Rewolucja na liście darmowych leków. Zniknie ponad 1500 produktów?

Ministerstwo Zdrowia rozważa zmianę zasad tworzenia listy darmowych leków dla seniorów. Nowe podejście ma być wdrażane stopniowo od 1 października 2026 r. Na razie nie zapadła jednak decyzja o wykreśleniu konkretnych preparatów – podkreśla "Dziennik Gazeta Prawna".

Powodem planowanych zmian są rosnące koszty programu. Z danych Narodowego Funduszu Zdrowia wynika, że w 2025 r. wydatki na bezpłatne leki wyniosły niemal 10 mld zł. Od 2023 r. liczba pacjentów korzystających z programu wzrosła o 4,4 proc., natomiast koszty realizowanych recept zwiększyły się aż o 25 proc.

NFZ zwraca uwagę na znaczne różnice pomiędzy cenami preparatów, które zawierają tę samą substancję czynną w identycznej dawce i postaci. W analizowanym przykładzie dotyczącym leków przeciwzakrzepowych ceny opakowań wahały się od 65,45 do 370,07 zł.

Ministerstwo chce uwzględniać m.in. cenę produktu, dostępność tańszych odpowiedników, wielkość sprzedaży oraz znaczenie danego leku dla bezpieczeństwa państwa. Pod uwagę może być brana również produkcja preparatu w Polsce.

AOTMiT i NFZ przygotowały kilka możliwych scenariuszy zmian. W wariancie C2 na liście pozostałoby 3051 z 3621 analizowanych produktów. Mimo usunięcia 570 pozycji pacjenci nadal mieliby dostęp do wszystkich 354 substancji czynnych. Przewidywane oszczędności wyniosłyby około 440,7 mln zł.

Znacznie większą redukcję przewiduje wariant F'1. Liczba produktów zmniejszyłaby się z 3616 do 2065, czyli o ponad 1500 pozycji. Jednocześnie zachowanych zostałoby wszystkich 351 analizowanych substancji czynnych. Oznacza to, że senior mógłby otrzymywać bezpłatnie ten sam składnik leczniczy, ale pod inną nazwą handlową.

Zmiana preparatu na tańszy odpowiednik jest możliwa, jeżeli resort zdecyduje się przestać finansować najdroższe produkty w danej grupie. Nie wiadomo jeszcze, które leki mogłyby zostać objęte nowymi zasadami. Pacjenci nie powinni więc samodzielnie modyfikować leczenia ani rezygnować z realizacji recept.

Zamiennik powinien zawierać tę samą substancję czynną, mieć taką samą dawkę i postać farmaceutyczną. O ewentualnej zmianie należy jednak porozmawiać z lekarzem lub farmaceutą, zwłaszcza gdy pacjent choruje przewlekle albo stosuje kilka preparatów jednocześnie.

NFZ zamierza ponadto rozwijać systemy wspierające lekarzy podczas wystawiania recept. Mają one prezentować ceny leków, dostępne zamienniki, preparaty mieszczące się w limicie finansowania oraz informacje o krajowej produkcji.

Z programu może skorzystać osoba, która ukończyła 65 lat. Wysokość emerytury ani innych dochodów nie ma znaczenia. Lek musi jednak znajdować się w odpowiednim wykazie, zostać przepisany we wskazaniu objętym refundacją, a recepta powinna zawierać oznaczenie "S".

Od 14 lutego 2025 r. taką receptę może wystawić również lekarz przyjmujący prywatnie, niezależnie od swojej specjalizacji. Senior nie musi zatem wracać wyłącznie do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej.

Obecnie wykaz obejmuje prawie 3800 leków, ale jego ostateczny kształt od października pozostaje nieznany. Wszystkie przedstawione warianty są jedynie symulacjami, a nie zatwierdzoną listą zmian.

Źródło: gazetaprawna.pl