Antytrombina III - działanie, niedobór, przygotowanie i opis badania, wskazania

Antytrombina III (AT III) jest jednołańcuchową glikoproteiną, antygenem. Syntetyzowana jest głównie w wątrobie, ale też w komórkach śródbłonka naczyń krwionośnych, megakariocytach i płytkach krwi. Prawidłowe stężenie antytrombiny III w osoczu człowieka wynosi 20 - 29 IU/ml (czyli 20 - 50 mg/dl, dla 37°C), a jej aktywność 75 - 150%. U noworodków stężenie AT III jest o około 50% niższe. Białko to należy do rodziny proteaz serynowych, tzw. serpin, białek, które inaktywują trombinę.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Czy warto wykonywać badania profilaktyczne?"

Antytrombina III - działanie

Antytrombina III tworzy z trombiną kompleks w stosunku 1:1, który następnie zostaje usunięty z krwi krążącej przez układ makrofagów. Głównym działaniem AT III jest hamowanie układu krzepnięcia. Antytrombina jest uważana za najważniejszy fizjologiczny inhibitor trombiny. Może też inaktywować czynniki: Xa, XIIa, XIa, IXa, a także czynnik VIIa w obecności heparyny.

Szybkość wiązania antytrombiny III z trombiną i czynnikami krzepnięcia ulega bardzo znacznemu przyspieszeniu w obecności heparyny. Ze względu na swoje działanie antykoagulacyjne i przeciwzapalne antytrombina III jest obecnie uważana za jeden z podstawowych leków w chorobach związanych z jej niedoborem. Deficyty AT III skutkują zwiększoną skłonnością do choroby zakrzepowo-zatorowej, zwłaszcza zwiększonym ryzykiem zakrzepicy żył kończyn dolnych i miednicy.

Antytrombina III - niedobór

Nabyte niedobory AT III mogą występować w wielu stanach klinicznych, m.in.:

  • w wyniku zwiększonego zużycia antygenu AT III w DIC;
  • przy rozległych oparzeniach;
  • po zabiegach operacyjnych;
  • w posocznicy;
  • w chorobach nowotworowych;
  • w zakrzepicy naczyń;
  • w wyniku zwiększonej utraty krwi;
  • w zespole nerczycowym;
  • w niewydolności nerek;
  • w zatorowości płucnej;
  • po dializoterapii, plazmaferezie i zastosowaniu krążenia pozaustrojowego;
  • przy uszkodzeniu wątroby, będącym wynikiem procesów zapalnych, zwyrodnienia tłuszczowego, zatrucia czy marskości;
  • po długotrwałej terapii estrogenami (u kobiet stosujących doustne środki antykoncepcyjne).
Nie tylko na nogach - 5 miejsc, w których mogą pojawić się żylaki

Żylaki powstają w wyniku nadmiernego poszerzenia żył. Najczęściej są wynikiem chorób związanych z układem krwionośnym, m.in. zaburzeń krążenia. Są nieestetycznymi,...

W zespole rozsianego wykrzepiania naczyniowego obniżona jest aktywność AT III przy jej prawidłowym stężeniu. Natomiast wzrost aktywności AT III stwierdza się przy wirusowym zapaleniu wątroby, u chorych z przeszczepioną nerką, przy niedoborze witaminy K, podczas leczenia sterydami anabolicznymi.

Antytrombina III - przygotowanie i opis badania

Materiał biologiczny do badania stanowi osocze cytrynianowe – krew pobierana jest do probówki zawierającej 3,8% cytrynianu sodu (w stosunku jedna część cytrynianu do dziewięciu części krwi). Próbkę krwi do badania pobiera się z naczynia żylnego. Najlepiej jeśli pacjent jest na czczo. Zwykle oznaczana jest aktywność (rzadziej stężenie) antytrombiny III. Jej stężenie można oznaczać metodami immunologicznymi. Oznaczanie aktywności antytrombiny III jest badaniem oceniającym skłonność do występowania stanów zakrzepowych. Aktywność AT III jest fizjologicznie obniżona u kobiet w ciąży.

Antytrombina III - wskazania

Badanie stężenia lub aktywności antytrombiny zleca się najczęściej razem z innymi badaniami wykonywanymi w kierunku nadkrzepliwości. Na wynik oznaczenia antytrombiny wpływają zarówno obecność zakrzepu, jak i leczenie zakrzepicy. Jako pierwsze wykonuje się badanie aktywności antytrombiny. Aktywność jest obniżona w obu typach niedoboru antytrombiny, więc badanie to może służyć jako przesiewowy test. Oznaczenie ilości antytrombiny III wykonuje się, kiedy jej aktywność jest niska. Czasem powtarza się oba badania, by potwierdzić otrzymane wyniki.

Obniżona aktywność i zmniejszony poziom antygenu antytrombiny wskazują na typ pierwszy niedoboru antytrombiny. W tym typie niedoboru aktywność antytrombiny jest obniżona, ponieważ mniejsze jej ilości uczestniczą w regulacji krzepnięcia. Obniżona aktywność antytrombiny, przy prawidłowym poziomie antygenu, wskazuje na typ drugi niedoboru. Oznacza to, że organizm wytwarza wystarczająco dużo antytrombiny, ale nie działa ona prawidłowo. Badanie antytrombiny zleca się również w przypadku, kiedy pacjent nie reaguje odpowiednio na leczenie przeciwkrzepliwe heparyną. Niedobór antytrombiny może objawiać się jako oporność na heparynę, ponieważ działanie przeciwkrzepliwe heparyny zależy w dużej mierze od obecności antytrombiny.

Joanna Krocz, 4 miesiące temu

Bibliografia

  • Jastrzębska M. Diagnostyka laboratoryjna w hemostazie, OINPHARMA, Warszawa 2009, ISBN 978-83-61364-05-4
  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Hyla-Klekot L., Kokot F., Kokot S. Badania laboratoryjne - Zakres norm i interpretacja, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011, ISBN 978-83-200-4301-3

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Antytrombina III - działanie, niedobór, przygotowanie i opis badania, wskazania
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Antytrombina III - działanie, niedobór, przygotowanie i opis badania, wskazania
Kolposkopia - opis, wskazania, cele, przygotowanie, przebieg

Hans Hinselmann

Hans Hinselmann

Hans Hinselmann (1884-1959) był niemieckim ginekologiem i wynalazcą badania kolposkopowego.

Angiografia fluoresceinowa – wskazania, przygotowanie i przebieg, powikłania

Angiografia oka

Angiografia oka

Czarno-biały obraz siatkówki oka powstały w efekcie angiografii fluoresceinowej.

Laparoskopia - wskazania, przygotowanie, przebieg

Laparoskopia

Laparoskopia

Operacja laparoskopowa żołądka.

Ablacja serca - wskazania, przygotowanie, przebieg, zalecenia

Ablacja - jak przygotować się do zabiegu? (WIDEO)

Ablacja - jak przygotować się do zabiegu? (WIDEO) Odtwórz wideo

ma charakter indywidualny i zależy od historii choroby pacjenta. Ponadto, przygotowaniem do zabiegu powinien zająć się ośrodek, w którym wykonywane jest badanie. Więcej na ten temat mówi dr Piotr Gryglas, kardiolog. ...

Przygotowanie do porodu

Nacięcie krocza w czasie porodu (WIDEO)

Nacięcie krocza w czasie porodu (WIDEO) Odtwórz wideo

Nacięcie krocza to zabieg położniczy, który ma na celu uchronić kobietę przed jego samoistnym rozwarciem i pęknięciem. Jest konieczne, kiedy w drugiej fazie porodu tkanka krocza napina się i robi się cienka. Wyróżnia się cztery stopnie uszkodzenia...

Ablacja serca - wskazania, przygotowanie, przebieg, zalecenia

Ablacja - badania serca przed zabiegiem (WIDEO)

Ablacja - badania serca przed zabiegiem (WIDEO) Odtwórz wideo

wirusowi zapalenia wątroby typu C (WZW C). O przygotowaniu pacjenta do zabiegu ablacji i wykonaniu określonych badań decyduje lekarz kardiolog (...) . Ponieważ ablacja nie jest zabiegiem rutynowym, konieczne jest wykonanie...

Ablacja - wskazania, przygotowanie, przebieg, zalecenia

Przeciwwskazania do ablacji (WIDEO)

Przeciwwskazania do ablacji (WIDEO) Odtwórz wideo

. Ablacja należy do zabiegów inwazyjnych i wymaga odpowiedniego przygotowania pacjenta oraz wykonania specjalistycznych badań serca. Chociaż zabieg

EKG spoczynkowe – charakterystyka, wskazania, opis badania

Czy EKG boli? (WIDEO)

Czy EKG boli? (WIDEO) Odtwórz wideo

Badanie EKG polega na zapisie czynności bioelektrycznej mięśnia serca. Elektrokardiografia (EKG) należy do podstawowych badań serca. Badanie (...) służące do badania EKG nazywa się...