Zwyrodnienie plamki żółtej

Zwyrodnienie plamki żółtej (ang. Age-related Macular Degeneration – AMD) to postępująca choroba zwyrodnieniowa centralnej części siatkówki oka, która odpowiedzialna jest za ostre widzenie i rozróżnianie kolorów. Choroba występuje głównie u białych kobiet po 50. roku życia. Przyczyny nie są znane – sugeruje się, że ma ona podłoże genetyczne. Częściej występuje też u osób palących papierosy, chorujących na nadciśnienie tętnicze, po zawale serca lub udarze mózgu.

Polecane wideo:

1. Rodzaje i objawy zwyrodnienia plamki żółtej oka

Zwyrodnienie plamki żółtej inaczej nazywane jest zwyrodnieniem plamki związanym z wiekiem lubAMD. Jest to przewlekła, postępująca choroba oczu, w wyniku której dochodzi do uszkodzenia siatkówki, a szczególnie jej centralnej części, czyli plamki żółtej. AMD prowadzi do pogorszenia widzenia, a niejednokrotnie do całkowitej ślepoty. Czasami dotyka również ludzi młodych.

Zwyrodnienie plamki żółtej ma dwie postacie:

  • postać sucha – w niej zanik widzenia postępuje wolniej, początkowo gorzej widzi się przy słabym świetle, pojedyncze litery tekstu są zniekształcone; postać sucha spowodowana jest obumieraniem komórek barwnikowych fotoreceptorów plamki i naczyń krwionośnych;
  • postać wysiękowa – zanik widzenia przebiega znacznie szybciej, w obręb siatkówki wrastają patologiczne naczynia krwionośne, co skutkuje nieodwracalnym zanikiem komórek barwnikowych i fotoreceptorów; ostrość wzroku i widzenie barw pogarsza się i pojawia się mroczek centralny.

Typowe objawy zwyrodnienia plamki żółtej oka obejmują widzenie linii prostych jako falistych lub zniekształconych oraz postępujące trudności w czytaniu.
Degeneracja plamki żółtej jest główną przyczyną utraty wzroku u osób powyżej 50. roku życia. Występuje u prawie 9% populacji, częściej u kobiet, a jej ryzyko wzrasta z wiekiem. Przyczyny AMD są nadal nieznane. Największą rolę odgrywa wiek pacjenta. Innymi czynnikami ryzyka są: płeć żeńska, rasa biała, wcześniejsze występowanie w rodzinie, schorzenia układu sercowo-naczyniowego, palenie tytoniu, wieloletnie narażenie na intensywne światło, niedobór przeciwutleniaczy, np. witaminy C, beta-karotenu czy selenu.

2. Diagnostyka zwyrodnienia plamki żółtej

W rozpoznawaniu choroby stosuje się badanie dna oka, angiografię fluoresceinową, koherentną tomografię. W domu można wykonać test Amslera. Polega na obserwacji z odległości 30 cm siatki Amslera – kwadratu o boku 10 cm podzielonego czarnymi liniami przecinającymi się co pół centymetra. W centrum siatki znajduje się punkt, na który kieruje się oś widzenia. Przy AMD powstają nieprawidłowości obrazu w postaci mroczków lub zniekształceń. Najważniejszą metodą stosowaną w diagnozowaniu AMD jest podstawowe badanie okulistyczne, które obejmuje badanie ostrości widzenia oraz ocenę dna oka. Monitorowanie przebiegu choroby jest możliwe przy użyciu perymetrów komputerowych w technologii PHP.

3. Leczenie zwyrodnienia plamki żółtej

Nie ma skutecznego leczenia tej choroby. W terapii i zapobieganiu warto stosować dietę bogatą w przeciwutleniacze i wykonywać regularne badania wzroku. Suchą odmianę AMD można próbować leczyć przy zastosowaniu leków poprawiających ukrwienie i obniżając poziom cholesterolu. Znacznie niebezpieczniejsza jest postać wysiękowa AMD. Terapia tej odmiany choroby polega na niszczeniu nieprawidłowych naczyń krwionośnych światłem lasera, o ile nie są one położone w centrum plamki żółtej. Od niedawna dostępna jet również tzw. metoda fotodynamiczna, polegająca na wprowadzeniu do krwiobiegu barwnika wychwytywanego przez patologiczne naczynia w oku. Tylko one są później niszczone za pomocą lasera.

Postęp AMD zatrzymują też dwa leki ziołowe – miłorząb japoński i wyciąg z czarnej borówki. Najbardziej nowoczesną metodę w leczeniu AMD stanowi przeszczep komórek macierzystych ze szpiku kostnego pacjenta. Zanim komórki macierzyste zostaną ponownie wszczepione, szpik kostny jest przygotowywany w laboratorium, gdzie dokonane zostają pomiary ilości i jakości komórek macierzystych. Wstrzyknięte z powrotem komórki macierzyste dysponują potencjałem pozwalającym im na przekształcanie się w różnorakie rodzaje komórek, zdolne do regeneracji uszkodzonych tkanek oka.

Joanna Krocz, ponad rok temu

Bibliografia

  • Izdebska J. (red.), OKULISTYKA Podręcznik dla studentów, Urban & Partner, Wrocław 2006, ISBN 83-60290-15-6
  • Kański J.J. Diagnostyka kliniczna w okulistyce, Urban & Partner, Wrocław 2008, ISBN 978-83-60290-84-2
  • Kański J.J. Okulistyka kliniczna, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-120-4

Źródła zewnętrzne

Okulistyka

Komentarze (2)
~Józefina
~Józefina

od jakiegoś czasu zauważyłam u siebie znaczne pogorszenie wzroku. miałam problemy z czytaniem i widziałam nieostro. Okulista podejrzwał u mnie zpż i skierował mnie na oct. badanie wykonuję w będzińskim intermedzie w poniedziałek i bardzo się boję. podobno ta choroba może prowadzić do ślepoty. konieczne jest branie drogich zastrzyków. czy to prawda? mam 59 lat.

Odpowiedz
~osiemfdziesiecio latek plus
~osiemfdziesiecio latek plus

4 lata temu podobno, stwietdzono corobe zółtej plamki. od tamtej pory co0 ok.7-8 tyg. dostaje zastrzyk z awostatin. obecnie widze proste linie i wszystkie kolory. W plosce lekarz po kilku zastrzykach wstrzymuje ich aplikowanie no i efekt taki ze wzrok sie pogarsza. nIestety u niekturych pacjentow nic nie pomoze a to juz jest inna sprawa. pozdrowienia

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Zwyrodnienie plamki żółtej
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Zwyrodnienie plamki żółtej
Zwyrodnienie plamki żółtej

Luteina na oczy

Zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) jest przewlekłą, postępującą chorobą, która występuje wówczas, gdy tkanka w plamce żółtej (centralna część siatkówki oka) ulega upośledzeniu....

Zwyrodnienie plamki żółtej

Brak dostępu do leków dla pacjentów z AMD

AMD, czyli zwyrodnienie plamki żółtej prowadzi do stopniowej utraty wzroku. Chory może się przed tym uchronić przyjmując zastrzyki. Problem polega (...) na tym, że są one bardzo drogie, a fundusz zdrowia...

Zwyrodnienie plamki żółtej

Test Amslera

Test Amslera stosuje się w okulistyce dla sprawdzenia widzenia w obrębie dołka środkowego siatkówki. Test ten opracował i wprowadził szwajcarski oftalmolog - Marc Amsler. Za pomocą testu Amslera wykrywa się wczesne zmiany degeneracyjne, związane ze zwyrodnieniem...

Zwyrodnienie plamki żółtej

Badania przy zwyrodnieniu plamki związanym z wiekiem

Najważniejszą metodą stosowaną w diagnostyce zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem (Age-related Macular Degeneration - AMD) jest badanie ostrości wzroku oraz ocena dna oka przez lekarza okulistę. Test Amslera jest...

Zwyrodnienie plamki żółtej

Badanie Amslera

w obrębie dołka środkowego siatkówki. Zaburzenia i nieprawidłowości wykazane podczas badania to część diagnostyki schorzeń dotykających plamki żółtej, czyli zwyrodnienia plamki (...)...

Zwyrodnienie plamki żółtej

Popularny lek może zapobiegać zwyrodnieniu plamki żółtej

Popularny lek może zapobiegać zwyrodnieniu plamki żółtej

Zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) to główna przyczyna utraty wzroku wśród seniorów. Naukowcy odkryli, że popularny lek może opóźniać uszkodzenia, a nawet zapobiegać degeneracyjnym zmianom w oczach. Amerykańscy...

Zwyrodnienie plamki żółtej

Zwyrodnienie plamki związane z wiekiem (AMD)

Zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) stanowi obecnie bardzo istotny problem zdrowotny, ponieważ w krajach rozwiniętych jest jedną z najczęstszych (...) ponad 75 lat. Postacie zwyrodnienia...