Rak jelita cienkiego - przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Nie ustalono jednoznacznych czynników wpływających na powstanie nowotworów jelita cienkiego. Do najczęściej wymienianych czynników ryzyka zalicza się palenie tytoniu i spożywanie alkoholu. Zauważono, że nowotwory jelita cienkiego pojawiają się częściej u osób, u których stwierdza się występowanie innych chorób przewodu pokarmowego, w tym:

• rodzinną polipowatość gruczolakowatą,
• chorobę trzewną,
• choroby jelita cienkiego,
• chorobę Leśniowskiego-Crohna,
• błędy dietetyczne, zatrucia (metale ciężkie, grzyby niejadalne),
• zakażenia drobnoustrojami (bakteryjne, wirusowe itp.),
• pasożyty przewodu pokarmowego,
• leki,
• alergeny pokarmowe,
• choroby zapalne o immunologicznym podłożu.

NET to nieznana odmiana choroby nowotworowej atakującej przede wszystkim narządy układu pokarmowego, m.in. jelita. Co warto wiedzieć na jej temat?

Typy histologiczne raka jelita cienkiego:

• rak gruczołowy (rozwija się w dwunastnicy i jelicie czczym);
• chłoniaki nieziarniste (jelito czcze i kręte);
• mięsaki;
• rakowiaki (jelito kręte);
• nowotwory podścieliskowe.

Objawy raka jelita cienkiego przez długi czas są niespecyficzne, co powoduje opóźnienie prawidłowej diagnozy o 6-8 miesięcy. Rozpoznanie nowotworu jelita cienkiego w okresie przedoperacyjnym dotyczy tylko połowy pacjentów. Pozostali są leczeni ze wskazań nagłych lub w trybie laparotomii eksploratywnej. Guzy złośliwe często powodują zwężenie światła jelit, a co za tym idzie, są przyczyną niedrożności wywołanej wgłobieniem. Nowotwory złośliwe przebiegają z bólem brzucha, zmniejszeniem masy ciała oraz krwawieniem jelitowym, znamienna jest też zmniejszona masa ciała chorego pomimo prawidłowego odżywiania, perforacja otrzewnej, krew w stolcu, niedrożność dróg żółciowych, wymioty, nudności.

Badanie jelita cienkiego jest dla lekarzy pewnym kłopotem. Najcenniejsza metoda endoskopowa „sięga” tylko do dwunastnicy, a od tyłu do okrężnicy wstępującej i końcowej części jelita krętego. Pozostałą część jelita można zbadać radiologicznie, podając do wypicia środek kontrastowy i obserwując przesuwanie się go na serii kolejnych zdjęć rentgenowskich. Wiele cennych informacji daje też zwykłe zdjęcie rentgenowskie jamy brzusznej. Czynność jelit najlepiej zbadać, podając do wypicia pewne substancje, takie jak niektóre cukry, i oznaczyć ich stężenie we krwi. Brak obecności lub niskie stężenie świadczą o zaburzeniach wchłaniania. Inne metody badania jelita cienkiego to:

• komputerowa tomografia spiralna jamy brzusznej,
• USG jamy brzusznej,
• badanie magnetyczne rezonansu jamy brzusznej,
• test z kamerą w kapsułce,
• rentgenogramy.

Podstawową formą leczenia raka jelita cienkiego jest wycięcie „chorego” odcinka. Większe nowotwory wymagają usunięcia okolicznych węzłów chłonnych. Rokowanie po operacji zależy od resekcyjności guza, stopnia złośliwości histologicznej i obecności przerzutów w węzłach chłonnych. Ponadto raka jelita leczy się chemioterapią, w zależności od stopnia zaawansowania klinicznego.

Źródła

1. Leczenie niedrożności mechanicznej przewodu pokarmowego u pacjentów w zaawansowanym stadium choroby nowotworowej
2. Noszczyk W., Chirurgia tom 1-2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3121-4
3. Socha J. Gastroenterologia praktyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2281-9
4. Deptała A. Onkologia w praktyce, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3225-3