Trwa ładowanie...

Obrzęk limfatyczny – przyczyny, objawy i leczenie

Obrzęk limfatyczny nazywany również słoniowacizną to obrzęk niektórych części ciała spowodowany niefizjologicznym zastojem limfy. Wyróżnia się dwa rodzaje obrzęku limfatycznego. Obrzęk limfatyczny pierwotny, do którego może dojść w wyniku wad wrodzonych oraz obrzęk limfatyczny wtórny powstający najczęściej na skutek uszkodzenia naczyń chłonnych np. w wyniku kontuzji. Obrzęk limfatyczny jest poważnym schorzeniem, które może zakończyć się nawet amputacją kończyn.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Dlaczego warto robić screening?"

spis treści

Obrzęk limfatyczny, to obrzęk tkanek, który może mieć różne stopnie nasilenia. Klasyfikacja obejmuje pięć stopni tego schorzenia od łagodnego, aż do bardzo zaawansowanego nazywanego słoniowacizną lub elefantiazą. Przyczyną powstania obrzęku limfatycznego są zaburzenia w odpływie limfy (chłonki, płynu limfatycznego), produkowanej w węzłach chłonnych.

Obrzęk kończyny dolne powstały wyniku przewlekłej niewydolności żylnej.
Obrzęk kończyny dolne powstały wyniku przewlekłej niewydolności żylnej.

W normalnej sytuacji zadaniem płynu chłonnego jest eliminowanie niepotrzebnych substancji z tkanek. Zaburzenie funkcjonowania naczyń limfatycznych sprawia, że substancje te pozostają w tkankach. W początkowej fazie choroby organizm próbuje radzić sobie z problemem prze zwiększoną produkcję limfy – jest to tak zwany stopień utajony. Niestety po pewnym czasie mechanizmy kompensacyjne organizmu zostają wyczerpane a nieusunięte substancje powodują pojawienie się niewielkiej opuchlizny – pierwszy stopień obrzęku limfatycznego.

Wraz upływem czasu objawy się nasilają a obrzęk powoli twardnieje. Po pewnym czasie dochodzi do dużego i trwałego obrzęku skóry oraz tkanki podskórnej, czyli tak zwanej elefantiazy. Obrzęk limfatyczny występuje zazwyczaj na kończynach oraz w okolicach krocza.

1. Przyczyny obrzęku limfatycznego

Obrzęk limfatyczny pierwotny (wrodzony) jest schorzeniem powstającym zazwyczaj na skutek nieprawidłowego rozwoju naczyń włosowatych takich jak:

  • aplazja (brak naczyń włosowatych),
  • mała ilość naczyń włosowatych,
  • wady budowy naczyń włosowatych (np. hipoplazja).

Z powodu tych nieprawidłowości organizm nie jest wrastanie odprowadzić odpowiedniej ilości chłonki. Przyczyną wrodzonego obrzęku limfatycznego może być też dziedziczna choroba Milroya. Zaburza ona proces wzrostu śródbłonka naczyniowego.

Obrzęk limfatyczny wtórny powstaje w wyniku uszkodzenia naczyń limfatycznych. Może do niego dojść między innymi w wyniku:

  • urazu (np. zwichnięcia),
  • przewlekłej niewydolności żylnej,
  • choroby tkanki łącznej,
  • stanu zapalnego naczyń chłonnych,
  • powikłania pooperacyjnego,
  • terapii nowotworów złośliwych.
Jak usprawnić pracę układu limfatycznego?
Jak usprawnić pracę układu limfatycznego? [6 zdjęć]

Układ limfatyczny (chłonny) jest częścią układu sercowo - naczyniowego oraz odpornościowego. Tworzy otwarty...

zobacz galerię

2. Objawy obrzęku

Obrzęk limfatyczny rozwija się etapami i jest efektem przeciążanie naczyń limfatycznych. Typowymi objawami ostatniego stopnia obrzęku limfatycznego, czyli tak zwanej słoniowacizny są:

  • twarda skóra,
  • bardzo duża opuchlizna,
  • wybrzuszenia,
  • zmiany na skórze w kształcie gródek,
  • trudności w poruszaniu kończyną,
  • tępe uczucie ciężkości,
  • ból.

Ponadto skóra osoby chorej staje się bardziej podatna na różnego rodzaju bakteryjne i grzybicze stany zapalne, które dodatkowo nasilają obrzęk.

3. Drenaż limfatyczny

Terapia obrzęku limfatycznego jest długim procesem, który może trwać nawet wiele miesięcy. Terapia obejmuje między innymi:

  • pielęgnację i ochronę skóry przy pomocą specjalnych kremów;
  • farmakoterapię, mającą na celu zmniejszenie obrzęku;
  • drenaż limfatyczny (specjalny rodzaj masażu);
  • terapię uciskową - wykorzystanie specjalnej odzieży uciskowej;
  • rehabilitację.

W przypadku bardzo nasilonych stanów chorobowych (obrzęk limfatyczny piątego stopnia) konieczne jest często zastosowanie zabiegu chirurgicznego, polegającego na usunięciu obrzękniętej i przerośniętej tkanki podskórnej. Niestety ten sposób terapii niesie ze sobą ryzyko powikłań w postaci wystąpienia martwicy skóry. Dobre rezultaty w terapii daje zastosowanie zabiegu mikrochirurgicznego, polegającego na przeszczepieniu naczyń limfatycznych i stworzeniu nowych połączeń limfatycznych.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska Media SA z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.