Polki boją się badań profilaktycznych. Psycholożka tłumaczy mechanizm

Jak podkreśla psycholożka, psychoterapeutka, autorka książek Joanna Flis w rozmowie z WP abcZdrowie, kobiety często obawiają się już samego przebiegu badania. Do tego dochodzą wcześniejsze negatywne doświadczenia, lęk przed diagnozą i obawa o to, jak ewentualna choroba może zmienić codzienne życie.

Stąd skłonność do odkładania decyzji o zrobieniu badań profilaktycznych. Mechanizm ten z czasem się utrwala. Im większy stres budzi dana sytuacja, tym łatwiej ją odsuwać w czasie. W praktyce kolejne badanie jest przekładane na później, czasem przez miesiące lub lata. – Bardzo często wydaje nam się, że możemy to kontrolować. Jak nie zrobimy wyników, to się nie dowiemy, więc nasze życie nie będzie musiało się zmienić – tłumaczy Flis.

Szczególnie trudnym obszarem pozostaje profilaktyka ginekologiczna. Część kobiet wstydzi się badania, nie wie, czego może oczekiwać w gabinecie albo nie czuje się na tyle pewnie, by mówić o swoich potrzebach. – Polki bywają zawstydzone, nie czują się wystarczająco asertywne, żeby zadbać o swoje potrzeby w gabinecie ginekologa – zwraca uwagę Flis.

Chodzi tu nawet o tak podstawowe kwestie, jak poproszenie lekarza o wyjaśnienie kolejnych etapów badania, informacje o bólu czy przerwanie procedury, jeśli pacjentka czuje się niekomfortowo.

Joanna Flis w rozmowie zwraca uwagę również na kobiety, które czują się odpowiedzialne za funkcjonowanie całej rodziny, tzw. siłaczki. To osoby przekonane, że muszą być zawsze silne, zdrowe i dyspozycyjne. – Czują często, że życie ich bliskich, ich dzieci czy ich domu zależy od ich kondycji fizycznej i psychicznej. I tu paradoksalnie decydują się o tę kondycję nie dbać – mówi.

Powodem może być obawa, że ewentualna diagnoza zaburzy dotychczasowy rytm życia i sprawi, że same będą potrzebować pomocy. – Czasem też myli nam się sprawczość z niezależnością, która polega na tym, że nikogo nie prosimy o pomoc, że jesteśmy sobie same sterem i okrętem – wskazuje.

Joanna Flis podkreśla, że sam lęk przed chorobą czy wynikiem badania nie jest niczym wyjątkowym. – To, że się boimy, jest zupełnie normalne, to jest ok. Problem pojawia się wtedy, kiedy my ten strach traktujemy jako czynnik uniemożliwiający podjęcie działań profilaktycznych – mówi.

Ekspertka przypomina jednocześnie, że odkładanie badania nie zmienia rzeczywistego stanu zdrowia. – Niestety to nie jest tak, że jeżeli coś jest niezbadane, to nie istnieje. To, że my nie wiemy, że jakiegoś wsparcia, jakiejś opieki medycznej potrzebujemy, nie oznacza, że jej nie potrzebujemy.

Osobom, które od dawna nie wykonywały badań, Joanna Flis radzi zacząć od nazwania własnego lęku. Pomóc może rozmowa z bliską osobą albo lekarzem rodzinnym, szczególnie jeśli ktoś nie wie, jakie badania powinien wykonać i od czego zacząć. Dobrym rozwiązaniem może być także poproszenie kogoś, by towarzyszył podczas wizyty.

Najważniejszy krok jest jednak bardzo konkretny. – Warto wyznaczyć datę, konkretną datę badania, która jest takim deadlinem i my już trochę nie mamy wyboru, musimy to zrobić. Niektóre rzeczy musimy zrobić mimo dyskomfortu – podsumowuje Joanna Flis.

Więcej dowiesz się, oglądając WIDEO.