Pozwala szybko wychwycić spadki i nagłe wzrosty cukru we krwi. Dane od razu w telefonie

System ciągłego monitorowania stężenia glukozy (CGM) to niewielki sensor umieszczany na skórze, który regularnie mierzy poziom glukozy w płynie śródtkankowym i przesyła dane do telefonu lub odbiornika. W praktyce oznacza to koniec "pojedynczych odczytów" znanych z klasycznego glukometru.

Na ekranie pacjent widzi nie tylko aktualny wynik, ale też trend: czy glukoza rośnie, spada, a jeśli tak – jak szybko. To zmienia perspektywę: zamiast sprawdzać cukier kilka razy dziennie, można obserwować jego przebieg niemal na bieżąco.

Przez lata standardem były pomiary z kropli krwi. Nawet przy dużej dyscyplinie większość osób wykonywała zaledwie kilka badań na dobę, co dawało obraz glikemii tylko w wybranych momentach. CGM działa inaczej – pokazuje "film" z całej doby, także w nocy.

Dzięki temu łatwiej wychwycić niebezpieczne spadki lub gwałtowne wzrosty i zareagować wcześniej, zanim dojdzie do groźnego epizodu.

Zobacz także: Ekspertka mówi, jak trzymać poziom cukru w ryzach. "Zacznij od dodania błonnika"

Stały podgląd glikemii przekłada się na konkretne korzyści. Zwykle oznacza:

• mniej epizodów ciężkiej hipoglikemii,

• rzadsze łagodniejsze niedocukrzenia,

• lepsze dopasowanie insuliny do posiłków, ruchu, stresu czy infekcji,

• większą świadomość, jak organizm reaguje na różne sytuacje.

U osób z cukrzycą typu 1 korzystanie z CGM może też poprawiać wyrównanie metaboliczne (m.in. obniżać HbA1c), co w dłuższej perspektywie zmniejsza ryzyko powikłań.

Zobacz także: Diabetolog o skali cukrzycy w Polsce. Nawet 1,5 mln nie wie, że choruje

W cukrzycy ogromna część procesu terapeutycznego odbywa się poza gabinetem. To pacjent codziennie podejmuje decyzje dotyczące posiłków, aktywności, dawek insuliny czy reakcji na gorsze samopoczucie. CGM "bierze na siebie" część tej odpowiedzialności, bo zamiast domysłów daje czytelne informacje.

Dla wielu osób jest to też impuls do zmiany nawyków. Widać czarno na białym, jak konkretna kolacja, spacer albo stres wpływają na cukier.

Mimo zalet, dostępność CGM w Polsce nie jest powszechna. Największą barierą pozostają koszty: nawet przy refundacji pacjent często dopłaca około 150 zł miesięcznie, a bez refundacji całkowity koszt może sięgać kilkuset złotych.

Z dofinansowania korzystają m.in. osoby z cukrzycą typu 1, część chorych z typem 2 na intensywnej insulinoterapii oraz kobiety w ciąży z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej. Poza tymi kryteriami pozostaje jednak liczna grupa pacjentów z cukrzycą typu 2, którzy również mogą mieć ryzyko hipoglikemii i trudności w dobraniu bezpiecznych dawek insuliny.

Potencjał CGM w tej grupie dobrze ilustruje projekt Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków z udziałem 102 dorosłych z cukrzycą typu 2, którzy nie mieli refundacji. Uczestnicy czasowo korzystali z CGM, a edukatorzy diabetologiczni analizowali wyniki i pomagali reagować na nieprawidłowości.

Wnioski były wymowne: część osób przed programem prowadziła samokontrolę w sposób niewystarczający i nie znała rzeczywistego przebiegu glikemii w dzień i w nocy. Dzięki CGM pacjenci uczyli się m.in. rozpoznawać (także bezobjawowe) hipoglikemie, poprawiać timing insuliny i modyfikować dietę. U części wystarczyły zmiany stylu życia, by poprawić wyrównanie cukrzycy bez zwiększania dawek leków, a u innych dane z sensora pomogły bezpieczniej przebudować terapię.

Wwiele wskazuje na to, że szerszy dostęp do CGM mógłby ograniczać powikłania cukrzycy, a w konsekwencji zmniejszać liczbę hospitalizacji i zdarzeń sercowo-naczyniowych. Dlatego coraz częściej mówi się o rozszerzeniu refundacji nie jako o "dodatku", ale o rozwiązaniu, które może przynieść korzyść pacjentom i całemu systemowi ochrony zdrowia.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. WP abcZdrowie