Zawroty głowy przy wstawaniu - przyczyny, metody leczenia

Zawroty głowy to dolegliwość, która pojawia się stosunkowo często i nie zawsze jest powodem do obaw. Jeśli długo leżymy lub siedzimy i nagle wstajemy, lekkie zawroty głowy są naturalną reakcją organizmu na pionizację, czyli zmianę naszej pozycji na stojącą. Zwykle możemy odczuć wtedy chwilowy dyskomfort, ale bardzo szybko wracamy do pełnej sprawności, przekonując, że następnym razem wstaniemy wolniej.

Jeśli zawroty głowy po wstaniu bardzo szybko ustępują i nie wywołują żadnych dodatkowych dolegliwości, a dodatkowo nie pojawiają się często, nie ma powodów do obaw. Problemem są zawroty, które regularnie nawracają, są silne i na kilka chwil wyjmują nas z codziennych obowiązków, warto skonsultować się z lekarzem.

Jeśli po wstaniu z łóżka, kanapy czy krzesła czujemy, że kręci nam się w głowie tak mocno, że musimy znowu usiąść, a dodatkowo czujemy szereg innych objawów, takich jak zaburzenia równowagi, ciemnienie w oczach czy wrażenie "nóg jak z waty", należy poszukać przyczyny takiego stanu.

Najczęściej przyczyny zawrotów głowy po wstaniu to:

• zaburzenia błędnika,
• choroba Meniere'a,
• zapalenie nerwu przedsionkowego,
• uszkodzenie nerwu przedsionkowo-ślimakowego,
• uszkodzenie nerwu wzrokowego,
• uraz kręgosłupa,
• nadciśnienie tętnicze,
• hipotensja ortostatyczna,
• miażdżyca i niewydolność krążenia,
• zaburzenia rytmu serca.

Czasem zawroty głowy wynikają z przebywania w zbyt dużym hałasie (np. podczas imprezy), ale mogą być także objawem poważniejszych zaburzeń, takich jak:

• stwardnienie rozsiane
• udar pnia mózgu
• infekcje ośrodkowego układu nerwowego

Bóle i zawroty głowy często towarzyszą także migrenie i mogą nasilać się, kiedy wstajemy. Wrażenie, że kręci nam się w głowie może towarzyszyć także anemii, hipoglikemii, zaburzeniom gospodarki elektrolitowej i zatruciom pokarmowym. Ze względu na osłabienie i utratę niektórych makroskładników, zawroty głowy przy wstawaniu towarzyszą także kobietom w pierwszych dniach miesiączki.

Hipotonia ortostatyczna

Hipotonia ortostatyczna to schorzenie, którego objawem są właśnie silne zawroty głowy po wstaniu. Dzieje się tak wówczas, kiedy po zmianie pozycji z siedzącej lub leżącej na stojącą, nagle spada ciśnienie krwi i organizm usiłuje zrobić wszystko, żeby je wyrównać.

Hipotonii ortostatycznej towarzyszą zwykle takie objawy, jak:

• uczucie osłabienia,
• krótkotrwała dezorientacja,
• ciemnienie przed oczami lub nieostre widzenie,
• niepewny chód,
• czasem także krótkotrwała utrata przytomności.

Hipotonia ortostatyczna występuje często u kobiet w ciąży, u osób, które przyjmują leki psychotropowe lub mają stwierdzone zaburzenia układu nerwowego czy krążeniowego.

Zawroty głowy przy wstawaniu lub pochylaniu się

Jeśli kręci nam się w głowie nie tylko wtedy, kiedy wstajemy, ale także kiedy pochylamy się, patrzymy w górę lub przekręcamy się z boku na bok, może to świadczyć o zapaleniu ucha środkowego. Rozpoznanie choroby i jej leczenie jest dość łatwe - w diagnostyce pomaga prosty test, który może przeprowadzić każdy lekarz, a proces leczenie opiera się głównie na rehabilitacji.

Zwykle objawy zapalenia ucha środkowego ustępują po kilku tygodniach lub miesiącach od rozpoczęcia leczenia.

Najważniejszą zasadą jest niewykonywanie gwałtownych ruchów. Jeśli cierpimy na hipotonię ortostatyczną, należy bardzo powoli wstawać z łóżka - najpierw przejść do pozycji siedzącej, a dopiero później do stojącej. Podobnie jest w przypadku każdej zmiany pozycji.

Bardzo ważne w profilaktyce zawrotów głowy jest picie odpowiedniej ilości wody i unikanie gorących kąpieli (obniżają ciśnienie i mogą doprowadzić do utraty przytomności - to samo dotyczy sauny). Warto także zadbać o regularną aktywność fizyczną.