Tężyczka

Tężyczka to nadmierna pobudliwość nerwowo-mięśniowa, czego głównym objawem są niekontrolowane skurcze mięśni. Stan ten spowodowany jest zbyt niskim poziomem wapnia we krwi, towarzyszy mu często niedobór magnezu. Wapń bierze udział w procesach przekazywania impulsów nerwowych oraz warunkuje równowagę między procesami pobudzania i hamowania w korze mózgu. Zaburzenia jonowe zakłócają przebieg tych zjawisk. Bardzo często tężyczka mylona jest z tężcem, jednak prócz podobnej nazwy, te dwie choroby nie mają ze sobą nic wspólnego. Tężyczka dotyczy głównie młodych kobiet.

Przyczyny tężyczki

Wyróżnia się dwa rodzaje choroby:

  • jawna – występująca stosunkowo rzadko,
  • utajona – występująca znacznie częściej.

Tężyczka utajona, pomimo że występuje dość powszechnie, rzadko jest rozpoznawana. Nie istnieje bowiem żaden objaw, który byłby charakterystyczny wyłącznie dla tej choroby. Tężyczka występuje często po usunięciu gruczołu przytarczycowego. Za niedobór wapnia odpowiada też zbyt mała jego podaż w pożywieniu, upośledzenie wchłaniania go w jelicie, niedobór witaminy D, choroba trzustki, zbyt duże wydzielanie wapnia z moczem.

Może być również skutkiem niedoczynności przytarczyc czy też może być powiązana z celiakią. Częstokroć występuje wraz z innymi chorobami, jak np. niewydolność nerek, zapalenie trzustki itp. Tężyczka występuje w przebiegu wielu schorzeń, wystarczy wymienić m.in. niedoczynność przytarczyc, ostre zapalenie trzustki, stosowanie leków moczopędnych z grupy diuretyków pętlowych, niewydolność nerek czy zespół lizy guza.


Objawy tężyczki


Objawy choroby są bardzo charakterystyczne:


  • skurcze mięśniowe – są bardzo bolesne. Rozpoczynają się najpierw od rąk (tzw. ręka położnika – maksymalne zgięcie wszystkich stawów 4. i 5. palca, przy jednoczesnym wyproście kciuka, palca wskazującego i środkowego). Następnie przechodzą na przedramiona, ramiona, twarz (skurcz powiek, tzw. „usta karpia”), klatkę piersiową oraz nogi,
  • skurcz powiek
,
  • światłowstręt
,
  • podwójne widzenie,
  • skurcz mięśni krtani,
  • skurcz oskrzeli
,
  • kołatanie serca
,
  • drętwienie i mrowienie palców u rąk i nóg
,
  • drżenie warg
,
  • migrena,
  • lęk,
  • pieczenie ust,
  • mrowienie języka,
  • uczucie palenia na języku,
  • uczucie palenia w stopach i palcach,
  • skurcze mięśni rąk,

  • skurcze mięśni stóp,

  • skurcze mięśni twarzy.

Leczenie i zapobieganie tężyczce


Leczenie choroby odbywa się w szpitalu (ze względu na to, że może dojść do zamknięcia krtani, choroba zagraża życiu) i zwykle wystarczy podanie wapnia. 
Aby zapobiec pojawieniu się tężyczki, należy stosować dietę bogatą w wapń. Powinna uwzględniać takie produkty, jak: 


  • mleko pełne w proszku oraz zagęszczone niesłodzone,

  • sery dojrzewające podpuszczkowe: tylżycki, gouda, edamski,
  • 
sery topione, camembert,

  • ser twarogowo-owczy, czyli bryndza,

  • szprot wędzony, sardynki, łosoś,

  • czekolada mleczna,
  • soja,

  • orzeszki ziemne, orzechy włoskie, laskowe, pistacjowe, nasiona słonecznika, mak,

  • brokuły, szpinak, fasola, buraki, zielona pietruszka, rzeżucha,

  • żółtka jaj,

  • duże ilości chudego mleka.


Należy też ograniczyć produkty bogate w kwas szczawianowy lub kwas fitynowy, ponieważ utrudniają wchłanianie wapnia w jelitach.

Przypisy
Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
Burch W.M. Endokrynologia, Urban & Partner, Wrocław 1996, ISBN 83-85842-51-9
Kokot F. (red.), Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3368-3

Artykuły Tężyczka

Niedoczynność przytarczyc to choroba spowodowana zbyt małą produkcją parathormonu, czyli hormonu powstającego w przytarczycach - niewielkich narządach położonych obok tarczycy. Parathormon jest ...

Schemat tarczycy i przytarczycy. U góry gruczoł tarczycy, niżej gruczoł przytarczycy.

Wapń jest mikropierwiastkiem pełniącym wiele funkcji w organizmie. Niedobór wapnia w diecie jest przyczyną tężyczki, osteoporozy oraz zaburzenia pracy serca.

Niedobór wapnia

Krzywica jest chorobą wieku dziecięcego, w przebiegu której dochodzi do zmniejszenia mineralizacji kości z powodu zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej. U dorosłych stan taki określamy mianem ...

Krzywica wywołana jest głównie przez niedobór witaminy D. Na zdjęciu widać rodzinę z krzywicą (Paryż, 1900 rok).

Padaczka (inaczej epilepsja) to choroba o złożonej, różnej etiologii, cechująca się pojawianiem napadów padaczkowych. Napad padaczkowy zaś jest wyrazem przejściowych zaburzeń czynności mózgu, ...

Zaćma (cataracta) jest jedną z najczęściej spotykanych chorób gałki ocznej. Polega ona na całkowitym bądź częściowym zmętnieniu soczewki - dwuwypukłego tworu odpowiedzialnego za prawidłową ostrość ...

Cechą charakterystyczną jest posiadanie białej źrenicy przez chorego. 

Neurologia

Zdrowie

Pytania do eksperta

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Moja 7 miesięczna córeczka, dotychczas rozwijająca się normalnie, nagle zaczęła rzucać główką w lewo i w prawo, robi to gdy siedzi mi na kolanach albo w bujaku. Czasem gdy daję jej butelkę. Zaczęło się to jakieś 2 tyg temu. Najpierw zaczęła kręcić główką w łóżeczku. Martwię się, czy nie jest to objawem jakiejś choroby? Jest bardzo żwawa, interesuję się wszystkim dookoła. (Zdrowie)
Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Bóle po lewej stronie brzucha podczas siedzenia

Odpowiada: lek. med. Tomasz Stawski

Co onacza ból po prawej stronie klatki piersiowej?

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »