Schizofrenia katatoniczna

Schizofrenia należy do grupy zaburzeń psychotycznych. Nie ma jednak jednorodnej postaci schizofrenii. Wyróżnia się wiele rodzajów zaburzeń schizofrenicznych, np. schizofrenię paranoidalną, schizofrenię hebefreniczną, schizofrenię rezydualną albo schizofrenię katatoniczną. Schizofrenia katatoniczna jako oddzielna jednostka chorobowa została ujęta w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych pod kodem F20.2. Objawy katatoniczne mogą przybrać charakter albo akinetyczny, albo hiperkinetyczny. Na czym polega katatonia i jak objawia się schizofrenia katatoniczna?

1. Co to jest katatonia?

Termin „katatonii” odnosi się do zaburzeń w zakresie aktywności ruchowej. Cechą szczególną schizofrenii katatonicznej jest specyficzna motoryka, która przybiera postać bądź niezwykle pobudzonej, bądź uderzająco nieruchomej, przy czym oba te stany czasami występują naprzemiennie. Schizofrenia katatoniczna pojawia się nagle. W przypadku pobudzenia jednostka wydaje się niezwykle podniecona, wręcz dzika, energicznie przeciwstawia się wszelkim próbom uspokojenia jej. Uczucia są nieadekwatne, zaś pobudzeniu towarzyszą często zaskakująca energia i wytrzymałość, ustępujące jedynie pod wpływem silnych środków uspokajających.

Inna cecha tego rodzaju schizofrenii to stany osłupienia (stupor katatoniczny) i znieruchomienia. Osoby mogą być całkowicie nieruchome, przyjmując przy tym niewygodne pozycje i utrzymując je przez długie godziny. Jeśli ktokolwiek je poruszy, zamierają w nowej pozycji. Charakterystyczna jest także pewna statuetkowa, „woskowata” elastyczność. Po wyjściu ze stanu stuporu pacjenci relacjonują czasami doświadczenia halucynacji i urojeń, które koncentrują się wokół śmierci i destrukcji, a zawarte w nich ostrzeżenia przed poruszeniem się zmuszają niejako chorych do pozostania w stanie katatonii.

2. Rodzaje schizofrenii katatonicznej

Wyróżnia się dwie podstawowe postacie schizofrenii katatonicznej – hipokinetyczną i hiperkinetyczną. Tabela niżej prezentuje podstawowe objawy schizofreniczne dla tych dwóch rodzajów zaburzeń.

HIPOKINETYCZNA SCHIZOFRENIA KATATONICZNA HIPERKINETYCZNA SCHIZOFRENIA KATATONICZNA
powolne wykonywanie czynności;
bezruch, sztywność katatoniczna – pozostawanie w jednej pozycji i opór przed zmianą ułożenia ciała;
otamowanie myślenia, wolne odpowiadanie na pytania, cicha mowa, echolalia, echopraksja, echomimia;
mutyzm – uporczywe milczenie;
negatywizm czynny i bierny – pozbawiony uzasadnienia opór przed wypełnianiem poleceń lub reakcje przeciwne do sugestii;
stan kataleptyczny, sztywność woskowata – pozostawanie w pozycji uformowanej przez inną osobę;
osłupienie katatoniczne, akinezje;
przymglenie świadomości
szybkie wykonywanie czynności;
pobudzenie katatoniczne – bezcelowa aktywność ruchowa;
agresja, nadpobudliwość, krzyki, skoki, śpiewy, niszczenie mienia, zdzieranie z siebie ubrania, eksplozje energii;
stereotypie ruchowe;
perseweracje słowne, neologizmy;
werbigeracje, echokineza;
automatyczne wykonywanie poleceń;
impulsywność, gwałtowne reakcje ruchowe

Schizofrenia katatoniczna na tle innych typów schizofrenii jest bardzo podatna na leczenie, a objawy ulegają szybkiej remisji. Czasami chory wymaga natychmiastowej opieki i interwencji medycznej ze względu na odmowę przyjmowania pokarmów, agresję i czynny opór. Niektórzy pacjenci zanieczyszczają się. Schizofrenia to najbardziej zagadkowe zaburzenie psychiczne, wokół którego narosło wiele nieprawdziwych mitów, np. że chorzy to potępieńcy, opętani, pomyleńcy, maniacy, wywrotowcy, ludzie nieprzewidywalni i niebezpieczni. Tymczasem wydaje się, że stereotypy i nieprawdziwe przekonania na temat „opętanych maniaków” stanowią raczej odzwierciedlenie lęku i ignorancji ludzi, którzy nie rozumieją i nie chcą zrozumieć prawdziwej natury schizofrenika.

Polecane wideo:

Bibliografia

  • Seligman M.E., Walker E.F., Rosenhan D.L., Psychopatologia, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań 2003, ISBN 83-7298-441-7.
  • Zimbardo P.G., Johnson R.L., McCann V., Psychologia. Kluczowe koncepcje. Psychologia osobowości, PWN, Warszawa 2010, ISBN 978-83-01-16396-9.

Schizofrenia

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Schizofrenia
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Artykuły Schizofrenia
Schizofrenia

Epizod psychotyczny

(...) każdego wystąpienia halucynacji za świadectwo schizofrenii. Halucynacje mogą także występować przy innych niż schizofrenia ... , zdezorganizowanej mowy itp. Zabieg taki ma na celu jak najwcześniejsze wykrywanie poważnych chorób psychicznych, jaką jest schizofrenia ... . Tak jak wspomniano powyżej dziś osoba dotknięta schizofrenią, może całkiem normalnie funkcjonować i często nie jest już osobą wykluczoną ... schizofrenia to nie tylko halucynacje i urojenia ale także i objawy negatywne jak utrata napędu, zainteresowań, zamknięcie się w...

Schizofrenia

Przyczyny schizofrenii

(...) ? Epidemiologia schizofrenii Według statystyk, schizofrenia jest chorobą psychiczną, na którą cierpi 1 osoba na 100 na całym świecie ... , 13% u dzieci oraz 2-3% u kuzynów i dalszej rodziny. Schizofrenia a dopamina Niektóre zaburzenia świadomości ... . Niedobór dopaminyodpowiada za apatię, uczucie osamotnienia i ciągłe zmęczenie. Schizofrenia a geny Udowodniono, że...

Schizofrenia

Rodzaje schizofrenii

Schizofrenia, wbrew potocznemu rozumieniu tego zaburzenia psychicznego, nie ogranicza się jedynie do występowania omamów ... schizofreniczna i jak rozpoznać każdy z jej rodzajów? Spis treści Co to jest schizofrenia? Termin „schizofrenia" nie jest pojęciem ... zachowań ustabilizowanego społeczeństwa. Schizofrenia nie jest precyzyjnie zdefiniowana. Psychiatrzy uważają jednak to pojęcie za bardzo użyteczne w praktyce klinicznej. Schizofrenia to zaburzenie myślenia, w którym umiejętność rozpoznawania...

Schizofrenia

Zespół urojeniowy

(...) urojeniowe należy różnicować z osobowością paranoiczną, ze schizofrenią (szczególnie paranoidalną) oraz zespołem...

Schizofrenia

Schizofrenia rezydualna

Schizofrenia rezydualna została ujęta w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 pod kodem F20 ... różnicować ze schizofrenią prostą (simplex), w przebiegu której również pojawiają się objawy negatywne, ale rozwijają się od początku ... schizofrenii należy do późnych i przewlekłych etapów rozwoju zaburzeń schizofrenicznych. Objawy schizofrenii rezydualnej Schizofrenia ... schizofrenii rezydualnej tkwi przede wszystkim w niezdolności pacjenta do adaptacji do otoczenia. Mimo że schizofrenia...

Schizofrenia

Schizofrenia przewlekła

Schizofrenia to przewlekłe zaburzenie psychiczne z tendencją do nawrotów. Pojawia się dość wcześnie, w okresie dojrzewania. Zazwyczaj schizofrenia rozwija się czteroetapowo – ostry epizod schizofreniczny, remisja objawów, nawrót choroby i faza późnej ... wyróżniają także schizofrenię przewlekłą. Schizofrenia przewlekła a schizofrenia ostra Pacjentów z rozpoznaniem schizofrenii można ... i długości utrzymywania się objawów. Czym charakteryzują się schizofrenia ostra i schizofrenia...

Schizofrenia

Leczenie schizofrenii

(...) schizofrenia współwystępuje z problemami w zakresie samooceny i trudnościami w komunikacji, na co oczywiście leki psychotropowe ... , a nie wykluczać go poza margines społeczny, wyposażając w etykietę „ten inny".Birchwood M., Jackson Ch., Schizofrenia. Modele...

Schizofrenia

Schizofrenia a rodzina

Schizofrenia jest zaburzeniem psychicznym o charakterze wielowymiarowym. Ze względu na rozległość i intensywność ... . Jakie związki daje się zaobserwować na linii schizofrenia-rodzina? Rodzina a powstawanie schizofrenii Koncepcja ... , psychotycznych urojeń i omamów. Schizofrenia a dysfunkcje komunikacji w rodzinie Patologię w rodzinach osób z rozpoznaniem ... w takim środowisku rodzinnym. Osoby ze schizofrenią przebywające w domach, gdzie atmosfera nasycona jest wrogością i...

Schizofrenia

Schizofrenia hebefreniczna

(...) Schizofrenia hebefreniczna rozwija się dosyć wcześnie, bo w okresie adolescencji. Objawy schizofrenii hebefrenicznej Schizofrenia ... zaznaczoną wrażliwością na bodźce wewnętrzne i uderzającym brakiem wrażliwości na bodźce z zewnątrz. Schizofrenia zdezorganizowana ... „zesztywniały" albo że w nocy usunięto mu mózg. Czasami irracjonalne myśli pacjentów ze schizofrenią hebefreniczną przybierają charakter ... ze środowiska społecznego. Hebefrenia Schizofrenia hebefreniczna to skrajna postać dezorganizacji zachowania człowieka.

Schizofrenia

Zdrowe kwasy tłuszczowe chronią przed objawami schizofrenii

Zdrowe kwasy tłuszczowe chronią przed objawami schizofrenii

(...) związanych z rozwojem choroby psychicznej. Według wyników badań, u osób, które zmagały się w przeszłości ze schizofrenią, objawy ... . Po drugiej stronie lustra... czyli czym jest schizofrenia? Schizofrenia to choroba, która najczęściej rozwija się w okresie ... kwasy może być wiązana z wieloma zaburzeniami psychicznymi, w tym z depresją i schizofrenią. Pomimo przedstawionych...