Orzeczenie o niepełnosprawności za choroby przewlekłe. Jak je zdobyć?

Orzeczenie o niepełnosprawności to dokument, który otwiera drogę do świadczeń, ulg podatkowych i ułatwień w codziennym życiu. Coraz częściej podstawą do jego przyznania są choroby przewlekłe, które – choć nie zawsze całkowicie uniemożliwiają pracę – w istotny sposób ograniczają sprawność i wymagają stałego leczenia. Od stycznia 2025 r. katalog schorzeń został rozszerzony do 208 jednostek, a sama procedura stała się prostsza i bardziej dostępna.

Orzeczenie o niepełnosprawności uprawnia do posiadania karty parkingowejOrzeczenie o niepełnosprawności uprawnia do posiadania karty parkingowej
Źródło zdjęć: © Adobe Stock
Magdalena Pietras

Co daje orzeczenie?

Orzeczenie potwierdza stopień niepełnosprawności i wskazuje, jakiego wsparcia potrzebuje dana osoba. Na jego podstawie można uzyskać m.in.:

  • świadczenie wspierające (nawet do 4134 zł miesięcznie),

  • rentę socjalną lub rodzinną,

  • ulgi podatkowe i zniżki na transport,

  • kartę parkingową,

  • dofinansowanie do turnusów rehabilitacyjnych, sprzętu czy likwidacji barier,

  • dodatkowe przywileje w pracy (krótszy czas pracy, dłuższe przerwy, dodatkowy urlop).

Jak czytamy na stronie rządowej: "Jest formalnym potwierdzeniem, że jesteś osobą niepełnosprawną. Na jego podstawie możesz starać się o różne świadczenia, ulgi i uprawnienia".

Jakie choroby przewlekłe kwalifikują do orzeczenia?

W nowym katalogu uwzględniono choroby przewlekłe, które w sposób trwały ograniczają codzienne funkcjonowanie. Należą do nich m.in.:

  • choroby układu krążenia – niewydolność serca, nadciśnienie tętnicze z powikłaniami, choroba wieńcowa, miażdżyca zarostowa,

  • choroby układu oddechowego – przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), astma o ciężkim przebiegu, przewlekłe choroby płuc prowadzące do niewydolności oddechowej,

  • choroby metaboliczne i endokrynologiczne – cukrzyca z powikłaniami (retinopatia, nefropatia, neuropatia), przewlekłe choroby tarczycy czy trzustki,

  • choroby neurologiczne – stwardnienie rozsiane, choroba Parkinsona, padaczka, stany po udarach mózgu z trwałymi następstwami,

  • choroby układu pokarmowego – choroba Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, przewlekłe zapalenie trzustki, marskość i niewydolność wątroby,

  • choroby układu moczowo-płciowego – przewlekła niewydolność nerek, wielotorbielowatość nerek, przewlekłe schorzenia pęcherza i dróg moczowych,

  • choroby psychiczne o przewlekłym charakterze – depresja, choroba afektywna dwubiegunowa, schizofrenia, zaburzenia lękowe, zespoły otępienne.

To właśnie ich długotrwały przebieg, konieczność systematycznego leczenia i wpływ na codzienne życie sprawiają, że mogą być podstawą do uzyskania orzeczenia.

Nowe zasady od sierpnia 2025 r.

Zmiany objęły także skład komisji orzekających. Od 14 sierpnia 2025 r.:

  • w komisjach mogą zasiadać także lekarze w trakcie specjalizacji,

  • wprowadzono wstępną analizę dokumentacji, co przyspiesza decyzje,

  • w uzasadnionych przypadkach orzeczenie może być wydane bez osobistego stawiennictwa chorego.

Minister ds. polityki społecznej Łukasz Krasoń chwali zmiany. – To kolejny krok ku bardziej sprawiedliwemu i dostępnemu systemowi orzecznictwa – powiedział polityk w wypowiedzi cytowanej przez Infor.

Jak uzyskać orzeczenie – krok po kroku

Aby uzyskać orzeczenie, potrzeba podjąć kilka ważnych kroków. Od upewnienia się, czy orzeczenie przysługuje, aż po odbiór dokumentu.

  • Sprawdzenie warunków – orzeczenie może otrzymać osoba, która ukończyła 16 lat, a jej sprawność jest naruszona w stopniu wpływającym na pracę, codzienne funkcjonowanie lub wymagającym korzystania ze sprzętu wspomagającego.

  • Zgromadzenie dokumentacji medycznej – potrzebne są aktualne zaświadczenia lekarskie, wypisy ze szpitala, wyniki badań i inne dokumenty potwierdzające trwałość schorzeń.

  • Złożenie wniosku – dokumenty należy dostarczyć do powiatowego lub miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności.

  • Oczekiwanie na wezwanie – komisja może zaprosić zainteresowaną osobę na badanie lub wydać decyzję zaocznie, jeśli dokumentacja jest wystarczająca.

  • Odbiór orzeczenia – dokument określa stopień niepełnosprawności, symbol przyczyny oraz okres jego ważności.

Wystąpienie o świadczenia – po uzyskaniu orzeczenia można składać wnioski o konkretne świadczenia i ulgi w OPS, PCPR, ZUS, KRUS, urzędzie skarbowym czy PFRON.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

  1. Infor
  2. Gov.pl
  3. Poradnik Przedsiębiorcy

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Co łączy ludzi, którzy dożywają 110 lat? Nowe dane z Brazylii
Co łączy ludzi, którzy dożywają 110 lat? Nowe dane z Brazylii
Olej rybi nie zawsze chroni serce? Zaskakujące wyniki dużego badania
Olej rybi nie zawsze chroni serce? Zaskakujące wyniki dużego badania
Patrol policji uratował życie mężczyzny, a kierowcy mijali i odjeżdżali. "Objawy były jednoznaczne"
Patrol policji uratował życie mężczyzny, a kierowcy mijali i odjeżdżali. "Objawy były jednoznaczne"
Ciągłe uczucie zimna. Co może je wywoływać?
Ciągłe uczucie zimna. Co może je wywoływać?
Warszawa. Ciężarna pacjentka zmarła po zabiegu. "Nie spotkałem się dotąd z podobną sprawą"
Warszawa. Ciężarna pacjentka zmarła po zabiegu. "Nie spotkałem się dotąd z podobną sprawą"
Szpitale nie płacą za krew na czas. Zaległości urosły do prawie 100 mln zł
Szpitale nie płacą za krew na czas. Zaległości urosły do prawie 100 mln zł
"Supergrypa" uderza w USA. Pięć zgonów i gwałtowny wzrost hospitalizacji
"Supergrypa" uderza w USA. Pięć zgonów i gwałtowny wzrost hospitalizacji
Uprzywilejowani w systemie składki zdrowotnej. Medycy chcą przeglądu zasad
Uprzywilejowani w systemie składki zdrowotnej. Medycy chcą przeglądu zasad
Konserwanty pod lupą naukowców. Mogą zwiększać ryzyko raka i cukrzycy
Konserwanty pod lupą naukowców. Mogą zwiększać ryzyko raka i cukrzycy
Zmiany mogą zaszkodzić pacjentom. Kontrowersje wokół projektu ustawy o zawodzie psychologa
Zmiany mogą zaszkodzić pacjentom. Kontrowersje wokół projektu ustawy o zawodzie psychologa
Zalecenia żywieniowe dla Polaków. Tak powinien wyglądać talerz
Zalecenia żywieniowe dla Polaków. Tak powinien wyglądać talerz
Dietetyk o odwróconej piramidzie żywieniowej. "Nieco kontrowersyjna naukowo"
Dietetyk o odwróconej piramidzie żywieniowej. "Nieco kontrowersyjna naukowo"