To warzywo wspiera wątrobę. Babcie uwielbiały, dziś Polacy nie jedzą

Cykoria to warzywo liściaste z rodziny astrowatych, blisko spokrewnione z mniszkiem lekarskim. W jej jędrnych, lekko gorzkich liściach znajdziemy całą gamę substancji odżywczych. Zawiera witaminy A, C, K oraz z grupy B (w tym kwas foliowy), a także składniki mineralne: potas, wapń, żelazo, cynk i magnez. Cykoria to także bogate źródło błonnika pokarmowego, w tym inuliny, naturalnego prebiotyku, który wspiera wzrost korzystnej mikroflory jelitowej. Obecność związków przeciwutleniających, takich jak beta-karoten, kwercetyna i antocyjany (zwłaszcza w cykorii czerwonej), czyni z niej warzywo działające przeciwzapalnie i wspierające zdrowie serca.

Nie bez znaczenia jest fakt, że 100 g cykorii dostarcza zaledwie 17 kcal. To sprawia, że doskonale sprawdza się w dietach redukcyjnych, dając uczucie sytości i pomagając kontrolować apetyt.

Zobacz także: Stosuje się ją od wieków. Działa jak naturalny probiotyk i chroni serce

Jedną z kluczowych właściwości cykorii jest jej korzystny wpływ na funkcjonowanie wątroby. Zawarte w niej gorzkie związki roślinne – laktucyna i laktukopikryna – pobudzają wydzielanie żółci, co sprzyja trawieniu tłuszczów, oczyszczaniu organizmu i zapobieganiu stłuszczeniu wątroby. Substancje te stymulują także pracę trzustki, żołądka i jelit, wspomagając ogólne trawienie i lepsze wchłanianie składników odżywczych. Co więcej, dzięki efektowi żółciopędnemu, cykoria może wspierać leczenie niektórych łagodnych zaburzeń pracy wątroby oraz zmniejszać ryzyko występowania kamicy żółciowej.

Korzeń cykorii wykorzystywany jest również do produkcji kawy zbożowej – popularnego napoju bezkofeinowego o właściwościach wspomagających wątrobę i układ pokarmowy. Choć zawiera naturalny błonnik (inulinę) i witaminy z grupy B, warto pamiętać, że podczas prażenia może powstawać niewielka ilość akrylamidu – substancji potencjalnie szkodliwej w nadmiarze.

Spożywanie cykorii poleca się osobom z zaburzeniami trawienia, insulinoopornością, nadciśnieniem i wysokim poziomem cholesterolu. Jej niski indeks glikemiczny sprawia, że może być bezpiecznie spożywana przez osoby z cukrzycą. Z uwagi na właściwości pobudzające apetyt, nie zawsze zaleca się ją w dużych ilościach osobom z nadwagą, jednak w rozsądnych dawkach może wspierać metabolizm i ułatwiać redukcję masy ciała. Korzyści z jej regularnego spożywania odczują także kobiety w okresie laktacji, cykoria może bowiem zwiększać ilość mleka.

Z drugiej strony osoby z chorobą wrzodową, stanami zapalnymi żołądka lub nietolerancją inuliny powinny zachować ostrożność. Rzadko, ale możliwe są również reakcje alergiczne.

Zobacz także: Dlaczego jedzenie gorzkich produktów wspiera zdrowie wątroby?

Cykoria najlepiej smakuje i zachowuje najwięcej właściwości prozdrowotnych w wersji surowej. Świetnie komponuje się z owocami (np. jabłkiem, pomarańczą), orzechami, serami i lekkimi dressingami. Można ją też piec, grillować, dusić czy zapiekać – cykoria z szynką i serem to znany klasyk kuchni belgijskiej.

Aby złagodzić goryczkę, wystarczy wyciąć twardy głąb i wymoczyć liście w zimnej wodzie. Trzeba jednak pamiętać, że właśnie gorzkie związki odpowiadają za jej działanie zdrowotne, dlatego warto nauczyć się je doceniać, zamiast całkowicie eliminować.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski