Wpływ czynników psychicznych na impotencję

Impotencją można nazwać problemy z uzyskaniem wzwodu lub całkowity jego zanik. Można wyróżnić 3 poziomy zaburzenia: łagodne, umiarkowane, całkowite. W umiarkowanych zaburzeniach występuje wzwód, jednak jest on niepełny. Są to najczęściej spotykane problemy z zaburzeniem wzwodu. Przy całkowitym zaburzeniu nie występuje erekcja. Jest to bardzo poważny problem, ponieważ brak możliwości uzyskania wzwodu uniemożliwia współżycie seksualne.

Pojawienie się problemów ze sprawnością seksualną dla mężczyzny jest dużym ciosem. Erekcja jest symbolem męskości, dlatego trudności z jej uzyskaniem wywołują silny lęk. Emocje towarzyszące zaburzeniom wzwodu oraz stres mogą pogłębiać męskie problemy. Psychika jest również jednym z ważniejszych czynników będących przyczyną rozwoju impotencji.

Różne czynniki mogą powodować powstawanie zaburzeń wzwodu. W zależności od przyczyny powstawania impotencja może mieć charakter zaburzeń organicznych, psychogennych lub wieloczynnikowych (kiedy na powstanie problemu mają wpływ zarówno czynniki biologiczne, jak i psychiczne). U mężczyzn z biologicznym podłożem zaburzenia nie występują erekcje nocne, ranne oraz w trakcie pieszczot czy masturbacji.

Natomiast u mężczyzn z psychogenną impotencją występują nocne i poranne wzwody. W tym wypadku problem dotyczy współżycia seksualnego z drugą osobą. Mężczyzna, u którego zaburzenia erekcji mają podłoże psychiczne, ma trudności (niepełna erekcja, zanik erekcji w trakcie aktu seksualnego) lub całkowicie (brak wzwodu) nie jest w stanie odbyć stosunku seksualnego.

Na zaburzenia wzwodu cierpi znaczny odsetek męskiej populacji. Wielu mężczyzn zauważając u siebie problem ma opory przed pójściem z nim do specjalisty i stara leczyć się na własną rękę. W ok. 50% przypadków impotencja spowodowana jest czynnikami somatycznymi. Jednak u ok. 15% zaburzenia te mają podłoże psychiczne. Występuje również grupa mężczyzn, u których stwierdza się ****przyczyny psychiczne oraz somatyczne zaburzeń.

Ludzka psychika ma duży wpływ na działanie organizmu. Dlatego też, kiedy pojawiają się wewnętrzne trudności i konflikty, może dochodzić do rozwoju zaburzeń somatycznych. Sprawność seksualna u kobiet i mężczyzn zależy w dużej mierze od komfortu psychicznego, odpowiedniego partnera/partnerki oraz czynników środowiskowych. Wewnętrzne przeżycia i doświadczenia również mają wpływ na życie seksualne człowieka. Wszystkie te czynniki mogą mieć znaczący wpływ na rozwój impotencji u mężczyzny.

Czynniki psychiczne, które mogą wywoływać impotencję związane są zarówno z rozwojem jednostki jak i z wczesnymi doświadczeniami seksualnymi. Ważną rolę w kształtowaniu się zachowań i postaw, także sfery seksualnej odgrywa środowisko, w jakim dorasta młody człowiek. Równie istotne są także czynniki osobowościowe oraz partnerskie. Zaburzenia erekcji mogą pełnić ważną funkcję w życiu mężczyzny z problemami psychicznymi.

Mogą dawać mu możliwość unikania kontaktów seksualnych z partnerką/partnerem, maskują nieakceptowane społecznie zachowania czy preferencje seksualne. Stają się bardzo pożądane u osób, które mają zaburzenia identyfikacji z płcią lub chcą zamaskować skłonności homoseksualne. W takich sytuacjach wewnętrzne konflikty i trudności mężczyzny prowadzą do rozwoju zaburzeń erekcji, jako formy ucieczki przed bliskością i współżyciem.

Do czynników rozwojowych należą wszystkie te, które związane są z dzieciństwem i dorastaniem człowieka. Dojrzewanie w rodzinie patologicznej, nieprawidłowe rodzinne wzorce zachowań oraz konflikty rodziców mogą rzutować w przyszłości na życie seksualne mężczyzny. Równie ważna jest akceptacja dziecka, otaczanie go miłością i wspieranie go.

Zaburzenia obrazu własnej osoby, nieakceptowanie swojej płci czy wychowanie w zbytnim rygoryzmie mogą być przyczyną powstawania w dorosłym życiu kompleksów i trudności w nawiązywaniu trwałych i wartościowych relacji. Trudności w dzieciństwie i młodości oraz nieprawidłowe wzorce mogą prowadzić w dorosłości do występowania zaburzeń erekcji.

Osobowość człowieka ma wpływ na jego zachowanie i odbieranie świata. Pewne jej cechy mogą zwiększać prawdopodobieństwo rozwoju zaburzeń erekcji. Mężczyźni, którzy przejawiają się niedojrzałością uczuciową, mają problemy z identyfikacją płciową czy ukrytymi skłonnościami homoseksualnymi, są narażeni na rozwój impotencji psychogennej. Ważnymi czynnikami są również: lękliwość, neurotyzm, fobie seksualne, kompleksy, i in. Zatem osobowość może w pewnym stopniu przyczyniać się do powstawania u mężczyzn zaburzeń erekcji. Szczególnie, kiedy negatywne cechy zostają wzmocnione poprzez oddziaływania rodziców i otoczenia w trakcie dorastania młodego człowieka.

Leczenie impotencji psychogennej ma bardzo ważne znaczenie dla zdrowia psychicznego i relacji w związku. Poważnym problemem jest rozpad więzi między partnerami, kłótnie, monotonia oraz brak pożądania. Impotencja w takim wypadku może być dla mężczyzny ucieczką od pożycia seksualnego z kobietą. Mężczyzna może w ten swoisty sposób reagować na nieudany związek.

Źródła

1. Seks i depresja, czyli mechanizm błędnego koła
2. Kępiński A., Z psychopatologii życia seksualnego, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2003, ISBN 83-08-03354-7
3. Leiblum S., Rosen R., Terapia zaburzeń seksualnych, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Sopot 2005, ISBN 83-60083-76-2
4. Lew-Starowicz Z., Skrzypulec V., Podstawy seksuologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010, ISBN 978-83-200-3618-3
5. Jarema M. Psychiatria w praktyce, Medical Education, Warszawa 2011, ISBN 978-83-62510-06-1