Naukowcy odkryli nowe działanie likopenu. Chroni jelita przed groźną toksyną
Likopen, naturalny przeciwutleniacz obecny m.in. w pomidorach, może chronić jelita przed uszkodzeniami wywoływanymi przez groźne toksyny produkowane przez grzyby pleśniowe. Tak wynika z nowego badania naukowców z Northeast Agricultural University w Chinach.
Toksyna uruchamia destrukcyjne procesy w komórkach
Jedną z najgroźniejszych toksyn występujących w uprawach zbóż jest deoksyniwalenol (DON). Substancja ta produkowana jest przez grzyby z rodzaju Fusarium, które często zakażają pszenicę czy kukurydzę.
Przechowywanie pomidorów. Naukowcy: można je trzymać w lodówce
Toksyna może trafiać do pasz i żywności, a szczególnie wrażliwe na jej działanie są świnie. DON uszkadza komórki jelit, pogarsza wchłanianie składników odżywczych i osłabia funkcjonowanie układu odpornościowego. "DON może poważnie zaburzać funkcjonowanie bariery jelitowej w komórkach nabłonka jelit świń, zmniejszając przeżywalność komórek i uszkadzając ich strukturę" - wyjaśnił prof. Yi Zhao, autor badania.
Badacze uważają, że odkrycie może mieć znaczenie nie tylko dla hodowli zwierząt gospodarskich, ale również dla dalszych badań nad ochroną przewodu pokarmowego przed stresem oksydacyjnym i stanami zapalnymi.
Naukowcy opisali mechanizm, przez który toksyna niszczy komórki jelitowe. DON wywołuje nadmierną aktywację procesów związanych z usuwaniem uszkodzonych mitochondriów, czyli struktur odpowiedzialnych za produkcję energii w komórkach. Jednocześnie dochodzi do ferroptozy, specyficznego rodzaju śmierci komórkowej powiązanej z nagromadzeniem żelaza i stresem oksydacyjnym.
Likopen z pomidorów chronił komórki
Zupełnie inny efekt obserwowano, gdy komórki poddawano działaniu likopenu, czyli naturalnego czerwonego barwnika obecnego przede wszystkim w pomidorach. Naukowcy zaobserwowali poprawę przeżywalności komórek i odbudowę integralności bariery jelitowej. Likopen zwiększał również poziom białek odpowiedzialnych za szczelność połączeń między komórkami jelit.
Dzięki swoim właściwościom przeciwutleniającym substancja ograniczała poziom stresu oksydacyjnego, stabilizowała pracę mitochondriów i pomagała przywrócić prawidłową gospodarkę żelazem wewnątrz komórek.
Zdaniem badaczy centralnym elementem całego procesu jest białko PGAM5 odpowiadające za regulację stresu komórkowego i mechanizmów prowadzących do śmierci komórek. "Kluczowym regulatorem tego procesu jest PGAM5, białko kontrolujące szlaki stresu komórkowego i śmierci komórek" - podkreślił prof. Zhao.
Badanie wykazało, że toksyna DON silnie zwiększa aktywność tego białka, co uruchamia kolejne procesy prowadzące do uszkodzenia komórek jelitowych. Likopen hamował nadmierną aktywność PGAM5, dzięki czemu ograniczał dalsze uszkodzenia.
Autorzy badania podkreślają, że wyniki mogą pomóc w opracowaniu nowych metod ochrony przed skutkami toksyn pleśniowych. Ich zdaniem likopen może stać się elementem strategii żywieniowych wspierających zdrowie jelit i ograniczających szkody wywoływane przez skażenie zbóż grzybami Fusarium.
Źródło: Research
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
