Przeciwciała przeciwmitochondrialne

Przeciwciała przeciwmitochondrialne (ang. antimitochondrial autoantibodies – AMA) należą do klasy przeciwciał IgA i wydzielane są przez nabłonek pęcherza moczowego. Oznaczanie AMA jest to badanie określające prawidłowość funkcjonowania wątroby. Stosowane jest jako pomoc w rozpoznaniu pierwotnej marskości żółciowej (ang. primary biliary cirrhosis – PBC). Oznaczanie przeciwciał przeciwmitochondrialnych wykonuje się z próbki krwi pobranej z żyły łokciowej.

Oznaczenie poziomu AMA

Za pomocą tego badania oznaczane jest miano przeciwciał przeciwmitochondrialnych we krwi. Wytwarzanie AMA jest silnie związane z chorobą, jaką jest pierwotna marskość żółciowa. Jest to choroba autoimmunizacyjna, w przebiegu której pojawia się stan zapalny i włóknienie wewnątrzwątrobowych przewodów żółciowych. Najczęściej diagnozowana jest u kobiet w wieku 35 - 60 lat. PBC charakteryzuje się tym, że przepływ żółci (płyn wytwarzany przez wątrobę, wspomagający trawienie tłuszczów) jest zablokowany, co skutkuje postępującym uszkodzeniem wątroby. U około 94% chorych na PBC występują znacznie podwyższone wartości przeciwciał przeciwmitochondrialnych.

Dlaczego warto wykonywać badania profilaktyczne?

AMA ma kilka typów, określanych jako M1, M2, M3, M4, M5 i M6. Typ M2 AMA uważany jest za najbardziej typowy dla pierwotnej marskości żółciowej. Inne typy AMA mogą pojawiać się zaś przebiegu innych chorób wątroby. Czasami oznacza się tylko typ M2 AMA zamiast całkowitego miana AMA.

Kiedy wykonuje się badanie przeciwciał przeciwmitochondrialnych?

Badanie AMA wykonywane jest w celu zdiagnozowania pierwotnej marskości wątroby. Przeciwciała przeciwmitochondrialne mogą być oznaczane pojedynczo lub razem z oceną innych autoprzeciwciał, takich jak przeciwciała przeciwjądrowe (ANA) czy przeciwciała przeciwko mięśniom gładkim (ASMA). Badanie to wykonywane jest w celu rozpoznania PBC, a także pomocne jest w odróżnieniu tej choroby od innych schorzeń mogących powodować autoimmunizacyjne uszkodzenie wątroby.

PBC rozpoznawana jest przy podwyższonej aktywności enzymów wątrobowych (zwłaszcza fosfatazy zasadowej) podczas przeprowadzania rutynowych badań okresowych. Oznaczanie miana AMA pomaga ustalić przyczyny uszkodzenia wątroby, m.in. infekcje (np. wirusowe zapalenie wątroby), leki, toksyny, nadużywanie alkoholu, choroby genetyczne, choroby metaboliczne i autoimmunizacyjne zapalenie wątroby.

Wyniki badania AMA

Dla oznaczenia AMA nie ustalono standardowych zakresów referencyjnych. Normy te bowiem zależą od wielu czynników, takich jak: wiek, płeć, badana populacja, metoda oznaczania, a wyniki przedstawione jako wartości liczbowe mogą mieć różne znaczenie w różnych laboratoriach, dlatego interpretować wyniki powinien zawsze lekarz.

Wysokiego stężenia AMA lub AMA-M2 we krwi głównie związane są z występowaniem PBC. Podwyższone stężenie AMA może pojawić się również u pacjentów z przewlekłym aktywnym zapaleniem wątroby, autoimmunizacyjnym zapaleniem wątroby, zastojem żółci, z chorobami infekcyjnymi, jak kiła czy ostre wirusowe zapalenie wątroby. Wyższy poziom AMA związany jest także z układowym toczniem rumieniowatym, z reumatoidalnym zapaleniem stawów czy z zapaleniem tarczycy. Niskie miana AMA zaś mogą być u dzieci i osób z upośledzeniem odporności. Obecność w badanej próbce przeciwciała AMA czy AMA-M2 nie daje bezpośrednio odpowiedzi, czy występuje pierwotna marskość żółciowa. W przypadku oznaczenia wysokiego stężenia AMA lub AMA-M2 i podejrzenia PBC można wykonać biopsję wątroby w celu znalezienia zmian charakterystycznych dla pierwotnej marskości żółciowej w tkance wątrobowej. Lekarz zleca także czasami badania obrazowe wątroby, aby sprawdzić, czy występuje blokada przewodów żółciowych.

Marta Bednarska, ponad rok temu

Bibliografia

  • Hyla-Klekot L., Kokot F., Kokot S. Badania laboratoryjne - Zakres norm i interpretacja, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011, ISBN 978-83-200-4301-3
  • Tomaszewski J., Diagnostyka laboratoryjna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 83-200-3591-0
  • Kokot F. (red.), Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3368-3

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Przeciwciała przeciwmitochondrialne
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Przeciwciała przeciwmitochondrialne
Normy laboratoryjne

Fosfataza zasadowa - charakterystyka, badanie, normy

norma. * Fosfataza kwaśna * Cholestaza - objawy i leczenie * Próby wątrobowe - charakterystyka i przygotowanie do badania, normy * Przeciwciała (...) przeciwmitochondrialne Co wpływa na poziom fosfatazy alkalicznej? Wysoki...

HIV przeciwciała

HIV - co należy wiedzieć? (WIDEO)

HIV - co należy wiedzieć? (WIDEO) Odtwórz wideo

Wirus HIV jest przyczyną wysokiej zachorowalności na AIDS. Niestety, nie ma skutecznej szczepionki, która zapobiegałaby zarażeniu się wirusem HIV. Główną drogą przenoszenia choroby jest kontakt seksualny. Wśród wysokiej grupy ryzyka wyróżnia się m.in....

Odporność dzieci

Rozwój odporności u dzieci (WIDEO)

Rozwój odporności u dzieci (WIDEO) Odtwórz wideo

Immunoglobuliny to nic innego jak białka wydzielane przez pobudzone limfocyty B (komórki plazmatyczne). Są one także nazywane terminem „przeciwciała (...) swoistego elementu. W skład śliny i łez wchodzą przeciwciała...

Onkologia

Terapia celowana w leczeniu raka (WIDEO)

Terapia celowana w leczeniu raka (WIDEO) Odtwórz wideo

można powiedzieć, że w leczeniu nowotworów stosuje się dwie główne grupy leków. Są to: przeciwciała monoklonalne (np. tuzumab stosowany w przypadkach raka (...) piersi), inhibitory kinaz tyrozynowych (np. imatinib stosowany w przypadkach...

Wirusowe zapalenie wątroby - żółtaczka, przyczyny, objawy

Rozpoznanie i leczenie WZW (WIDEO)

Rozpoznanie i leczenie WZW (WIDEO) Odtwórz wideo

Badania serologiczne pozwalają stwierdzić wirusowe zapalenie wątroby. Oznacza to, że na podstawie badań krwi określa się przeciwciała i antygeny