Niacynamid – skutki uboczne, właściwości i zastosowanie

Niacynamid to amid kwasu nikotynowego oraz pochodna witaminy B3 (niacyny). Z tego powodu funkcjonuje również pod taką nazwą, także jako witamina PP czy nikotynamid.

Substancja jest produkowana w organizmie przez tryptofan dostarczany wraz z pokarmem i przy obecności witamin B1, B2 i B6, niestety są to tak małe ilości, że konieczne jest jej dostarczanie wraz z dietą i suplementacją. Gdzie znaleźć niacynamid? Zawiera go mięso, ryby, nabiał, drożdże, orzechy i produkty z pełnego ziarna.

Nikotynamid pełni w organizmie ważną rolę. Bierze udział w produkcji aminokwasów i kwasów nukleinowych, stymuluje produkcję erytrocytów, odpowiada za syntezę węglowodanów, aminokwasów czy hormonów płciowych. Ponieważ działa także na skórę, jest składnikiem wielu kosmetyków.

Niacynamid korzystnie działa także na skórę. Ma to związek z tym, że:

• ma działanie nawilżające,
• odbudowuje barierę hydrolipidową, ponieważ bierze udział w syntezie ceramidów oraz lipidów, które tworzą płaszcz hydrolipidowy,
• posiada właściwości antybakteryjne i przeciwzapalne – zmniejsza namnażanie się bakterii odpowiedzialnych za stan zapalny oraz zmiany trądzikowe,
• normalizuje działanie gruczołów łojowych, reguluje pracę gruczołów łojowych, zmniejsza nadprodukcję sebum i nadmierne przetłuszczanie się cery,
• zwęża pory, zmniejsza ich widoczność,
• spowalnia procesy starzenia, przeciwdziała pojawianiu się oznak upływającego czasu, To antyoksydant, który ujędrnia skórę dzięki stymulacji produkcji kolagenu oraz elastyny,
• neutralizuje działanie wolnych rodników oraz uszkodzeń spowodowanych przez stres oksydacyjny,
• rozjaśnia cerę i zmiany potrądzikowe, zapobiega powstawaniu przebarwień, hamując wytwarzanie przez skórę melaniny odpowiedzialnej za obecność zmian pigmentacyjnych.

Kiedy sięgać po kosmetyki, które zawierają niacynamid? Wskazaniem jest:

• potrzeba regeneracji, wygładzenia i zrewitalizowania skóry,
• pielęgnacja cery wrażliwej, suchej i odwodnionej, także z przebarwieniami,
• cery problematycznej oraz ze skłonnością do dermatoz, takich jak łuszczyca, trądzik różowaty, atopowe zapalenie skóry (AZS),
• nadmierna ekspozycja na słońce (zawierają go produkty z filtrami SPF służące do ochrony przeciwsłonecznej).

Niacynamid można znaleźć w kosmetykach do pielęgnacji twarzy, zarówno na dzień, jak i na noc (występuje pod nazwą INCI Niacynamide). Jest składnikiem produktów przeciwzmarszczkowych, regenerujących, przeciw niedoskonałościom, nawilżających, regenerujących i łagodzących (można go znaleźć w serum, kremie i żelach punktowych), jak i produktów do stosowania punktowego, toników czy preparatów do mycia twarzy. Substancja bywa wykorzystywana do wykonywania zabiegów medycyny estetycznej.

Z czym łączyć niacynamid?

Aby działąnie substancji było efektywne, niacynamid można łączyć z kwasem hialuronowym, wzmacniając jego działanie nawilżające oraz z cynkiem. Wspólnie łagodzą stany zapalne, regulują działanie gruczołów łojowych i regenerują skórę, zmniejszają widoczność przebarwień, a i ułatwiają także gojenie się zmian potrądzikowych.

Substancję można łączyć także z retinolem, jednak nie należy ich aplikować jednocześnie. Niacynamid ma wyższe pH, co może osłabić działanie obu substancji, a i wywołać podrażnienia. Najlepiej stosować kosmetyki z niacynamidem rano, a retinol wieczorem.

Co warto wiedzieć o nikotynamidzie w kontekście szkodliwości i bezpieczeństwa? Warto pamiętać, że najczęstszym objawem, który towarzyszy za wysokiemu poziomowi witaminy B3 w organizmie jest zaczerwienienie, pieczenie i mrowienie na twarzy, ramionach oraz klatce piersiowej.

Niacynamid w kosmetykach jest składnikiem hipoalergicznym oraz bezpiecznym w stosowaniu, jednak nie należy go łączyć z kwasami (np. AHA i BHA) ze względu na różne pH. A co z kwestią niacynamid a witaminą C w formie kwasu askorbinowego? Nie należy ich łączyć. Po pierwsze osłabiają swoje działanie, a po drugie duet ten tworzy kwas nikotynowy, który podrażnia skórę.

Niacynamid przy wprowadzaniu do codziennej pielęgnacji wymaga zastosowania środków ostrożności. Co to znaczy? Należy:

• zacząć od niższych stężeń substancji, najlepiej od 3 do 5%,
• wprowadzać ją stopniowo, sięgając po nią kilka razy w tygodniu. Ważne, by obserwować reakcję skóry,
• po pewnym czasie można zwiększyć częstotliwość stosowania niacynamidu lub włączyć kosmetyki o wyższym stężeniu składnika.