Zaćma – kiedy operacja jest niezbędna?

Bardzo ważnym narzędziem wzroku jest soczewka. W powiększeniu widać, że jest zbudowana z koncentrycznych pierścieni, dzięki temu skupia światło dokładnie na siatkówce. Od miejsca skupienia światła zależy jakość naszego wzroku. Jeżeli chorujemy na zaćmę, soczewka zaczyna mętnieć, a my widzimy coraz słabiej. Mętnienie może zaczynać się od środka i posuwać się do brzegów i odwrotnie. Jeżeli zupełnie zmętnieje – stracimy wzrok i będziemy odróżniali tylko dzień od nocy i światło od cienia.

Choroba ta pojawia się w starszym wieku, ale czasem cierpią na nią młodsze osoby. Szczególnie narażeni na nią są ludzie pracujący w hutnictwie i mający kontakt z substancjami chemicznymi. Zagraża chorym na stany zapalne wnętrza oka, cukrzycę, astmę i inne przewlekłe choroby. Zdarzają się przypadki wrodzonej zaćmy.

Czasem ta choroba rozwija się przez kilka miesięcy, czasem przez kilka lat. Jej diagnozowanie jest bardzo proste – lekarz wpuszcza do oka krople rozszerzające źrenicę. Jeżeli zobaczy, że jest zmętniała, to wtedy cierpimy na zaćmę. Leczenie zaćmy to przede wszystkim operacja. Temu schorzeniu nie można zapobiec w tradycyjny sposób, nie pomagają krople do oczu ani prowadzenie odpowiedniego trybu życia. Na operację najlepiej zdecydować się od razu po diagnozie, można leczyć ją chirurgicznie w każdym stadium.

Operacja jest prostym zabiegiem trwającym 25-35 minut. Po upływie dwóch godzin od jej zakończenia, możemy wracać do domu, jeżeli zdecydujemy się zostać w szpitalu, pobyt będzie trwał maksymalnie do 3 dni. Istnieją trzy metody tego zabiegu: wewnątrztorebkowa (zmętniałą soczewkę usuwa się wraz z torebką, w której się znajduje; ta metoda nie jest zbyt często praktykowana, jej skutkiem było noszenie silnych okularów korekcyjnych – do 10 dioptrii), zewnątrztorebkowa i fakoemulsyfikacja.

Operacja zaćmy polega na zmianie soczewki zmętniałej na sztuczną. Oko zostaje znieczulone specjalnymi kroplami. Lekarz wykonuje kilkumilimetrowe nacięcia w górnej części gałki oka. Następnie rozbija jądro soczewki i otaczające je masy korowe (zostają odessane). Potem dokonuje zmiany soczewki na sztuczną, wykonaną z hydrożelu lub silikonu. Umieszcza się ją w torebce po naturalnej soczewce. Na koniec uszczelnia się ranę na gałce ocznej, czasem potrzebny jest jeden szew. Na oko zakłada się sterylny opatrunek.

Przez pierwsze trzy dni lekarz kontroluje oko i wyznacza wizyty kontrolne. Przez pierwszy dzień musimy nosić opatrunek, a przez tydzień zakładamy go na noc i przy wyjściu na dwór. Nie możemy dotykać oka, aby go nie zanieczyścić. Przez pierwsze 2-3 tygodnie powinniśmy wstrzymać się od wykonywania prac, które wymagają dużego wysiłku. Nie wolno napinać mięśni – chorzy na zaparcia muszą w tym czasie zażywać łagodne środki przeczyszczające. Nasze oko będzie przyzwyczajało się do nowej soczewki przez około 6 tygodni. Powikłania zdarzają się bardzo rzadko.

Po zabiegu trzeba nosić okulary korekcyjne lub soczewki kontaktowe, ponieważ sztuczne soczewki nie przystosowują się do widzenia raz daleko a raz blisko. Wszczepiona soczewka może mieć pewną moc, która zależy od naszej poprzedniej wady – jest ona zmniejszana przez soczewkę (jeżeli wada przed operacją wynosiła -10 dioptrii, to po operacji wynosi -3).