są na wysokie temperatury i wilgotność, co może zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.

- Na całym świecie – od Azji Południowo-Wschodniej po Afrykę – miliardy ludzi odczuwają bezpośredni wpływ rosnących temperatur, ale mają ograniczony dostęp do klimatyzacji. Mamy nadzieję, że rządy zostaną zmotywowane do opracowania systemów ostrzegania miast przed niebezpiecznym upałem i wilgocią – zaznaczył badacz.

Zobacz także: Powszechna substancja wzbudza kontrowersje. We Francji i Danii już zakazana

W Polsce także zmagamy się z falą upałów. Dr Rahman podkreśla, że warto, aby każdy wyrobił sobie proste nawyki ochronne: regularne nawadnianie, pozostawanie w domu w czasie największego upału, noszenie przewiewnej odzieży oraz odwiedzanie klimatyzowanych przestrzeni publicznych, takich jak biblioteki czy centra handlowe.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. PAP
2. Science of the Total Environment