Ciągłe zmęczenie i brak energii? Organizm może potrzebować tej witaminy
Zrzucamy to na stres, brak snu albo przepracowanie, jednak za ciągłym zmęczeniem, problemami z koncentracją czy spadkiem formy może stać coś znacznie prostszego - niedobór witaminy B12. To składnik, o którym mówi się niewiele, a ma ogromny wpływ na to, jak funkcjonujemy na co dzień.
Nie daje energii, ale pomaga ją wytwarzać
Jak wyjaśnia dr Rebecca Andrews, specjalistka chorób wewnętrznych z UConn Health, witamina B12 nie jest bezpośrednim źródłem energii. Jej rola polega na wspieraniu procesów, dzięki którym organizm może ją pozyskiwać z pożywienia.
- Witamina B12 wspomaga naturalne procesy wytwarzania energii w organizmie, takie jak metabolizm węglowodanów, białek, tłuszczów i ostatecznie ATP (adenozynotrifosforanu). ATP jest bezpośrednim źródłem energii dla funkcji komórkowych, od skurczów mięśni po sygnalizację komórkową i nerwową - mówi lekarka na łamach portalu Healthline.
To właśnie dzięki temu możliwe są m.in. skurcze mięśni czy przekazywanie impulsów nerwowych.
Niedobór witaminy B12. Jakie są objawy?
Witamina B12 jest niezbędna do produkcji czerwonych krwinek, które transportują tlen do tkanek. Jej niedobór może prowadzić do problemów z dotlenieniem organizmu, a w konsekwencji do osłabienia i spadku wydolności. Pełni także ważną funkcję w układzie nerwowym. Wspiera utrzymanie osłonek mielinowych, które chronią włókna nerwowe i umożliwiają sprawne przewodzenie sygnałów. Ma również znaczenie dla pamięci i funkcji poznawczych.
Niedobór witaminy B12 nie zawsze jest łatwy do rozpoznania. Najczęściej pojawiają się:
- przewlekłe zmęczenie,
- bóle mięśni,
- spadek energii,
- problemy z koncentracją.
Badanie poziomu B12 nie jest standardowo wykonywane, dlatego lekarz zleca je zwykle dopiero wtedy, gdy pojawią się niepokojące objawy lub istnieją czynniki ryzyka.
Mała ilość, ale znacząca różnica
Do niedoboru mogą prowadzić nie tylko błędy dietetyczne, ale także niektóre choroby i leki. - Jeśli przyjmujesz leki takie jak metformina na cukrzycę, inhibitory pompy protonowej na refluks żołądkowy lub leki GLP-1 na otyłość, mogą one obniżać poziom witaminy B12. Niektóre schorzenia, takie jak niedokrwistość złośliwa lub choroba Leśniowskiego-Crohna, mogą również zaburzać wchłanianie.
Znaczenie ma również styl życia - nadmierne spożycie alkoholu utrudnia przyswajanie tej witaminy.
Większość osób dostarcza odpowiednią ilość witaminy B12 wraz z dietą. Znajduje się ona przede wszystkim w produktach pochodzenia zwierzęcego, takich jak mięso, ryby, jaja czy nabiał. Suplementacja jest wskazana głównie wtedy, gdy niedobór zostanie potwierdzony badaniami lub wynika z chorób zaburzających wchłanianie. W takich przypadkach lekarz może zalecić nawet zastrzyki, które działają skuteczniej niż preparaty doustne.
Eksperci podkreślają, że samodzielne sięganie po wysokie dawki nie jest dobrym rozwiązaniem. Choć nadmiar witaminy B12 jest zwykle wydalany z organizmu, może powodować działania niepożądane, takie jak bóle głowy, nudności czy biegunki.
Źródła: UConn Health, NIH
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
