Nowotwór złośliwy tarczycy

Nowotwór złośliwy tarczycy to najczęstszy nowotwór złośliwy gruczołów układu wewnątrzwydzielniczego. Występuje stosunkowo rzadko w porównaniu do innych nowotworów złośliwych. Rak tarczycy stanowi 1% wszystkich nowotworów złośliwych. Częściej pojawia się u kobiet niż mężczyzn. Po 50 roku życia rak tarczycy dotyka znacznie więcej kobiet. Szacuje się, że odpowiednie leczenie raka tarczycy oraz metody diagnostyczne wpływają na pozytywne rokowanie.

Spis treści

Klasyfikacja nowotworów tarczycy

Guzki tarczycowe - zmiany nowotworowe

U wielu dorosłych osób diagnozowane są niewielkie guzki zlokalizowane w... »

Wyróżniamy następujące rodzaje nowotworów tarczycy:

Rak brodawkowaty tarczycy – wzrost nowotworu z reguły jest wolny, z możliwością przejścia z czasem w postać o dynamicznym przebiegu. Początkowo nie powoduje dolegliwości. Przerzuty drogą naczyń chłonnych szerzą się do węzłów chłonnych szyjnych i mostkowo-obojczykowo-sutkowych.
Rak pęcherzykowy tarczycy.
Rak rdzeniasty tarczycy.
Rak anaplastyczny tarczycy – rośnie bardzo szybko, uciska i przesuwa tchawicę. Chorzy odczuwają duszność, często pojawia się chrypka. Rosnący guz może uciskać na naczynia krwionośne. Przerzuty powstają zarówno drogą naczyń chłonnych, jak i krwionośnych. Rokowanie jest zdecydowanie złe. Średni czas przeżycia chorych mimo leczenia operacyjnego i naświetlań nie przekracza 6 miesięcy.
Inne: chłoniaki, rak płaskonabłonkowy, mięsak.

 Przyczyny nowotworu złośliwego tarczycy

Przyczyny występowania raków tarczycy nie są całkowicie wyjaśnione. Wśród czynników ryzyka wyróżnia się:

niedobór jodu w diecie;
nadmierna stymulacja tarczycy przez TSH;
działanie promieniowania jonizującego – zwiększenie zapadalności na raka u chorych naświetlanych na okolicę szyi czy też u osób napromieniowanych w wyniku eksplozji nuklearnej;
czynniki genetyczne – dużą rolę przypisuje się aktywacji onkogenów RAS, RET, MET oraz inaktywacji genów supresorowych i występowaniu czynników wzrostowych oraz ich receptorów, jak TSH, cytokininy, naskórkowy czynnik wzrostu EGF;
Nowotwory u osób młodych
Słowo „nowotwór” jest nacechowane negatywnie, u wielu osób budzi lęk,... »
Niektóre rzadkie choroby dziedziczne.

Zarówno niedobór, jak i nadmiar jodu szkodzi. W przypadku niedoboru jodu pojawia się rak pęcherzykowaty, a przy nadmiarze rak brodawkowaty. Mutacja genu RET dotyczy raka rdzeniastego.

Objawy i leczenie nowotworu złośliwego tarczycy

Sam rak tarczycy nie powoduje zwykle zaburzeń czynności tarczycy, ale może być powikłaniem jej niedoczynności. Częściej jednak eutyreoza wynika z guzów przerzutowych w tarczycy. Wśród objawów nasuwających podejrzenie nowotworu tego gruczołu znajdują się takie symptomy, jak: 

obecność pojedynczych lub mnogich guzów tarczycy, zwłaszcza przy ich tendencji wzrostowej ,
chrypka wynikająca z podrażnienia strun głosowych,
powiększone węzły chłonne szyi ,
duszność ,
zaburzenia połykania.

 Objawy nie są dość charakterystyczne, podobne jak w innych chorobach tarczycy. Stąd wniosek, że nie wolno bagatelizować jakichkolwiek objawów zmian w tarczycy.

 W celu zdiagnozowania zmian w obrębie tarczycy należy wykonać USG tarczycy. Nie można postawić pewnego rozpoznania na jego postawie. Wykonuje się badanie fizykalne w celu zlokalizowania guzków na szyi, po czym wykonuje się biopsję tarczycy, a dokładniej guzków. Następnie pobrany wycinek bada sie pod kątem histopatologicznym. Kolejnym badaniem jest scyntygrafia tarczycy z użyciem jodu, a w niektórych przypadkach scyntygrafia całego ciała. Prawdopodobieństwo nowotworu złośliwego wzrasta, gdy zmiana okazuje się tzw. „guzkiem zimnym” – nie oznacza to jednak, iż każdy „guzek gorący” wyklucza zmianę złośliwą. Wykonuje się również badania laboratoryjne: oznaczenie w surowicy wapnia, TSH, hormonów tarczycy. Najpewniejsze jednak jest pooperacyjne badanie histopatologiczne usuniętej zmiany.

Przypisy

Frączek M. Podstawy diagnostyki i terapii nowotworów, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2008, ISBN 978-83-7522-021-6

Jeziorski A., Szawłowski A., Towpik E., Chirurgia onkologiczna - tom 1-4, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3719-7

Deptała A. Onkologia w praktyce, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3225-3

Linki zewnętrzne

Rak tarczycy: operacja radyklana

Artykuły Nowotwór złośliwy tarczycy

Przeszczep tchawicy wyhodowanej w laboratorium

Zespół specjalistów przeprowadził nowatorską operację przeszczepienia tchawicy, wyhodowanej z komórek macierzystych pobranych od pacjenta.

Zabieg przeszczepu tchawicy był bardzo skomplikowany i trwał ponad 12 godzin. Wyhodowaną tchawicę wraz z oskrzelami przeszczepił zespół lekarzy z różnych europejskich krajów.

Nowotwór złośliwy grasicy

Grasica to niewielki organ zlokalizowany w górnej części klatki piersiowej, pod mostkiem. Jest on częścią układu limfatycznego, a odpowiada za produkcję białych krwinek, czyli limfocytów, które ...

Nie zostały jeszcze opracowane standardy dotyczące leczenia nowotworu złośliwego grasicy, choć dużą skuteczność wykazuje chemioterapia.

Nowotwór złośliwy mózgu

Nowotwór złośliwy mózgu to złośliwy guz utworzony z nienaturalnie dzielących się komórek mózgu. Chociaż zazwyczaj nowotwory złośliwe mózgu nazywane są po prostu guzami mózgu, jednak należy ...

Glejaki usuwa się zwykle chirurgicznie (jeśli nie są zbyt naciekające), stosując także radio- i chemioterapię. Zdjęcie prezentuje glejaka u 28-letniego mężczyzny.

Nowotwór złośliwy serca

Nowotwór złośliwy serca rozwija się pierwotnie w sercu lub stanowi przerzut innego nowotworu do serca. W większości przypadków dominują nowotwory niezłośliwe, np. włókniaki i śluzaki. Nowotwory ...

Śluzak jest nowotworem niezłośliwym. Ogólnie nowotwory serca w 75% okazują się niezłośliwe.

Nowotwór złośliwy nadnerczy

Nowotwór złośliwy nadnerczy to bardzo rzadko spotykany rak, rozwijący się w korze nadnerczy. Niestety, rak nadnerczy często rośnie w sposób inwazyjny, nacieka na okoliczne tkanki i narządy, daje ...

Zdjęcie przedstawia guza (17 cm średnicy) wyciętego 27-letniej pacjentce.

Biopsja tarczycy

Tarczyca to gruczoł położony z przodu szyi, w jej dolnej części. Leży tuż przed tchawicą. Składa się z prawego i lewego płata, które są ze sobą połączone. Gruczoł ten przypomina swym kształtem ...

Niedoczynność tarczycy

Niedoczynność tarczycy, inaczej hipotyreoza, związana jest z brakiem wydzielania hormonów tarczycy. Przyczyny hipotyreozy są różne. Czasem może być to choroba wrodzona.

Czerniak złośliwy

Czerniak jest jednym z najbardziej złośliwych i najczęściej diagnozowanych nowotworów złośliwych u ludzi rasy białej. W niektórych populacjach, narażonych na duże dawki promieniowania UV , jest to ...

Czerniaki złośliwe są niezwykle trudne w leczeniu, a dodatkowe niebezpieczeństwo wynika z faktu, że szybko rosną i licznie się rozprzestrzeniają, tworząc nowe przerzuty w organizmie chorego.

Nowotwory złośliwe oka

Nowotwory złośliwe oka nie są tak rozpowszechnione, jak inne nowotwory, np. piersi czy skóry . Nowotwór gałki ocznej zdarza się dość rzadko. Leczenie guza zazwyczaj polega na chirurgicznym ...

Wycięcie zmiany tarczycy

Wycięcie zmiany tarczycy oraz wycięcie całej tarczycy to dwa zabiegi chirurgiczne, które ratują życie pacjentów z chorobami tarczycy. Zazwyczaj jeśli pojedynczy guzek pojawił się w jednym z ...

Nowotwór kości

Nowotwór kości powstaje w wyniku niekontrolowanego podziału komórek, które tworzą guz. Z czasem nieprawidłowa tkanka może zastąpić zdrową tkankę kostną, w wyniku czego dochodzi do złamań. ...

Wykrycie guza umożliwiają przede wszystkim biopsja i badania histopatologiczne. Najczulszym z badań jest badanie za pomocą rezonansu magnetycznego, które pozwala precyzyjnie zobrazować granice guza.

Cienkoigłowa biopsja aspiracyjna guzków tarczycy

Gruczoł tarczycy znajduje się na szyi pod chrząstką popularnie zwaną "jabłkiem Adama". Jest on odpowiedzialny za produkcję hormonów tarczycy, które stymulują metabolizm organizmu. W Stanach ...

Onkologia

Onkologia (gr. onkos – guz) jest gałęzią medycyny, która zajmuje się nowotworami, ich rozpoznawaniem i leczeniem. Badania onkologiczne mają na celu ustalenie przyczyn występowania i mechanizmów ...

Czynniki rakotwórcze są podstawą do oceny raka piersi. Określane one są także mianem czynników prognostycznych. Każdy z nich jest inny, dlatego można je podzielić pod względem istotności dla grupy.<br />
<br />
Najważniejszym z nich jest stopień zaawansowania choroby. Stosuje się tutaj klasyfikację TNT, gdzie T  - oznacza cechy guza pierwotnego, N – zajęcie regionalnych węzłów chłonnych, a M – obecność przerzutów odległych. Raki ocenia się także pod względem stopnia zaawansowania. Można je więc podzielić na: wczesne (prawdopodobieństwo wyleczenia wynosi 90%) bardziej zaawansowane (70%), miejscowo zaawansowane (40%) i rozsiane (10%).<br />
<br />
Innymi czynnikami rokowniczymi są: wiek, nadekspresja receptora HER2, stopień złośliwości histologicznej raka, obecność receptorów dla hormonów steroidowych oraz typ histologiczny raka.<br />
<br />
Zagadnienia związanie z rakiem pogłębia wypowiedź Dr hab. Tadeusza Pieńkowskiego, kierownika Kliniki Nowotworów Piersi w Centrum Onkologii - Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie.<br />

Biopsja powieki

Biopsja powieki to rodzaj badania diagnostycznego, polegającego na pobraniu próbki tkanki ze zmienionej chorobowo powieki pacjenta, która będzie poddana badaniom mikroskopowym. Dzięki nim będzie ...

Biopsja odbytu

Biopsja odbytu polega na pobraniu niewielkiej ilości tkanki z odbytu lub odbytnicy. Zazwyczaj przeprowadza się ją równocześnie z sigmoidoskopią (wziernikowaniem dolnego odcinka jelita grubego, ...

Rak odbytnicy

Rak odbytnicy rozwija się długo i powoli. Początkowo nie daje żadnych objawów, jednak zmiany w oddawaniu stolca ( zaparcie lub biegunka lub obydwa stany na przemian, uczucie parcia na stolec i ...

Badanie kolonoskopem pozwala wykryć nowotwór oraz pobrać wycinki do badań. Daje ponadto możliwość obejrzenia całości jelita w poszukiwaniu ewentualnych zmian.

Siatkówczak

Siatkówczak (retinoblastoma) to złośliwy wewnątrzgałkowy nowotwór. Siatkówczak w prawie 60% przypadków rozwija się w jednej gałce ocznej, w 30% dotyczy obu gałek oka, ale zazwyczaj nie atakuje ich ...

Mammografia

Dzięki rosnącej samoświadomości kobiet oraz licznym kampaniom medialnym mammografia odgrywa coraz większą rolę w życiu Polek. Ma ona największe znaczenie w wykrywaniu wczesnego raka piersi , co ...

Na raka sutka zdecydowanie bardziej narażone są kobiety. U mężczyzn jest to niezwykle rzadki nowotwór.

Paratyroidektomia

Gruczoły przytarczyczne to cztery, małe gruczoły umiejscowione na szyi po bokach tchawicy i obok gruczołu tarczycy. Najczęściej gruczoły rozłożone są po dwa po obu stronach tchawicy. Może być ...

Znamiona

Znamiona towarzyszą nam przez całe życie. Rodzimy się z nimi i umieramy. Nie są one niebezpieczne dla skóry, ale czasami jednak mogą przekształcić się w komórki nowotworowe skóry.

Ocenia się, że w niedalekiej przyszłości 1 na 90 osób będzie zagrożona jego rozwojem nowotworu złośliwego jakim jest czerniak. O tym jakie jest rokowanie tej choroby przesądza jednak stopień zaawansowania choroby.<br />
<br />
Niebezpieczeństwo tego nowotworu polega na tym, że zagrożenie dla zdrowia stwarza przede wszystkim szybki rozsiew, który tworzy przerzuty drogą naczyń krwionośnych i chłonnych. Taka sytuacja grozi także tym, że przerzuty prócz w regionalnych i pozaregionalnych węzłach chłonnych, można stwierdzić przede wszystkim w wątrobie, płucach, mózgu i kościach.<br />
<br />
Niepokojące zmiany na ciele należy więc bezwzględnie skonsultować z lekarzem i jeśli to koniecznie niezwłocznie je usuwać. Im później wykryty nowotwór, tym mniejsza szansa na wyleczenie. Okazuje się, że przeżycie 15-letnie wynosi: 45-50% u chorych w pierwszym stopniu zaawansowania klinicznego czerniaka, około 40% w II stopniu, 10-30% w III stopniu i tylko 1-2% w IV stopniu.<br />
<br />
Czy pieprzyki na skórze mogą zwiastować pojawienie się czerniaka? O tym opowie prof. Waldemar Placek, dermatolog.

Pytania do eksperta

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Moja 7 miesięczna córeczka, dotychczas rozwijająca się normalnie, nagle zaczęła rzucać główką w lewo i w prawo, robi to gdy siedzi mi na kolanach albo w bujaku. Czasem gdy daję jej butelkę. Zaczęło się to jakieś 2 tyg temu. Najpierw zaczęła kręcić główką w łóżeczku. Martwię się, czy nie jest to objawem jakiejś choroby? Jest bardzo żwawa, interesuję się wszystkim dookoła. (Zdrowie)

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Możliwe powikłania po operacji usunięcia guza śródrdzeniowego

Odpowiada: lek. med. Tomasz Stawski

Komplikacje po urwaniu się włókniaka

Odpowiada: lek. med. Tomasz Stawski

Co znaczą powiększone węzły chłonne i guzki podskórne na głowie?

Odpowiada: lek. med. Agnieszka Barchnicka

Ból pod pachami

Odpowiada: lek. med. Magdalena Szymańska

Zadaj pytanie ekspertowi

Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin