Chcesz być mamą? Dobrze się do tego przygotuj - kwas foliowy w tym pomaga
O tym, że kwas foliowy trzeba przyjmować w czasie ciąży, wie już chyba każda przyszła mama. Jednak to, że powinno się go stosować już wtedy, gdy para myśli o zajściu w ciążę, to już niekoniecznie wiedza powszechna. A specjaliści twierdzą, że powinny go stosować wszystkie kobiety w wieku prokreacyjnym. Dlaczego kwas foliowy jest taki ważny?
Dla dziecka i mamy
Według Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie – rokrocznie w Polsce rodzi się ok. 2 tys. dzieci z wadami wrodzonymi kręgosłupa i układu nerwowego (tzw. wady cewy nerwowej) . To bardzo poważne wady rozwojowe, np. rozszczep kręgosłupa czy bezmózgowie. Specjaliści twierdzą, że takim problemom można zapobiegać, przede wszystkim dzięki suplementacji kwasem foliowym. Badania wykazują, że ta witamina – podawana wtedy, gdy rozwija się układ nerwowy u płodu – chroni przed wadami cewy nerwowej i może zmniejszać to ryzyko nawet o 70 proc. Suplementacja folianami ważna jest zwłaszcza w okresie przedkoncepcyjnym i w początkowej fazie ciąży (do 12. tygodnia) Według norm spożycia, zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników, kobiety w okresie rozrodczym powinny codziennie przyjmować 0,4 mg kwasu foliowego. Gdy kobieta zajdzie w ciążę, w pierwszym trymestrze (do 12. tygodnia) dzienna dawka kwasu foliowego powinna wynosić 0,4-0,8 mg. Taka ilość chroni przed wadami cewy nerwowej, bo powstają one w ciągu czterech pierwszych tygodni po zapłodnieniu, gdy zazwyczaj kobieta jeszcze nie wie, że jest w ciąży. Po 12. tygodniu ciąży i w czasie karmienia piersią należy przyjmować od 0,6 do 0,8 mg kwasu foliowego .
Kwas foliowy chroni także kobietę – jego niedobory mogą prowadzić do poronień, niedokrwistości megaloblastycznej i hiperhomocysteinemii . Nadmiar homocysteiny zaś to większe ryzyko gorszego ukrwienia łożyska, a w konsekwencji – zahamowanie rozwoju płodu czy wręcz jego obumarcie. Bardziej narażone na niedobory kwasu foliowego są kobiety otyłe (BMI powyżej 30), z cukrzycą typu 1 lub 2, przyjmujące niektóre leki, z niewydolnością wątroby lub nerek czy cierpiące na niektóre choroby jelit4.
Gdzie możemy szukać kwasu foliowego?
U kobiet w wieku rozrodczym obserwuje się niedobory tej substancji w diecie . Dzieje się tak dlatego, że foliany są bardzo wrażliwe na światło, tlen, wysoką temperaturę. Ich przyswajanie zmniejsza także picie kawy i alkoholu, palenie papierosów, przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych. Dlatego ich straty w diecie wynoszą nawet 50-80 proc. By uniknąć niedoborów, warto wprowadzić do diety produkty bogate w foliany, np. warzywa strączkowe, zielone rośliny liściaste, czyli szpinak, sałatę, brukselkę, jarmuż czy kapustę, płatki owsiane, orzechy oraz pestki dyni i słonecznika5. Jednak by w organizmie przyszłej mamy był odpowiedni poziom kwasu foliowego, sama dieta, nawet najlepiej zbilansowana, nie wystarczy. Dlatego warto przyjmować go w preparatach z apteki. Warto wiedzieć, że kwas foliowy najlepiej wchłania się do organizmu, gdy przyjmuje się go rano, przed śniadaniem5.
Idealna suplementacja
Polskie Towarzystwo Ginekologów i Położników przekazuje szczegółowe rekomendacje i zaleca, by u wszystkich kobiet w wieku prokreacyjnym stosowano kwas foliowy w dawce 0,4 mg dziennie, w pierwszym trymestrze ciąży kobieta powinna przyjmować od 0,4 do 0,8 mg/d kwasu foliowego. Po 12. tygodniu ciąży i w czasie karmienia piersią w populacji kobiet bez dodatkowych czynników ryzyka ta dawka wzrasta już do 0,6-0,8 mg/d . Natomiast kobiety, u których w poprzedniej ciąży stwierdzono wady cewy nerwowej, mogą mieć zaleconą jeszcze wyższą suplementację nawet (4 mg) na co najmniej od 4. tygodnia przed zapłodnieniem do 12. tygodnia ciąży4. Większe zapotrzebowanie na kwas foliowy mają także kobiety z grupy podwyższonego ryzyka niedoboru folianów i wad cewy nerwowej. Takie ryzyko może wystąpić u kobiet z cukrzycą typu 1 lub 2, stosujących niektóre leki (np. przeciwpadaczkowe, metforminę, metotreksat) przed ciążą lub w jej trakcie, sięgających po używki, z BMI powyżej 30, z niewydolnością nerek lub wątroby, chorobami jelit (np. celiakia czy choroba Leśniowskiego-Crohna) . Kobiety, które planują ciążę, powinny zacząć suplementację kwasem foliowym już na ok. miesiąc przed zapłodnieniem2. Jednak w praktyce bardzo trudno to idealnie zaplanować, dlatego tak ważne jest, by kwas foliowy przyjmowała każda kobieta w wieku reprodukcyjnym. To inwestycja w zdrowie przyszłej mamy i jej dziecka.
FOLIK (Acidum folicum) Skład: 1 tabletka zawiera 0,4 mg kwasu foliowego. Postać farmaceutyczna: Tabletki. Tabletki barwy jasnożółtej, okrągłe, obustronnie płaskie. Wskazania: Zapobieganie niedoborom kwasu foliowego u kobiet przed poczęciem i we wczesnym okresie ciąży, w celu zmniejszenia ryzyka powstawania wad cewy nerwowej u potomstwa. Podmiot odpowiedzialny: Gedeon Richter Polska Spółka z o.o. ul. ks. J. Poniatowskiego 5, 05-825 Grodzisk Mazowiecki. 24-godzinny System Informacji Medycznej oraz zgłaszanie działań niepożądanych: +48-22-755-96-48 Adres e-mail: lekalert@grodzisk.rgnet.org Data aktualizacji: 23_05_2018.
To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Zwróć uwagę na przeciwwskazania. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.
KEDP/DAE3SK 28.03.2023
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
