Nitrogliceryna w leczeniu choroby wieńcowej

Nitrogliceryna to lek, który posiada w swojej apteczce prawie każda osoba lecząca się na chorobę niedokrwienną serca, zwaną popularnie chorobą wieńcową. Co więcej, osoby takie pamiętają, aby mieć ją zawsze przy sobie, zwłaszcza kiedy planują jakiś większy wysiłek.

Nitrogliceryny nie stosuje się, jak większości leków, codziennie o określonej porze. Jej zadaniem jest zlikwidowanie bólów wieńcowych i przyjmuje się ją tylko doraźnie, wtedy kiedy akurat jest ona pacjentowi potrzebna. Ma na celu złagodzenie objawów choroby wieńcowej.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Czy warto wykonywać badania profilaktyczne?"

Nitrogliceryna należy do grupy leków zwanych azotanami, wśród których wymienić można także molsydominę i diazotan izosorbidu. Są to substancje o różnej budowie, które łączy jedno – po ich przyjęciu w organizmie zwiększa się ilość tlenku azotu (NO). Jednym słowem, są one donorami, czyli „dawcami” tlenku azotu. Substancja ta ma działanie rozszerzające naczynia krwionośne. Jednak jaki ma to związek z bólami wieńcowymi?

Jak powstają bóle wieńcowe?

Aby to zrozumieć, trzeba zastanowić się, jak powstają bóle wieńcowe. Są one dla organizmu sygnałem alarmowym, który mówi, że serce otrzymuje niewystarczająco dużo tlenu i grozi mu martwica. Serce odgrywa w organizmie rolę pompy, która dostarcza krew do narządów i tkanek całego organizmu. Jednak pompa ta także potrzebuje do swej pracy energii – serce zbudowane jest w większości swej masy z tkanki mięśniowej i tak jak każdy mięsień musi być zaopatrzone w krew. W spoczynku mięsień sercowy pochłania 11% tlenu pobieranego przez cały organizm. To dużo, zważywszy na stosunek masy serca do masy całego organizmu. A trzeba pamiętać, że podczas wykonywania przez nas jakiegoś większego wysiłku fizycznego – np. szybkiego spaceru – potrzeba sercu jeszcze więcej tlenu! Jest on dostarczany przez naczynia wieńcowe oplatające serce. Jeśli naczynia te zostaną zwężone przez procesy miażdżycowe lub nadmiernie się skurczą (tzw. angina Printzmetala), serce dostanie zbyt mało krwi. Wystarczy jej na niezbyt wytężoną pracę (leżenie przed telewizorem), ale przy większej (szybki spacer, podbiegnięcie do tramwaju) pojawi się kłopot. Chory odczuje wtedy ból w klatce piersiowej.

Aby serce mogło tłoczyć krew do naczyń krwionośnych musi pokonać ich opór. Jest to parametr fizyczny związany z ich ogólną, zsumowaną objętością. Im objętość większa, tym opór mniejszy – i odwrotnie. Jeśli opór naczyń będzie duży, serce będzie musiało wykonać dużą pracę i będzie potrzebowało dużo tlenu. Nitrogliceryna zwiększa w organizmie ilość tlenku azotu (NO), który ma właściwości rozszerzające naczynia krwionośne, przez co zmniejsza ich opór. Dzięki temu serce wykonuje mniej pracy i nie potrzebuje aż tak dużo tlenu.

Działanie nitrogliceryny

Kiedy osoba z chorobą wieńcową wykona jakiś zbyt duży dla niej wysiłek, serce otrzyma dodatkową pracę, z którą sobie nie poradzi. Pojawi się ból wieńcowy. Przyjęcie nitrogliceryny pod język (gdzie szybko się wchłonie do przewodu krwionośnego) odejmie trochę pracy sercu, tak że po 2–3 minutach bóle powinny ustąpić. Ale uwaga! Jeśli po przyjęciu jednej dawki nitrogliceryny ból nie ustąpi po 5 minutach, należy wezwać karetkę pogotowia, gdyż może to oznaczać zawał serca!

Nitroglicerynę w postaci tabletek podjęzykowych lub aerozolu stosuje się w celu przerwania bólu wieńcowego, a także zapobiegawczo przed planowanym wysiłkiem fizycznym, psychicznym lub spodziewanym narażeniem na niską temperaturę.

Kiedyś sądzono, że mechanizm działania nitrogliceryny jest związany głównie z rozszerzeniem naczyń wieńcowych, które zaopatrują mięsień sercowy, co powoduje zwiększenie dostawy tlenu. Jednak badania wykazały, że lek ten nie potrafi rozszerzyć naczyń wieńcowych zajętych przez proces miażdżycowy. Rozszerzy tylko te niezmienione patologicznie. Nie zmieni to sytuacji na lepsze, bo tlen potrzebny jest gdzie indziej – w „dorzeczu” miażdżycowo uszkodzonych naczyń. A zatem wiadomo dziś, że mechanizm działania nitrogliceryny w chorobie wieńcowej związany jest głównie z rozszerzeniem wszystkich naczyń krwionośnych organizmu, co zmniejsza opór obwodowy i pracę serca. Tylko w anginie Printzmetala, w której dochodzi do nagłego skurczenia tętnic wieńcowych, najważniejsze działanie leku związanie jest z rozszerzeniem naczyń serca.

Należy pamiętać, że nitrogliceryny nie należy przyjmować łącznie z sildenafilem, znanym głównie pod nazwą Viagra. Związane jest to z tym, że oba leki wywierają podobny skutek na naczynia krwionośne – rozszerzają je. Ich spotęgowane działanie może doprowadzić do bardzo znacznego obniżenia ciśnienia tętniczego, a co za tym idzie – zawału serca i nawet zgonu. Jeśli więc leczysz się na chorobę wieńcową, a chcesz użyć sildenafilu, zasięgnij porady lekarza rodzinnego lub internisty, czy jest to dla Ciebie bezpieczne.

Nitrogliceryna jest lekiem stosunkowo bezpiecznym, wygodnym w stosowaniu i skutecznym. Nic dziwnego, że stosuje go większość pacjentów z chorobą wieńcową – lek ten pomaga im zmagać się z codziennymi trudnościami i żyć normalnie pomimo towarzyszącej im choroby.

Lekarz Karolina Kropiewnicka-Buczek, ponad rok temu

Bibliografia

  • Giec L. Leczenie choroby niedokrwiennej serca, Via Medica, Gdańsk 2000, ISBN 83-7258-029-4
  • Janion M. Kardiologia, Wydawnictwo Stachurski, Kielce 2005, ISBN 83-88592-35-1
  • Krzemińska Pakula M. (red.), Kardiologia kliniczna, D.W. Publishing Co., Szczecin 2010, ISBN 1-57107-108-3
  • Mandecki T. Kardiologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-2912-0

Choroba wieńcowa

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Choroba wieńcowa - przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie, profilaktyka
najnowsze pytania

DYSKUSJE NA FORUM

Pomocni lekarze

Artykuły Choroba wieńcowa - przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie, profilaktyka
Choroba wieńcowa - przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie, profilaktyka

Choroba wieńcowa - co o niej wiemy?

, o ile nie ma istotnych przeciwwskazań. W leczeniu choroby wieńcowej wprowadza się leczenie farmakologiczne. Najczęściej używana jest nitrogliceryna (...) występujące razem z bólem,...

Kardiologia

Choroby serca (prezentacja edukacyjna)

Choroby serca (prezentacja edukacyjna)

częstość akcji serca i ciśnienie krwi, - nitrogliceryna, która rozszerza naczynia wieńcowe, co ułatwia przepływ krwi, - blokery kanału wapniowego (...) uboczny pracy organizmu. Bez tego całego procesu nasze ciało...

Krew i naczynia krwionośne

Syndrom Raynauda: leczenie (WIDEO)

Syndrom Raynauda: leczenie (WIDEO) Odtwórz wideo

Syndrom Raynauda jest to choroba o często nieznanej przyczynie, czyli idiopatyczna. Polega na nagłym skurczu naczyń krwionośnych w obrębie palców (...) towarzyszący wielu chorobom ma postępujący przebieg i częściej...

Onkologia

Lek na serce w leczeniu raka

pozbyć się raka. Badania wykazały również, że nitrogliceryna - bezpieczny i tani lek stosowany w leczeniu dusznicy - może być skuteczna w leczeniu raka (...) . Nitrogliceryna w leczeniu...

Życie po zawale serca

Wpływ nitrogliceryny na serce po zawale

Amerykańscy naukowcy wykazali, że stosowanie nitrogliceryny w leczeniu chorób serca może być niekorzystne dla pacjenta. Czy substancja ta faktycznie (...) bardziej szkodzi niż pomaga? Badania nad wpływem nitrogliceryny...

Angioplastyka balonowa wieńcowa

Balonikowanie czy operacja chirurgiczna? (WIDEO)

Balonikowanie czy operacja chirurgiczna? (WIDEO) Odtwórz wideo

. Operacja kardiochirurgiczna jest z kolei bardziej inwazyjną metodą leczenia choroby wieńcowej. Jest przeprowadzana w znieczuleniu ogólnym i wymaga (...) i tętnic (by-passów) pobranych z innych części ciała. W Wielkiej...

Owoce

Poziomka - niedoceniona krewna truskawki

Poziomka - niedoceniona krewna truskawki

. Są również wskazane przy chorobie wieńcowej, a pomocniczo przy nowotworach i cukrzycy. Na miażdżycę i choroby gardła Napar z liści poziomki pospolitej stosuje (...) salicylowy rozpuszcza kamień nazębny...

Ciąża i dziecko

Zawał serca - jak go przeżyć? Objawy, pierwsza pomoc

niewielkich ilości alkoholu, koniaku bądź czerwonego wina, zaleca się natomiast w przewlekłym leczeniu choroby wieńcowej. Nie przeceniajmy (...) . Bo mogą one być sygnałem choroby wieńcowej...