Jak można zarazić się cholerą w Polsce? Niebezpieczny jest okres upałów i powodzi

Choć Polska nie jest krajem endemicznego występowania cholery, przypadki zakażenia tą niebezpieczną chorobą są możliwe także u nas. Wzrost globalnych temperatur, migracje ludności i zaniedbania sanitarne mogą sprzyjać lokalnym ogniskom zakażenia.

Zakażenie cholerą następuje najczęściej drogą fekalno-oralną, czyli przez spożycie wody lub żywności skażonej odchodami chorego lub nosiciela. W Polsce może do tego dojść np. podczas kontaktu z wodą zanieczyszczoną ściekami, zwłaszcza w czasie upałów i powodzi. Bakteria Vibrio cholerae potrafi przetrwać w wodzie powierzchniowej, na owocach morza (kraby, małże, krewetki), surowych owocach i warzywach oraz na skażonych przedmiotach codziennego użytku.

Do zarażenia może dojść również przez:

• picie nieprzegotowanej wody z kranu, studni lub jeziora,

• spożycie niedogotowanych posiłków, zwłaszcza ryb i owoców morza,

• jedzenie surowych warzyw mytych w skażonej wodzie,

• kontakt z brudnymi rękami nosiciela, np. podczas przygotowywania posiłków.

Co ważne, przecinkowiec cholery może przetrwać również na muszlach klozetowych, klamkach, ręcznikach i naczyniach, z których korzystała osoba zakażona. Zakażenie może się więc rozprzestrzeniać również w środowisku domowym – szczególnie wtedy, gdy nie przestrzegamy zasad higieny.

Zobacz także: Przypadek cholery w Stargardzie. Zamknięto oddział, gdzie leżała pacjentka

Cholerę wywołuje bakteria Vibrio cholerae, która po dostaniu się do jelita cienkiego wytwarza enterotoksynę choleragen. Toksyna ta zaburza gospodarkę wodno-elektrolitową, powodując intensywne wydzielanie wody do światła jelita.

Objawy pojawiają się zwykle od kilkunastu godzin do 5 dni po zakażeniu. Przebieg choroby może być różny – od bezobjawowego nosicielstwa po ciężką postać zagrażającą życiu. W typowej ostrej postaci cholery występują:

• bardzo obfite, wodniste biegunki o wyglądzie tzw. ryżowych popłuczyn,

• intensywne wymioty bez mdłości,

• odwodnienie – suchość w ustach, zapadnięcie oczu, chrypka, skurcze mięśni,

• spadek ciśnienia krwi, przyspieszona akcja serca, osłabienie.

W zaawansowanych przypadkach może dojść do zapaści naczyniowej, niewydolności nerek i zgonu. Bez leczenia, śmiertelność może sięgać nawet 50 proc., ale odpowiednia terapia (nawodnienie, antybiotyki) obniża ten odsetek do proc.

Zobacz także: Epidemia cholery w XIX-wiecznej Polsce. Zapomniana choroba zabiła setki tysięcy ludzi

Aby nie zachorować na cholerę, należy wdrożyć proste, ale skuteczne środki profilaktyczne:

• zadbaj o higienę rąk – myj ręce ciepłą wodą z mydłem po skorzystaniu z toalety, przed przygotowywaniem i spożywaniem posiłków;

• pij tylko wodę przegotowaną – unikaj picia wody z kranu, studni, jeziora lub strumienia bez wcześniejszego przegotowania;

• myj warzywa i owoce tylko w przegotowanej wodzie – szczególnie, jeśli spożywasz je na surowo;

• unikaj jedzenia surowych owoców morza – jedz tylko potrawy poddane pełnej obróbce termicznej;

• dezynfekuj powierzchnie – regularnie czyść toalety, umywalki i kuchenne blaty, zwłaszcza jeśli w domu przebywa osoba z objawami biegunki;

• izoluj osoby chore – osoby z biegunką lub podejrzeniem cholery powinny korzystać z osobnych przyborów toaletowych i ręczników, a ich otoczenie powinno być regularnie dezynfekowane;

• zadbaj o czystość naczyń i sztućców – myj je w gorącej wodzie z detergentem, najlepiej w zmywarce;

• nie przechowuj długo gotowanych potraw w temperaturze pokojowej – przechowuj jedzenie w lodówce i podgrzewaj je przed spożyciem.

Warto też wiedzieć, że dostępne są szczepionki przeciwko cholerze, zalecane zwłaszcza osobom podróżującym do krajów tropikalnych. Choć nie są one obowiązkowe w Polsce, mogą stanowić dodatkową ochronę w sytuacjach zwiększonego ryzyka.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. GIS