Czym grozi nierozsądne korzystanie z klimatyzacji? Eksperci mówią o syndromie chorego budynku

Klimatyzacja to coraz popularniejsze rozwiązanie w polskich domach. Przynosi ulgę w upalne dni. Jeśli jednak będzie użytkowana nieprawidłowo, może przyczynić się do rozwinięcia chorób układu oddechowego, infekcji grzybiczych czy bakteryjnych.

Klimatyzacja może się przyczynić do wielu choróbKlimatyzacja może się przyczynić do wielu chorób
Źródło zdjęć: © Adobe Stock
Magdalena Pietras

"Syndrom chorego budynku"

Wśród najczęstszych konsekwencji zdrowotnych przebywania w klimatyzowanych pomieszczeniach jest tzw. syndrom chorego budynku. Jest to zespół dolegliwości zdrowotnych, które pojawiają się lub nasilają podczas przebywania w określonym budynku, a ustępują po jego opuszczeniu.

Objawia się on m.in. bólami głowy, katarem, kaszlem, wysypką, zmęczeniem czy trudnościami z koncentracją.

W 2023 roku w Indiach przeprowadzono badanie, w którym zestawiono dwie grupy po 200 zdrowych dorosłych. Pierwsza pracowała w klimatyzowanych biurach co najmniej 6-8 godzin dziennie, druga wykonywała obowiązki w pomieszczeniach bez AC.

Okazało się, że osoby z grupy klimatyzowanej częściej zgłaszały dolegliwości typowe dla syndromu chorego budynku, a u wielu z nich występowały alergie. Testy medyczne wykazały także gorszą wydolność płuc oraz większą liczbę absencji w pracy w porównaniu z pracownikami biur bez klimatyzacji.

Na chorobę narażone są przede wszystkim osoby, które przybywają w pomieszczeniach, gdzie działa niesprawna lub rzadko serwisowana klimatyzacja. Taki wadliwy sprzęt zamiast filtrować powietrze, rozprowadza alergeny, chemikalia i drobnoustroje.

Bakterie, wirusy i grzyby

Niewłaściwa konserwacja klimatyzacji sprzyja rozwojowi chorobotwórczych mikroorganizmów. Na przykład bakteria Legionella pneumophila, bytująca w wilgotnych instalacjach, może wywołać ciężką infekcję płuc znaną jako choroba legionistów. Objawy przypominają zapalenie płuc i mogą pojawić się nawet dwa tygodnie po ekspozycji.

W publikacji "Review of research on air-conditioning systems and indoor air quality control for human health" wspomniano nawet o śmiertelnych przypadkach choroby legionistów, gdzie do rozwoju schorzenia doszło w klimatyzowanych budynkach.

Wilgoć i kurz sprzyjają także rozwojowi pleśni, takich jak Aspergillus czy Cladosporium, które stanowią poważne zagrożenie dla osób z osłabioną odpornością. Zakażenia te dotyczą głównie układu oddechowego, ale mogą również atakować inne narządy.

We wspomnianym artykule opublikowanym w "Indian Journal of Occupational and Environmental Medicine", autorzy mówią też o zarażeniu wirusem SARS wśród osób korzystających z systemu chłodzenia.

Suche powietrze

Nie bez znaczenia dla zdrowia jest fakt, że klimatyzacja obniża wilgotność powietrza, co może wysuszać błony śluzowe nosa i gardła. To z kolei osłabia naturalną barierę ochronną organizmu i ułatwia wnikanie opisanych bakterii oraz grzybów.

Jak bezpiecznie korzystać z klimatyzacji?

Klimatyzacja nie zawsze musi być zagrożeniem dla zdrowia. Kluczowe jest bezpieczne korzystanie z tego udogodnienia. Pozwoli to uniknąć wielu zagrożeń zdrowotnych.

Korzystając z klimatyzacji, należy:

  • regularnie wymieniać filtry,

  • czyścić urządzenie,

  • dbać o przeglądy techniczne,

  • utrzymywać odpowiednią wilgotność w pomieszczeniach.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

  1. Science Alert
  2. Indian Journal of Occupational and Environmental Medicine

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
"Wykańcza" mięśnie. Stąd skurcze łydek
"Wykańcza" mięśnie. Stąd skurcze łydek
Kiedy brać magnez? Pora może mieć ogromne znaczenie
Kiedy brać magnez? Pora może mieć ogromne znaczenie
Sieć wycofuje jajka ze sprzedaży. Na skorupkach pałeczki Salmonelli
Sieć wycofuje jajka ze sprzedaży. Na skorupkach pałeczki Salmonelli
Ból brała za niestrawność. Potem trafiła na SOR
Ból brała za niestrawność. Potem trafiła na SOR
Sanatorium bez papierowego skierowania. Co trzeba wiedzieć o zmianach?
Sanatorium bez papierowego skierowania. Co trzeba wiedzieć o zmianach?
Ten narząd był ignorowany latami. Może decydować o długości życia
Ten narząd był ignorowany latami. Może decydować o długości życia
Magazyn probiotyków. Czyści ze złogów, daje "odetchnąć" jelitom
Magazyn probiotyków. Czyści ze złogów, daje "odetchnąć" jelitom
Aktor znany z "Pitbulla" walczy o zdrowie. Trwa zbiórka na leczenie
Aktor znany z "Pitbulla" walczy o zdrowie. Trwa zbiórka na leczenie
Łatwogang podbija sieć. Miliony złotych dla chorych na raka
Łatwogang podbija sieć. Miliony złotych dla chorych na raka
Kiedy najlepiej jeść śniadanie? Pora ma znaczenie dla sylwetki
Kiedy najlepiej jeść śniadanie? Pora ma znaczenie dla sylwetki
Lekarka ostrzega. "Postrzegany jako zdrowa żywność"
Lekarka ostrzega. "Postrzegany jako zdrowa żywność"
Wszyscy lekarze złożyli wypowiedzenia. Trzęsienie ziemi na oddziale w Pińczowie
Wszyscy lekarze złożyli wypowiedzenia. Trzęsienie ziemi na oddziale w Pińczowie