Cukier i słodziki szkodzą wątrobie. Ryzyko chorób wyższe nawet o połowę

Picie słodzonych napojów, niezależnie od tego, czy zawierają cukier, czy sztuczne słodziki, może poważnie szkodzić wątrobie. Takie wnioski przedstawiono podczas tegorocznego kongresu UEG Week 2025, gdzie zaprezentowano wyniki jednego z największych dotychczas badań nad wpływem napojów na zdrowie metaboliczne.

Nie tylko cukier winny. Napoje ze słodzikami również zwiększają ryzyko stłuszczenia wątrobyNie tylko cukier winny. Napoje ze słodzikami również zwiększają ryzyko stłuszczenia wątroby
Źródło zdjęć: © Getty
Dominika Najda

Jakie napoje szkodzą wątrobie?

Zespół naukowców z Uniwersytetu Soochow w Chinach przeanalizował dane ponad 124 tys. dorosłych uczestników brytyjskiego projektu UK Biobank, obserwowanych przez ponad dekadę. Na początku badania nikt z nich nie miał problemów z wątrobą.

Uczestnicy odpowiadali na pytania dotyczące spożycia różnych napojów: od klasycznych, słodzonych cukrem, po ich "dietetyczne" odpowiedniki – oznaczone jako zero, light czy bez cukru.

Wyniki były jednoznaczne. Osoby, które piły co najmniej jedną szklankę słodzonego napoju dziennie, miały nawet o 50 proc. wyższe ryzyko rozwinięcia metabolicznej stłuszczeniowej choroby wątroby (MASLD) w porównaniu z tymi, które po nie sięgały sporadycznie lub wcale.

Napoje gazowane gorsze niż słodycze

Co więcej, w przypadku napojów ze słodzikami ryzyko zgonu z powodu chorób wątroby również było większe. - Od lat ostrzega się przed napojami z cukrem, a wersje "light" uchodzą za bezpieczniejsze. Nasze wyniki pokazują, że to niekoniecznie prawda. Już jedna puszka dziennie może zwiększać ryzyko problemów z wątrobą – powiedziała Lihe Liu z Uniwersytetu Soochow, współautorka badania.

Dlaczego wątroba cierpi od słodkich napojów?

Nowa klasyfikacja MASLD (dawniej NAFLD) opisuje chorobę, w której tłuszcz odkłada się w wątrobie mimo braku spożycia alkoholu. Z czasem prowadzi to do stanu zapalnego, zmęczenia, bólu brzucha, a w cięższych przypadkach – do marskości.

Obecnie schorzenie to dotyczy już ponad 30 proc. populacji świata i staje się jedną z najczęstszych przyczyn przedwczesnych zgonów. Badacze wskazują, że mechanizmy uszkadzające wątrobę różnią się w zależności od rodzaju napoju:

  • cukier powoduje gwałtowny wzrost poziomu glukozy i insuliny, co sprzyja tyciu i gromadzeniu tłuszczu w wątrobie.

  • sztuczne słodziki mogą zaburzać równowagę mikroflory jelitowej, osłabiać sygnały sytości i zwiększać apetyt na słodkie produkty, a także wpływać na gospodarkę hormonalną.

W efekcie oba typy napojów, choć działają różnymi drogami, mogą prowadzić do tego samego celu: przewlekłego przeciążenia wątroby.

Woda zamiast napojów

Najprostsze rozwiązanie jest też najskuteczniejsze. Uczestnicy, którzy zamiast napojów słodzonych wybierali czystą wodę, mieli znacznie niższe ryzyko choroby wątroby – nawet o kilkanaście procent.

- Najbezpieczniejszym wyborem jest ograniczenie wszelkich słodkich napojów i zastąpienie ich wodą. To sposób, by wspierać wątrobę, zapobiegać odkładaniu tłuszczu i jednocześnie nawodnić organizm – podkreśliła Liu.

Naukowcy zapowiadają dalsze analizy, które mają ustalić, jak dokładnie cukier i sztuczne słodziki wpływają na mikrobiom jelitowy oraz jakie reakcje metaboliczne prowadzą do rozwoju chorób wątroby.

Ich wniosek już dziś jest jednak jasny: zarówno klasyczne napoje gazowane, jak i ich odpowiedniki nie są obojętne dla zdrowia. Nawet pozornie niewinna szklanka dziennie może być dla wątroby zbyt dużym obciążeniem.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

  1. PAP

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Ryż, makaron, kasza? Dietetyk radzi, co wybrać
Ryż, makaron, kasza? Dietetyk radzi, co wybrać
Przywrócili akcję serca po 11 godz. Lekarze z Łodzi wygrali z głęboką hipotermią
Przywrócili akcję serca po 11 godz. Lekarze z Łodzi wygrali z głęboką hipotermią
3 objawy choroby serca. Kardiochirurg ostrzega
3 objawy choroby serca. Kardiochirurg ostrzega
Neurolog radzi. Oto 7 codziennych czynności, które źle wpływają na mózg
Neurolog radzi. Oto 7 codziennych czynności, które źle wpływają na mózg
Zaczęło się od bólu biodra i wzdęć. Usłyszała, że zostało jej 2 lata życia
Zaczęło się od bólu biodra i wzdęć. Usłyszała, że zostało jej 2 lata życia
Jedli różne rodzaje mięs, potem ich zbadano. Takie były wyniki
Jedli różne rodzaje mięs, potem ich zbadano. Takie były wyniki
Co jeść, by żyć dłużej? Naukowcy mówią o różnicach między płciami
Co jeść, by żyć dłużej? Naukowcy mówią o różnicach między płciami
Najzdrowsze warzywo świata. W Polsce mało kto jada
Najzdrowsze warzywo świata. W Polsce mało kto jada
Co z "pokojami narodzin"? Tak ich brak tłumaczy Sobierańska-Grenda
Co z "pokojami narodzin"? Tak ich brak tłumaczy Sobierańska-Grenda
Wirus może wrócić po latach. Rocznie w Polsce choruje ponad 100 tys. osób
Wirus może wrócić po latach. Rocznie w Polsce choruje ponad 100 tys. osób
Te tabletki pomagają w odchudzaniu. Jak wpływają na jelita i wątrobę?
Te tabletki pomagają w odchudzaniu. Jak wpływają na jelita i wątrobę?
Usuwa polipy przedrakowe. Mówi, co najlepiej zatrzymuje nowotwór jelit
Usuwa polipy przedrakowe. Mówi, co najlepiej zatrzymuje nowotwór jelit