Zmarł William Foege. Dzięki niemu wyeliminowano czarną ospę

Dr William H. Foege (1936–2026) był lekarzem i epidemiologiem, który przez lata współtworzył najważniejsze programy zdrowia publicznego w USA i na świecie.

Mężczyzna znany był głównie ze względu na wkład w wyeliminowanie przypadków ospy prawdziwej, nazywanej też czarną ospą. Choroba była uznawana za jedną z najbardziej zakaźnych. Przyczyniła się do śmierci wielu chorych, a u tych, którzy przeżyli, często zostawiała trwałe blizny. Zaczynała się zwykle gorączką i silnym osłabieniem, a potem pojawiała się charakterystyczna wysypka, która przechodziła w ropne zmiany skórne. Wirus łatwo przenosił się między ludźmi.

Foege w latach 60., gdy pracował w Nigerii, współtworzył strategię nazywaną "ring containment", czyli "szczepieniem pierścieniowym". Zamiast próbować zaszczepić wszystkich, skupiono się na tym, by szybko znaleźć osoby chore, a następnie zaszczepić tych, którzy mieli z nimi kontakt — rodzinę, sąsiadów, współpracowników. Dzięki temu można było skutecznie wygaszać ogniska choroby nawet wtedy, gdy szczepionek było mało.

Ostatni naturalny przypadek ospy odnotowano w 1977 r., a w 1980 r. Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła, że ospa prawdziwa została całkowicie wyeliminowana na świecie.

Zobacz także: Błonica znów wykryta w Polsce. Pacjent z Ostrowa Wielkopolskiego zmarł

Foege pełnił funkcję dyrektora amerykańskich Centers for Disease Control and Prevention (CDC) w latach 1977-1983. W kolejnych dekadach obejmował inne kluczowe role w obszarze zdrowia międzynarodowego — m.in. w The Carter Center oraz jako doradca w Bill and Melinda Gates Foundation. W 1984 r. współtworzył Task Force for Child Survival, które początkowo koncentrowało się na przyspieszeniu szczepień dzieci, a później rozszerzyło działalność na zwalczanie innych problemów obniżających jakość życia najmłodszych.

W centrum uwagi stawiał przeżywalność i rozwój dzieci, profilaktykę urazów, medycynę prewencyjną i przywództwo w zdrowiu publicznym — szczególnie w krajach słabo rozwiniętych.

Po latach intensywnej pracy na szczeblach międzynarodowych pozostał aktywny jako nauczyciel i mentor w Emory University. Współpracownicy i uczniowie podkreślali jego rzadką umiejętność łączenia autorytetu z pokorą i uważnością na innych.

— Wpływu Williama Foege’a na globalne zdrowie oraz na kolejne pokolenia rzeczników zdrowia publicznego nie da się przecenić — podsumowała pełniąca obowiązki prezydenta Emory University Leah Ward Sears.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła: Emory University, PBS News, Forbes