Trwa ładowanie...
Przeczytaj raport abcZdrowie
Temat miesiąca: Alkohol

Zapalenie oskrzelików – przyczyny, objawy i leczenie

Zapalenie oskrzelików to choroba zapalna oskrzelików, które znajdują się między oskrzelami a pęcherzykami płucnymi. Najczęściej odpowiadają za nią wirusy, rzadziej czynniki toksyczne. Bardzo często zapadają na nią małe dzieci. Jakie są objawy choroby? Jak wygląda jej diagnostyka i leczenie?

Zobacz film: "2 mln Polaków cierpi na chorobę płuc. Połowa o tym nie wie"

spis treści

1. Co to jest zapalenie oskrzelików?

Zapalenie oskrzelików najczęściej manifestuje się jako ostry stan zapalny. To choroba infekcyjna dolnych dróg oddechowych. Zapadają na nią dzieci, które nie ukończyły 2. roku życia.

Obok ostrego zapalenia oskrzelików wyróżnia się także:

  • zarostowe zapalenia oskrzelików,
  • rozlane zapalenia oskrzelików,
  • zapalenia oskrzelików spowodowane substancjami dostającymi się bezpośrednio do płuc lub treścią żołądkową w wyniku zachłyśnięcia,
  • zapalenia oskrzelików będące skutkiem działania substancji toksycznych takich jak penicylamina lub złoto.

2. Przyczyny ostrego zapalenia oskrzelików

Przyczyną ostrego zapalenia oskrzelików jest zwykle zakażenie wirusowe. W większości przypadków (około 80%) odpowiadają za nią wirusy RS (wirus nabłonka oddechowego), w pozostałych - rynowirusy, wirusy grypy i grypy rzekomej, adenowirusy czy metapneumowirusy.

U dzieci do 2. roku życia wirusowe zapalenie oskrzelików jest najczęściej występującą chorobą zakaźną dolnych dróg oddechowych. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową, to jest poprzez przeniesienie drobnoustrojów podczas kichania lub kaszlu. Źródłem zakażenia są głównie dzieci uczęszczające do przedszkola lub szkoły (starsze rodzeństwo), rzadziej osoby dorosłe.

3. Objawy ostrego zapalenia oskrzelików

Najwięcej przypadków ostrego zapalenia oskrzelików diagnozuje się w okresie jesienno-zimowy, od listopada do marca. Maksymalne natężenie obserwuje się w styczniu lub lutym.

Chorobę rozpoczyna faza ostrego zakażenia komórek nabłonkowych wyściełających drobne drogi oddechowe. Zakażenie prowadzi do obrzęku, zwiększenia wytwarzania śluzu, a w rezultacie do martwicy i regeneracji komórek.

Zapalenie oskrzelików rozwija się po około 5 dniach od kontaktu z wirusem. Zwykle początkowo występują łagodne cechy infekcji górnych dróg oddechowych, takie jak:

Po 2–3 dniach kaszel narasta i staje się mokry. Pojawia się gęsta i trudna do odkrztuszenia wydzielina. Najczęściej objawom towarzyszy:

  • duszność,
  • świszczący, ciężki i przyspieszony oddech,
  • męczliwość podczas jedzenia.

U większości dzieci przebieg choroby jest łagodny i nie wymaga hospitalizacji. Tylko do 2% małych pacjentów wymaga pobytu w szpitalu. Większość dzieci przyjmowanych do szpitala z powodu zapalenia oskrzelików nie ukończyła 1. roku życia.

Rekomendowane przez naszych ekspertów

Do czynników ryzyka cięższego przebiegu zapalenia oskrzelików należą:

  • przewlekłe choroby układu oddechowego,
  • wady serca, choroby neurologiczne,
  • zaburzenia odporności,
  • wcześniactwo,
  • wiek poniżej 3. miesiąca,
  • karmienie piersią krótsze niż 2 miesiące,
  • uczęszczanie do żłobka,
  • kontakt z rodzeństwem wieku przedszkolnym i szkolnym,
  • narażenie na dym tytoniowy.

U niemowląt poniżej 3. miesiąca życia choroba może przebiegać z bezdechami i niewydolnością oddechową.

4. Diagnostyka i leczenie

Lekarz, badając dziecko zmagające się z zapaleniem oskrzelików, obserwuje aktywność dodatkowych mięśni oddechowych: wciągane są międzyżebrza, dołek jarzmowy pod brodą, dołki nadobojczykowe i podobojczykowe. Podczas osłuchiwania stwierdza zaś cechy zwężenia dróg oddechowych w postaci uogólnionych i obustronnych świstów.

Choć zwykle do zdiagnozowania choroby wystarczy wywiad lekarski, badanie i osłuchanie małego pacjenta, czasem zleca się badania dodatkowe. To na przykład badania wirusologiczne i zdjęcia radiologiczne klatki piersiowej, które wiele wnoszą do rozpoznania.

4.1. Jak leczyć zapalenie oskrzelików?

Ponieważ infekcję wywołują wirusy, antybiotykoterapię stosuje się wyłącznie u niemowląt z powikłaniami bakteryjnymi, takimi jak na przykład zapalenie ucha środkowego.

Dziecko, które jest w dobrym stanie, jedzące i pijące, leczy się w warunkach domowych. Pilnej konsultacji lekarskiej wymaga pojawienie się dużej duszności, wysiłku oddechowego, bezdechów, sinicy lub problemów z karmieniem. Są to zwykle wskazania do hospitalizacji.

W leczeniu zapalenia oskrzelików stosuje się leczenie objawowe, a w przypadku spadków saturacji tlenoterapię przez maseczkę lub wąsy tlenowe. W niektórych przypadkach stosuje się leki rozszerzające oskrzela, nie zaleca się zaś leków przeciwzapalnych, takich jak glikokortykosteroidy wziewne lub systemowe.

W przypadku gorączki należy wdrożyć leki przeciwgorączkowe. Warto także oczyszczać nos, stosować wodę morską oraz zadbać o optymalną temperaturę i wilgotność w pomieszczeniach.

Skorzystaj z usług medycznych bez kolejek. Umów wizytę u specjalisty z e-receptą i e-zwolnieniem lub badanie na abcZdrowie Znajdź lekarza.

Polecane dla Ciebie
Komentarze
Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska Media SA z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Pomocni lekarze
    Szukaj innego lekarza