Owoce w cukrzycy

Gdy tylko nadchodzi lato, wszyscy nabieramy ochoty na świeże owoce – ale które z nich są bezpieczne dla diabetyków? Niestety nie wszystkie owoce mogą być spożywane przez cukrzyków, ze względu na dużą zawartość węglowodanów. Owoce, które można spożywać, a nawet są zalecane w cukrzycy, to np. brzoskwinie, pomarańcze, melony, truskawki, awokado.

Spis treści:
  1. 1. Jedzenie dla cukrzyków
    1. 1.1. Fruktoza a dieta cukrzyka
    2. 1.2. Działanie fruktozy
  2. 2. Jakie owoce można jeść w cukrzycy?

1. Jedzenie dla cukrzyków

Prawidłowa dieta cukrzycowa zajmuje bardzo istotne miejsce w ogólnym procesie leczenia cukrzycy. Podczas przygotowywania posiłków należy kierować się pewnymi zasadami, które dotyczą regularności spożywania posiłków, ich kaloryczności oraz ogólnego składu diety. W diecie dla cukrzyków powinny znajdować się produkty o łącznej zawartości 15-20% białka, do 30% tłuszczów oraz 50-60% węglowodanów. W cukrzycy ważny jest indeks glikemiczny porównujący przyrost stężenia glukozy we krwi po spożyciu 50 g glukozy oraz 50 g węglowodanów z danego posiłku. Dlatego też ważne jest, w jakiej ilości i jakie to są węglowodany w spożywanych przez cukrzyka pokarmach.

1.1. Fruktoza a dieta cukrzyka

Wiele osób zastanawia się, co można jeść przy cukrzycy. Dieta diabetyka nie musi być nudna i monotonna, ale chorzy muszą przykładać większą wagę do jedzenia. Do tej pory uważano, że fruktoza to idealne rozwiązanie dla diabetyków, którzy mogli stosować ją na co dzień bez skutków ubocznych dla zdrowia. Panowała opinia, że fruktoza nie przyczynia się do próchnicy zębów w takim stopniu jak "biały" cukier i że poprzez ograniczenie ilości spożywanych kalorii zapobiega otyłości. Jednak według najnowszych badań sytuacja jest wręcz odwrotna. Fruktoza spożywana w dużych ilościach zwiększa ryzyko otyłości i przyczynia się do wystąpienia wysokiego ciśnienia, cukrzycy, otyłości i przewlekłej choroby nerek. Przez ostatnie 30 lat spożycie fruktozy znacznie wzrosło, podobnie jak liczba ludzi otyłych i chorych na cukrzycę, chorobę nerek i nadciśnienie. Badania wykazały, że im więcej fruktozy się spożywa, tym bardziej wrażliwy na jej działanie staje się organizm. Dlatego na skutki uboczne fruktozy bardziej narażone są osoby otyłe niż szczupłe. Udowodniono, że osoby spożywające fruktozę na co dzień mają większy apetyt niż te spożywające glukozę. Czy fruktoza jest bezpieczna dla cukrzyków? W niewielkich ilościach może mieć nawet pozytywne działanie na organizm. Dzienna dawka poniżej 90 gramów obniża poziom HbA1c. Jednak wystarczy przekroczyć "bezpieczną" ilość, by narazić się na problemy z nerkami, nadciśnienie itp.

1.2. Działanie fruktozy

Indeks glikemiczny fruktozy wynosi zaledwie 20, co oznacza, że nie powoduje ona dużego wzrostu poziomu glukozy we krwi. Jest to bardzo dobry wynik w porównaniu do innych węglowodanów, dlatego też fruktoza, która naturalnie znajduje się w miodzie, owocach i niektórych warzywach, jest powszechnie dodawana do napojów, ciast i innych słodyczy. Fruktoza jest nie tylko słodzikiem, ale i czynnikiem poprawiającym teksturę wypieków. Jak przebiega proces jej wchłaniania? Z jelita cienkiego fruktoza jest transportowana przez żyłę wrotną bezpośrednio do wątroby. Tam ulega dalszym procesom metabolicznym. W wątrobie glukoza jest wychwytywana przez hepatocyty i podlega kolejnym przemianom. Nie uczestniczy w tym insulina. Jeśli dana osoba spożywa zbyt dużo fruktozy, może to doprowadzić do syntezy prekursorów tłuszczu. W rezultacie we krwi wzrasta stężenie triacylogliceroli, co przyczynia się do chorób układu sercowo-naczyniowego. Długotrwałe spożywanie dużych ilości fruktozy może także doprowadzić do zmian profilu lipidowego. Pojawiają się także głosy, że nadmiar fruktozy w diecie może powodować insulinoodporność i cukrzycę typu 2.

Dieta cukrzyka nie jest prosta. Nawet jeżeli niektóre produkty lub substancje, jak fruktoza, uchodzą za korzystne dla diabetyków, po pewnym czasie może się okazać, że jest wręcz przeciwnie. Przygotowując jedzenie dla cukrzyka warto pamiętać o głównych zaleceniach i w razie wątpliwości skonsultować się z lekarzem.

2. Jakie owoce można jeść w cukrzycy?

Znaczenie indeksu glikemicznego jest mniejsze przy wyborze owoców czy warzyw, ze względu na to, że zawierają one mało węglowodanów. Owoce dla cukrzyków to głównie owoce cytrusowe (z racji małej zawartości węglowodanów). Owoce i warzywa polecane są również ze względu na ich niewielką kaloryczność, a także dużą zawartość błonnika. Dieta cukrzycowa powinna zawierać 20 g błonnika na dzień.

Oto 10 najzdrowszych owoców, które nie podniosą ci poziomu cukru, a pozwolą cieszyć się wspaniałym orzeźwiającym smakiem:

  • Arbuz – kawałek soczystego arbuza działa orzeźwiająco, podczas gdy zażywasz kąpieli słonecznej, a co więcej, nie podniesie stężenia cukru we krwi, bowiem 220 g tego owocu to równowartość 10 g węglowodanów. Uważaj natomiast na sok z arbuza, albowiem stanowi skoncentrowane źródło węglowodanów z dużym poziomem glikemii.
  • Truskawki – nie ma nic lepszego jak miseczka truskawek na letni wieczór. Taki posiłek zawiera raptem 15 g węglowodanów, ale nie dodawaj za dużo śmietanki, spróbuj raczej zastąpić ją niskokalorycznym jogurtem.
  • Kantalupa – kubek pokrojonego w kosteczki melona z pewnością umili ci poranek, a mała zawartość węglowodanów sprawia, że możesz zjeść dużo bez obawy, że poziom glukozy wzrośnie.
  • Awokado – z tostem bądź wrzucone do świeżej sałatki sprawi, że każdy dzień będzie dla ciebie latem. Możesz też spać spokojnie, bowiem owoc ten jest ubogi w cukier.
  • Melon – to kolejny klasyk, który uprzyjemni ci deser wieczorową porą bądź śniadanie.
  • Brzoskwinia – średniej wielkości brzoskwinia (ok. 179 g) z pewnością sprawi, że poczujesz się lepiej, a i poziom glukozy nie wzrośnie drastycznie.
  • Wiśnie – jeśli jedzone są z umiarem, stanowią dobry wybór dla owocowej diety.
  • Grejpfrut – połówka tego owocu zapewni ci dobry start na cały dzień, bez nadmiernego podniesienia stężenia glukozy we krwi.
  • Pomarańcza – mała pomarańcza, choć wygląda niepozornie, jest wypełniona dobroczynną witaminą C oraz nie zawiera zbyt dużo węglowodanów.
  • Papaja – dwa plastry papai to doskonały dodatek do porannego posiłku z jogurtu. Możesz także dodatkowo sobie dogodzić, wyciskając trochę soku z pomarańczy do wspomnianego śniadania.

Jak widać, można z łatwością włączyć owoce do letniej diety, bez podwyższania poziomu cukru czy insuliny. Wystarczy tylko dokonywać właściwych wyborów żywieniowych, by móc się cieszyć wspaniałym smakiem.

Bibliografia

  • Biernat J., Mikołajczak J., Wyka J. Co warto wiedzieć o diecie w cukrzycy? MedPharm, Wrocław 2008, ISBN 978-83-60466-63-6
  • Colwell J.A. CUKRZYCA - nowe ujęcie diagnostyki i leczenia, Urban & Partner, Wrocław 2004, ISBN 83-87944-77-7
  • Cichocka A. Praktyczny poradnik żywieniowy w odchudzaniu oraz profilaktyce i leczeniu cukrzycy typu 2, Medyk, Warszawa 2010, ISBN 978-83-89745-58-3
  • Czech A., Idaszak D., Tatoń J. Żywienie w cukrzycy, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-4194-1
Porozmawiaj o tym na Forum Żywienie i fitness »
Lubię to!
17

Komentarze

Pytania do specjalistów

pokaż 5 następnych

Artykuły Dieta dla cukrzyków

Dieta dla cukrzyków Żywność dla diabetyków

Osoby chore na cukrzycę często popełniają błędy dietetyczne. Wiele z nich nie wie, co to indeks glikemiczny, czy można podawać mleko na śniadanie, czy żywność dla diabetyków powinna być niskowęglowodanowa, a także tego, jakie owoce i warzywa można...

Dieta dla cukrzyków Dieta dla diabetyka

Cukrzyca wymaga stosowania się do pewnych reguł żywieniowych. Osoby z tą chorobą muszą nauczyć się co pogarsza ich stan, a co wpływa na niego kojąco. Dieta w cukrzycy powinna być zbilansowana i racjonalna. Diabetycy mogą rozkoszować się jedzeniem, ale...

Dieta dla cukrzyków Ciasto dla cukrzyków

Ciasto to przyjemność zarówno dla ciała, jak i duszy. Jednakże diabetycy nie mogą spożywać tradycyjnych ciast zawierających cukier, gdyż po ich spożyciu bardzo szybko wzrasta poziom glukozy we krwi. Czy istnieją więc ciasta dla diabetyków?...

Dieta dla cukrzyków Mity o diecie cukrzyków

Odpowiednia dieta jest niezbędna w leczeniu cukrzycy, jednak wiele osób nie wie, jak powinno wyglądać prawidłowe żywienie cukrzyków. Dieta chorych na cukrzycę uchodzi za skomplikowaną i wymagającą wyrzeczeń. Powszechny jest także pogląd, że...

Dieta cukrzycowa w ciąży
Dieta dla cukrzyków Dieta cukrzycowa w ciąży

Dieta cukrzycowa w ciąży powinna zabiera białka, tłuszcze, węglowodany i składniki mineralne, by dostarczyć dziecku wszystkich niezbędnych elementów do prawidłowego rozwoju. Najważniejsza jest kontrola kaloryczna posiłków – dzienna...

Drobne przyjemności Odtwórz wideo
Dieta dla cukrzyków Drobne przyjemności

Leczenie cukrzycy typu II polega na wprowadzeniu odpowiedniej diety i zwiększeniu aktywności fizycznej. Oczywiście głównym sposobem walki z cukrzycą są leki. Jednak nie można zapomnieć o diecie, która wpływa na obniżenie poziomu cukru we...

Dieta cukrzyka Odtwórz wideo
Dieta dla cukrzyków Dieta cukrzyka

Cukrzyca to choroba, z którą należy nauczyć się żyć. Właściwie można normalnie funkcjonować, pod warunkiem, że zmieni się styl życia, nawyki żywieniowe i podejmie się aktywność fizyczną. Zaburzenia poziomu insuliny we krwi powodują wzrost poziomu...

Owoce
Produkty żywnościowe Owoce

Owoce odgrywają bardzo ważną rolę w żywieniu człowieka. Są doskonałym źródłem witamin, składników mineralnych oraz błonnika pokarmowego. Owoce zawierają antyoksydanty, takie jak: witaminy A, C i E oraz flawonoidy, które usuwają...

Owoce a cukrzyca Odtwórz wideo
Dieta w cukrzycy Owoce a cukrzyca

Chcąc rozpocząć leczenie cukrzycy, podstawowym krokiem jest wprowadzenie odpowiedniej diety przeciwcukrzycowej, która wyznacza zasady dotyczące kaloryczności posiłków, regularności ich spożywania i samego składu jedzonych pokarmów....

Alergia pokarmowa Alergia na owoce

Alergia na owoce jest jednym z typów alergii pokarmowych. Do owoców, które wywołują reakcję alergologiczną należą: jabłka, truskawki, banany, kiwi oraz owoce cytrusowe. Alergia na owoce obejmuje także wszystkie produkty, które...

pokaż 10 następnych