Pochwica

Pochwica to typ nerwicy płciowej, która powoduje niemożność podjęcia współżycia. Istotną rolę odgrywają w niej czynniki psychiczne i somatyczne, które powodują skurcze mięśni sromu oraz pochwy i utrudniają lub całkowicie uniemożliwiają odbycie stosunku seksualnego. Ponadto przy próbie wprowadzenia penisa do pochwy pojawia się silny ból. Pochwica może pojawić się wtórnie, w wyniku np. infekcji grzybiczej czy urazu. Zdarza się jednak, że występuje pochwica pierwotna, a więc utrzymujący się ból od pierwszego współżycia seksualnego. Najczęściej w tym przypadku ma ona podłoże psychologiczne.

Rodzaje pochwicy

Wyróżnia się dwie odmiany pochwicy: pierwotną oraz wtórną.

• Pochwica pierwotna

• Pochwica wtórna

Przyczyny pochwicy

Czasem przyczyną pochwicy są zmiany narządów rodnych – pęknięcia, owrzodzenia, otarcia, stany zapalne w pochwie, a także gruba błona dziewicza. Ze strony psychicznej pojawiają się takie elementy, jak: lęk przed defloracją, lęk przed ciążą, lęk przed samym stosunkiem, lęk przed mężczyznami, zaburzenia identyfikacji z rolą kobiecą, niedojrzałość, zaburzone relacje partnerskie, doświadczenie seksualnej przemocy i wykorzystania w przeszłości, zaburzenia osobowości, złe relacje z ojcem, negatywna postawa wobec płci męskiej, nieśmiałość partnera oraz postrzeganie go jako niezbyt męskiego. Ich skutkiem są zaburzenia odczuć seksualnych.

Najczęściej występują przyczyny o podłożu psychologicznym – wtedy mówimy o pochwicy nieorganicznej. Należą do nich:

• reakcja obronna mająca podłoże we wcześniejszych doświadczeniach, takich jak przemoc czy wykorzystanie seksualne,
• strach przed ciążą,
• wstyd,
• lęk przed nakryciem przez osoby trzecie,
• złe relacje z partnerem,
• religia i poczucie winy,
• niedojrzała osobowość,
• lęk przed utratą błony dziewiczej i związanym z tym bólem.

Występują również przyczyny organiczne i anatomiczne:

• pęknięcie narządów płciowych,
• stan zapalny narządów płciowych,
• nadwrażliwość układu mięśniowego i nerwowego,
• gruba błona dziewicza,
• zmiany zanikowe pochwy,
• nieprawidłowe położenie macicy; endometrioza, czyli rozrost błony śluzowej macicy,
• wady rozwojowe pochwy,
• narządy płciowe kobiety mogą też zostać uszkodzone w wyniku brutalnych stosunków płciowych, masturbacji (szczególnie masturbacji z użyciem różnych przedmiotów).

Leczenie pochwicy

W leczeniu schorzenia stosuje się zarówno leczenie miejscowe, jak i psychoterapię. W leczeniu pochwicy pierwotnej ogromne znaczenie ma psychoterapia, ale podejście fizjologiczne także jest istotne. Leczenie należy dostosować indywidualnie do pacjentki. Lekarze często zalecają masturbację, która pomaga poznać swoje ciało i lepiej przygotować się na doznania podczas aktu seksualnego. Leczenie pochwicy wtórnej jest takie samo, jak w przypadku pochwicy pierwotnej, ale dzięki pozytywnym doświadczeniom z udaną penetracją pochwy w przeszłości łatwiej jest pacjentkom przezwyciężyć problem.
W skrajnych przypadkach pochwica uniemożliwia nawet badanie wziernikiem, co jest szczególnie problematyczne w przypadku kobiet, które chcą zajść w ciążę. Na chorobę cierpi najprawdopodobniej około 15% kobiet, ale specjaliści przypuszczają, że nie są to pełne dane, bowiem wiele z nich wstydzi się swojego problemu i nie zgłasza tego lekarzowi. Niepodjęcie leczenia to wielki błąd, zwłaszcza że pochwica jest uleczalna. Podobną nieprawidłowością jest ciągotka nerwicowa, czyli napadowe bóle łechtaczki połączone z podnieceniem płciowym. Do powstania tej choroby przyczynia się nieprawidłowe ułożenie macicy, świąd sromu, a także czynniki psychiczne, takie jak brak zaspokojenia seksualnego, zespoły nerwicowe towarzyszące na przykład psychozom. Wskazane są tutaj leczenie miejscowe i terapia psychologiczna.