Kwasica ketonowa

spis treści
rozwiń

Wzory związków ketonowych to ciężki zespół zaburzeń metabolicznych, który może prowadzić do częściowej lub całkowitej utraty przytomności. Należy do ostrych powikłań cukrzycy i może wystąpić w każdym typie cukrzycy, choć częściej zdarza się w przebiegu cukrzycy typu I (zdarza się nawet, że jest pierwszą manifestacją kliniczną cukrzycy).

Kwasica ketonowa
Kwasica ketonowa

Ciała ketonowe to grupa organicznych związków chemicznych, które w swej strukturze cząsteczek zawierają...

zobacz galerię

1. Przyczyny kwasicy ketonowej

Kwasica ketonowa rozwija się w wyniku niedoboru insuliny. Insulina jest hormonem wytwarzanym przez trzustkę, który bierze udział głównie w regulacji gospodarki węglowodanowej. Działanie insuliny polega na umożliwieniu glukozie przenikania z krwi do komórek organizmu. U ludzi chorych na cukrzycę mamy do czynienia z niedoborem insuliny.

Zobacz film: "Podstawowe badania, jakie powinna wykonać każda kobieta"

Jeśli organizm nie ma dostarczonej w porę odpowiedniej ilości insuliny, by móc prawidłowo zużytkować glukozę z krwi jako źródło energii, uruchamiane są tzw. alternatywne źródła energii. Dochodzi więc do rozkładu tłuszczów, czyli lipolizy. W procesie tym powstają tak zwane ciała ketonowe, które to właśnie, gromadząc się w organizmie, odpowiadają za rozwój kwasicy ketonowej. Poza tym w takiej sytuacji wątroba nadmiernie wytwarza glukozę, co powoduje zwiększenie jej stężenia w surowicy i prowadzi do zwiększonego wydalania glukozy z moczem, a w konsekwencji do zaburzeń wodno-elektrolitowych.

Istnieje szereg czynników, które u ludzi chorych na cukrzycę mogą doprowadzić do niedoboru insuliny, a tym samym do rozwoju kwasicy ketonowej. Należą do nich:

  • błędy w leczeniu, np. ominięcie dawki insuliny, przyjęcie zbyt małej dawki leku,
  • przerwanie insulinoterapii,
  • zakażenia bakteryjne,
  • ostre zapalenie trzustki,
  • nadużywanie alkoholu,
  • opóźnione rozpoznanie cukrzycy,
  • inne stany zwiększonego zapotrzebowania na insulinę, np. zawał serca, udar mózgu.

2. Objawy kwasicy ketonowej

Do objawów rozwijającej się kwasicy ketonowej należą:

  • nadmierne pragnienie, suchość w jamie ustnej, wielomocz, czyli wydalanie zwiększonej ilości moczu, osłabienie (które wynikają z odwodnienia i zaburzeń metabolicznych),
  • oddech kwasiczy nazywany oddechem Kussmaula, czyli przyśpieszony i głęboki, a potem płytki; zapach acetonu z ust (związany z nadmiernym wytwarzaniem ciał ketonowych oraz próbą ich wydalenia z organizmu przez płuca – charakterystyczny zapach przypominający zapach jabłek),
  • zaburzenia świadomości aż do śpiączki (wynikają z toksycznego działania ciał ketonowych na tkankę mózgową),
  • zaczerwienienie policzków – rumieniec kwasiczy (ma związek z rozszerzeniem naczyń krwionośnych, do którego dochodzi w kwasicy),
  • zawroty i bóle głowy; nudności i wymioty; ból brzucha oraz w klatce piersiowej.

3. Leczenie kwasicy ketonowej

Jeśli objawy choroby nie są leczone, dochodzi do zaburzeń świadomości i śpiączki. Rozpoznanie odbywa się na podstawie identyfikacji objawów klinicznych, badania fizykalnego i badania krwi. Kwasica może być śmiertelna, dlatego wymaga leczenia szpitalnego – odpowiedniego nawodnienia, obniżenia glikemii, czyli poziomu cukru we krwi, eliminacji ciał ketonowych, wyrównania wszelkich zaburzeń.

W leczeniu farmakologicznym stosuje sie preparaty z insulinami krótko działającymi poprzez ciągły wlew dożylny za pomocą pompy infuzyjnej lub automatycznej strzykawki. Zaburzenia kwasowo-zasadowe wyrównywane są poprzez podawanie dożylnie 8,4% roztworu dwuwęglanu sodu rozcieńczonego płynem hipotonicznym. Niedobory wodno-elektrolitowe są usuwane poprzez podawanie dożylne płynów oraz w przypadku niedoboru potasu - wlew dożylny roztworu KCl.

Aby uniknąć kwasicy ketonowej, osoby chore na cukrzycę powinny prawidłowo stosować zalecane leczenie i umieć rozpoznawać wczesne objawy niewyrównania metabolicznego swojej choroby.

Następny artykuł: Kwasica mleczanowa

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
    i bądź na bieżąco!