Densytometria kości

Densytometria kości jest to badanie polegające na ocenie gęstości mineralnej kości (BMD) przy podejrzeniu osteopenii lub osteoporozy. Warto pamiętać, że obniżona gęstość kości nie jest niezbędnym warunkiem do rozpoznania osteoporozy. Choroba ta może zostać zdiagnozowana, jeżeli doszło do złamania po stosunkowo niewielkim urazie.

Spis treści:
  1. 1. Wskazania i przebieg densytometrii kości
  2. 2. Interpretacja wyniku densytometrii kości

1. Wskazania i przebieg densytometrii kości

Badanie densytometryczne kości wykonywane jest:

  • u osób, u których dochodzi do złamań osteoporotycznych kości (np. złamanie szyjki kości udowej);
  • u osób, u których występują choroby lub stany związane z małą masą kostną lub utratą masy kostnej (predyspozycja genetyczna, niedobory hormonów płciowych, stan po menopauzie, niedobory pokarmowe, siedzący tryb życia lub unieruchomienie, zaburzenia hormonalne, choroby układu pokarmowego, choroby nerek, choroby reumatyczne, stosowane leki, np. glikokortykosteroidy);
  • ewentualnie jako badanie przesiewowe u kobiet w wieku >65 lat, kobiet <65 lat po menopauzie z czynnikami ryzyka utraty masy kostnej oraz u mężczyzn powyżej 70 lat; 
  • w celu monitorowania skuteczności leczenia lekami zwiększającymi masę kostną.

Najważniejszym przeciwwskazaniem jest ciąża oraz czas do 48 h po badaniu obrazowym z dożylnym podaniem kontrastu.

Samo badanie gęstości kości jest krótkie (trwa około 15 minut) i nie wymaga specjalnego przygotowania pacjenta. Najczęściej stosowaną metodą badania jest tzw. dwuwiązkowa absorbcjometria rentgenowska (DXA), w której wykorzystuje się bardzo niewielką dawkę promieniowania rentgenowskiego (mniej niż 1/30 zwykłego RTG) i naświetla promieniami X wybraną okolicę szkieletu. Zalecane jest wykonywanie pomiarów w jednej z 3 okolic, mianowicie:

  • w okolicy bliższego odcinka kości udowej (najczęściej wykonywane);
  • lędźwiowego odcinka kręgosłupa (alternatywnie dla kości udowej);
  • kości przedramienia (gdy nie można wykonać pomiaru w kości udowej i kręgosłupie).

Dużo rzadziej naświetla się cały szkielet (najczęściej u dzieci). Detektor dokonuje pomiaru pochłoniętej wiązki i po przekształceniach przedstawia wynik jako tzw. gęstość powierzchniową kości w badanej okolicy. Innymi, rzadziej stosowanymi metodami badania gęstości mineralnej kości, są ilościowa tomografia komputerowa oraz ilościowa metoda ultradźwiękowa.

2. Interpretacja wyniku densytometrii kości

Ocena wyniku badania kości należy do lekarza, który uwzględnia czynniki mające wpływ na chorobę. Są to: przyjmowane leki, predyspozycje rodzinne, złamania w wywiadzie, a także choroby współistniejące.

Wydruk wyniku badania densytometrycznego zawiera:

  • obraz badanej okolicy;
  • wartości bezwzględne gęstości powierzchniowej w g/cm2;
  • odsetek normy;
  • liczby odchyleń standardowych wyniku od normy: wskaźnik T – odchylenie od normy u zdrowej kobiety w wieku 20-29 lat, wskaźnik Z - odchylenie od normy dla tej samej płci i wieku;

Wartości prawidłowe dla wskaźnika T wynoszą od + 1.0 do -1.0,  a dla wskaźnika Z >0. Jeśli wskaźnik T wynosi od -1.0 do -2,5 świadczy to o występowaniu osteopenii (zmniejszonej masy kostnej, ale w mniejszym stopniu niż w osteoporozie; przez niektórych jest ona uznawana za początek osteoporozy), natomiast wartość wskaźnika T niższa niż -2,5 wskazuje na osteoporozę, a jeśli dodatkowo współistniejązłamania patologiczne oznacza, że jest to osteoporoza zaawansowana. Natomiast jeśli wskaźnik Z jest mniejszy niż 0 oznacza to, że przyczyną zwiększonej utraty kości są inne niż wiek czynniki ryzyka osteoporozy.

Przyczynami zawyżonej wartości wskaźnika T mogą być złamania trzonów kręgów, zaawansowane zmiany zwyrodnieniowo-wytwórcze kręgosłupa, duże zmiany miażdżycowe aorty brzusznej lub zwapnienia w aparacie więzadłowym kręgosłupa, jeśli pomiary są wykonywane w okolicy lędźwiowej kręgosłupa.

Bibliografia

  • Gaździk T. (red.), Crash Course - ortopedia i reumatologia, Urban & Partner, Wrocław 2007, ISBN 83-89581-84-6
  • Brzosko M. Reumatologia kliniczna, Pomorska Akademia Medyczna, Szczecin 2010, ISBN 978-83-89318-33-7
  • Szulc A. (red.), Wiktora Degi ortopedia i rehabilitacja tom 1-2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2823-X
  • Debrunner H.U., Hepp W.R. Diagnostyka w ortopedii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3416-5
  • Kusz D. Kompendium ortopedii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3765-4
  • Cooper C., Harrison J., Smith R. Osteoporoza. Współpraca lekarza pierwszego kontaktu i specjalisty, Medycyna Praktyczna, Kraków 2000, ISBN 83-88092-76-6
  • Marczyński W. (red.), Postępowanie praktyczne w ortopedii i traumatologii, Medipage, Warszawa 2008, ISBN 978-83-89769-94-7

Źródła zewnętrzne

Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0
Komentarze
Wyloguj

Porady ekspertów

Co to jest densytometria?

Dostałam skierowanie na densytometrię. Na czym to polega?

lek. Joanna Gładczak Porady udziela lek. Joanna Gładczak lekarz specjalista chorób wewnętrznych. Autorka wielu profesjonalnych publikacji medycznych.
Densytometria - gdzie można ją wykonać?

Od jakiegoś czasu poszukuje szpitala lub przychodni w Szczecinie, gdzie można by wykonać badanie...

lek. Joanna Gładczak Porady udziela lek. Joanna Gładczak lekarz specjalista chorób wewnętrznych. Autorka wielu profesjonalnych publikacji medycznych.
pokaż 5 następnych

Artykuły Densytometria kości

Złamania kości
Ortopedia i reumatologia Złamania kości

Złamania kości to zmiany, które doprowadzają do częściowej lub całkowitej utraty ciągłości...

Gruźlica kości
Choroby zakaźne i pasożytnicze Gruźlica kości

Gruźlica kości powstaje pod wpływem rozsiania prątków gruźlicy przez krew z ognisk pierwotnych,...

Scyntygrafia Scyntygrafia kości

Scyntygrafia jest pomocna przy ocenie stanu czynnościowego kości i stawów. W trakcie...

Zabiegi Odbudowa kości

Odbudowa kości wyrostków zębodołowych szczęk jest zabiegiem przygotowującym do wstawienia...

Ortopedia i reumatologia Choroby kości

Układ kostny zapewnia ochronę dla narządów wewnętrznych i tkanki szpikowej. Nasze kości...

Nowotwór kości
Onkologia Nowotwór kości

Nowotwór kości powstaje w wyniku niekontrolowanego podziału komórek, które...

Nowotwór kości Co to jest rak kości?

Rak kości może oznaczać dwie rzeczy: pierwotnego raka szpiku kostnego lub przerzuty z innych...

Wrodzona łamliwość kości
Ortopedia i reumatologia Wrodzona łamliwość kości

Wrodzona łamliwość kości, znana także jako syndrom Lobsteina, spowodowana jest przez genetycznie...

Ortopedia i reumatologia Złamania kości nadgarstka

Złamania kości nadgarstka są często trudne do wykrycia. Nadgarstek umożliwia nam poruszanie...

Ortopedia i reumatologia Złamania kości przedramienia

Gdy mówimy o kościach przedramienia, mamy na myśli kość łokciową i promieniową. Kości...

Złamania kości udowej
Ortopedia i reumatologia Złamania kości udowej

Złamania kości udowej mogą występować w górnym odcinku kości udowej (złamania szyjki...

Nowotwór kości Objawy nowotworu kości

Nowotwory kości występują raczej rzadko. Tak, jak wszystkie rodzaje nowotworów, nowotwory kości mogą być łagodne lub złośliwe, jednak dla około połowy pacjentów są śmiertelne. Nie wiadomo, dlaczego się pojawiają ani jak im zapobiegać. Jednak im szybsze wykrycie, tym większa szansa na wyleczenie...

Złamanie kości ramiennej
Ortopedia i reumatologia Złamanie kości ramiennej

Złamanie kości ramiennej może nastąpić w części bliższej (w obrębie głowy i szyjki ramieniowej),...

Jałowa martwica kości
Ortopedia i reumatologia Jałowa martwica kości

Jałowa martwica kości to choroba, która powoduje zmiany martwicze w tkance kostnej bez...

Operacja kości policzkowych
Powiększenie policzków Operacja kości policzkowych

Operacja kości policzkowych polega na wszczepieniu implantów policzków w odpowiednie miejsca twarzy. Dzięki temu kości policzkowe są bardziej wydatne, a twarz zyskuje zupełnie nowe rysy.

Profilaktyka osteoporozy Jak mieć zdrowe kości?

Ocenia się, że około połowa kobiet i jedna czwarta mężczyzn po pięćdziesiątym roku życia jest...

Profilaktyka osteoporozy Suszone śliwki wzmacniają kości!

Kobiety po menopauzie są narażone na choroby układu ruchu, takie jak osteoporoza i łamliwość kości. Według ostatnich badań można zapobiec tym dolegliwościom, wzbogacając dietę o suszone śliwki.

Objawy osteoporozy Ból kości i stawów

W większości chorób ból jest sygnałem alarmowym, pojawia się gdy rozpoczyna się...

pokaż 10 następnych
Zamknij Załóż konto
Zamknij Logowanie

Nie masz konta? Załóż teraz

Zapomniałem hasło Przypomnij hasło

Zamknij

Wypełnij swoje dane

Ryzyko schorzeń często zależne jest od płci, wieku i wykonywanego zawodu

Wiek determinuje zarówno ryzyko schorzeń, jak i rodzaj leczenia

Dzięki informacji o Twojej lokalizacji i ubezpieczeniu, będziemy mogli zaproponować Ci najlepszych specjalistów i kliniki zajmujące się Twoim problemem

-

Dane kontaktowe potrzebne są nam do powiadomienia Cię o odpowiedziach specjalistów

Akceptuję regulamin zadawania pytań.
Cofnij