Czym grozi nierozsądne korzystanie z klimatyzacji? Eksperci mówią o syndromie chorego budynku
Klimatyzacja to coraz popularniejsze rozwiązanie w polskich domach. Przynosi ulgę w upalne dni. Jeśli jednak będzie użytkowana nieprawidłowo, może przyczynić się do rozwinięcia chorób układu oddechowego, infekcji grzybiczych czy bakteryjnych.
Klimatyzacja może się przyczynić do wielu chorób
W tym artykule:
"Syndrom chorego budynku"
Wśród najczęstszych konsekwencji zdrowotnych przebywania w klimatyzowanych pomieszczeniach jest tzw. syndrom chorego budynku. Jest to zespół dolegliwości zdrowotnych, które pojawiają się lub nasilają podczas przebywania w określonym budynku, a ustępują po jego opuszczeniu.
Objawia się on m.in. bólami głowy, katarem, kaszlem, wysypką, zmęczeniem czy trudnościami z koncentracją.
W 2023 roku w Indiach przeprowadzono badanie, w którym zestawiono dwie grupy po 200 zdrowych dorosłych. Pierwsza pracowała w klimatyzowanych biurach co najmniej 6-8 godzin dziennie, druga wykonywała obowiązki w pomieszczeniach bez AC.
Okazało się, że osoby z grupy klimatyzowanej częściej zgłaszały dolegliwości typowe dla syndromu chorego budynku, a u wielu z nich występowały alergie. Testy medyczne wykazały także gorszą wydolność płuc oraz większą liczbę absencji w pracy w porównaniu z pracownikami biur bez klimatyzacji.
Na chorobę narażone są przede wszystkim osoby, które przybywają w pomieszczeniach, gdzie działa niesprawna lub rzadko serwisowana klimatyzacja. Taki wadliwy sprzęt zamiast filtrować powietrze, rozprowadza alergeny, chemikalia i drobnoustroje.
Bakterie, wirusy i grzyby
Niewłaściwa konserwacja klimatyzacji sprzyja rozwojowi chorobotwórczych mikroorganizmów. Na przykład bakteria Legionella pneumophila, bytująca w wilgotnych instalacjach, może wywołać ciężką infekcję płuc znaną jako choroba legionistów. Objawy przypominają zapalenie płuc i mogą pojawić się nawet dwa tygodnie po ekspozycji.
W publikacji "Review of research on air-conditioning systems and indoor air quality control for human health" wspomniano nawet o śmiertelnych przypadkach choroby legionistów, gdzie do rozwoju schorzenia doszło w klimatyzowanych budynkach.
Wilgoć i kurz sprzyjają także rozwojowi pleśni, takich jak Aspergillus czy Cladosporium, które stanowią poważne zagrożenie dla osób z osłabioną odpornością. Zakażenia te dotyczą głównie układu oddechowego, ale mogą również atakować inne narządy.
We wspomnianym artykule opublikowanym w "Indian Journal of Occupational and Environmental Medicine", autorzy mówią też o zarażeniu wirusem SARS wśród osób korzystających z systemu chłodzenia.
Suche powietrze
Nie bez znaczenia dla zdrowia jest fakt, że klimatyzacja obniża wilgotność powietrza, co może wysuszać błony śluzowe nosa i gardła. To z kolei osłabia naturalną barierę ochronną organizmu i ułatwia wnikanie opisanych bakterii oraz grzybów.
Jak bezpiecznie korzystać z klimatyzacji?
Klimatyzacja nie zawsze musi być zagrożeniem dla zdrowia. Kluczowe jest bezpieczne korzystanie z tego udogodnienia. Pozwoli to uniknąć wielu zagrożeń zdrowotnych.
Korzystając z klimatyzacji, należy:
regularnie wymieniać filtry,
czyścić urządzenie,
dbać o przeglądy techniczne,
utrzymywać odpowiednią wilgotność w pomieszczeniach.
Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski
Źródła
- Science Alert
- Indian Journal of Occupational and Environmental Medicine
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
